Муаллифи номаи омада аз Масчо устоди фанни ҳуқуқ будааст ва дар бораи Қонуни авфи чанд рӯзи пеш эълоншуда назари комилан мутафовит, балки зид бо онҳое дорад, ки ин қонунро бисёр ҳам тамҷиду тавсиф карданд:

«  Ин чи гуна авф аст?

 Бори ахир қонуни авф дар соли 2021 қабул шуда буд. Панҷ сол пеш. Гиреду қонунҳоро муқоиса кунед, фарқ кам аст.

Барои ҳамин ман ин авфро авфи тиллоӣ намеҳисобам.

Аз ин пеш  Раҳмонов дар чанд авфи ахир фосиларо се сол нигоҳ медошт. Яъне ҳар се сол қонуни авф қабул мешуд. Манзурам аз қабули қонуни авфи соли 2021 пеш дар ҳар се сол санади авф қабул мешуд. Акнун, ки баъди панҷ сол қонуни авф қабул кард, воқеъист, ки зиндонҳо пур шуда буданд».

Номаи омада аз Душанбе дар бораи як ҳолати ғайриоддӣ суҳбат мекунад. Муаллиф мегӯяд, ки баъди ҳабс ва кашида гирифтани мошинҳои Исмати дулик хелеҳо мошинҳои гаронбаҳои худро фурухтанд. Дар бораи ду нафаре мегӯяд, ки порки шахсии мошинҳои гаронбаҳо доштанд.

 Нависандаи нома аз Қубодиён, як корафтодаи бемористони ин ноҳия будааст, ки ҳодисаи ба сари худаш омадаро нақл кардааст. Кассаи бемористони ноҳия пули нақд қабул намекардааст, аммо ин патсиент, корт надоштааст. Тафсилоти ҳодиса дар номаи Қубодиён аст ки бо он нашри он барнома ба анҷом расидааст:

                     Масчо

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин. Бо як ҷумла худро шинос мекунам. Муаллими яке аз омӯзишгоҳҳо будам ва аз ҳуқуқ дарс медодам.

 Ман дар бораи авфи ахири Раҳмонов чанд фикру мулоҳизаҳои худро баён карданиам. Ҳозир воҳима карда истоданд, ки «золотой амнистия» кард. Шумораи зиёди маҳбусу муттаҳаму гумонбарҳо озод мешаванд. Аммо ин ҳама як воҳимаи хушку холӣ аст. Чи тавр?

Гап дар бораи он меравад, ки хеле аз моддаҳо, ки моҳият ва мазмуни қонуни авфро ифода мекунад, ин бор низ дар ин санади ҳуқуқӣ ҷой наёфтанд. Мисли авфҳои пешина.

Авф як иқдоми ҷавонмардона аз тарафи ҳукумат ва роҳбарияти он аст. Бубинед, ки Президентҳои  дигари Осиёи Миёна ба муносибати Иди Қурбону Рамазон авфу бахшиш мекунанд, аммо 34 сол аст ки раиси ҳукумати мо ягон бор ба муносибати ин ду иди мусалмонҳо, ки раҳо ва озод кардани бандиҳо аҷру савоби зиёд дорад авф накардааст.

 Дар ин қонуни авф нафароне мисли нависандаи тавоно Қодири Рустам  ё Абдухалил Холиқзода, мудири бемористони байналмилалии Ибни Синои Душанбе меафтод, журналистон Абдусатор Пирмуҳаммад, Аҳмади Иброҳим, Хуршед Фозил ва ё Ҳамрохон Зарифӣ, Акбаршо Искандаров, Шокироҷон Ҳаким, Улфатхоним Мамадшоева, Рухшона Ҳакимов ва масалан Ҳикматулло Сайфуллозода, Саидумар Ҳусайнӣ, Муҳаммадалӣ Ҳайит, Суҳроби Зафар меафтоданд ва ё амсоли инҳо мегуфтем, ки дар ҳақиқат ҳукумат бахшишу авф кард. Аммо ҳама наркобизнесу дузду  қаллоб афтоданд. Яъне ҳукумат ҷинояткоронро аз зиндон, аз муҳокима, тафтиш, таъқиб озод кард на авф қабул кард.

Ин чи гуна авф аст.

 Бори ахир қонуни авф дар соли 2021 қабул шуда буд. Панҷ сол пеш. Гиреду қонунҳоро муқоиса кунед, фарқ кам аст.

Барои ҳамин ман ин авфро авфи тиллоӣ намеҳисобам.

Аз ин пеш  Раҳмонов дар чнд авфи ахир фосиларо се сол нигоҳ медошт. Яъне ҳар се сол қонуни авф қабул мешуд. Манзурам аз қабули қонуни авфи соли 2021 пеш дар ҳар се сол санади авф қабул мешуд. Акнун, ки баъди панҷ сол қонуни авф қабул кард, воқеъист, ки зиндонҳо пур шуда буданд.

Авф, чи моҳияту мазмун дорад? Авф мазмунаш ин аст ки ҳукумат ва роҳбарият аз гуноҳи нафари мазнун ва муҷрим мегузарад, мебахшад, чун бо ин роҳ мехоҳад, бигӯяд, ки хусумат ва танаффур дигар боқӣ намонд, авфат кардем.

Масалан Зайд Саид, масалан Ғаффор седой,масалан ҳамин нафарон, ки дар боло зикрашон намудем, ки гуё муртакиби ҷазо шуданду солҳост (Ғаффор 22 сол мешавад) бахшида шуданд.

 Акбаршо Искандаров, Ҳамрохон Зарифӣ, Ҳикматулло Сайфуллозода, Аҳмадшои Комилро, ки аз 70 болоанд, дошта меистӣ, ки мисли Зубайдулоҳи Розиқ дар зиндон бимиранд?

 Ин санади авф ҳам бо нияти холису бидуни ғараз ва хусумат таҳия ва татбиқ нашуд, як навъ бозӣ спектакл бо авф аст. Инсоф, раҳм, шафқат ин бор ҳам аз тарафи Раҳмонов ба кор бурда нашуд.

Аз муҳлати ҳабси Рухшона Ҳакимова се сол кам мешудаст. Вой бар ҳоли ту барин раиси ҷумҳур, ки Исмати дулик якуниммилиарди давлатро дузид озод шуд аммо Рухшона, модари тифли ширхора аз ҳукмаш се сол кам мешавад ва ҳатто 230 ҳазор сомонии бо азоб ҷамъовардаи Рухшона конфисковат шуд. Дар ҳоле, ки қасри 60 миллионаи Исмати Дулик чизеаш нашуд. Рухшона дар манзили иҷора мешишт, ва кӯдаки ширхора дошт.

Хиёл мекунӣ чи кардӣ? Авф крдӣ, кори хубе кардӣ? Баракс, ин қадар дучори лаънату нафрати мардум шудӣ, ки ҳазорҳо нафар дуъои бадат карданд.

Халқ дида истодааст, ҳукумат кори давлатро не кори гурӯҳро карда истодааст, ҳукумати халқ не ҳукумати гурӯҳ аст барои гурӯҳ аст.

Авфаш ҳам чунин аст.

Хулосаи гап ин ки ин 18 ҳазор, ки мегӯяд, бори аввал аст ин қадар ба озодӣ мебароянд аз он ҷиҳат аст ки ин бор дер қонуни авф қабул кард. Дер, ҳади ақал ду сол дер, зиндонҳо пур шуда буд. Вагарна ҳиҷ фарқе барои мисол аз қонуни авфи соли 2021 ё 2019 ва ё пеш аз он надорад.

                   Душанбе

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин! Хуб аст ки ҳамин расонаи шумо ҳасту баъзе гапу хабари Раҳмонову режимаш, ки ҳоло тамоми Тоҷикистонро забт карда гирифтааст ба мардум расонида мешавад. Ман инҷо дар бораи ду нафар аз чунин нафарҳо гуфтаниам.Яке дар гузашта аз мушояаткунандаҳо-сопровождаюший (телех)-ҳои пешини Раҳмонов аст ва дигари милиса аз Данғара.

Ин ду нафар беҳад сумдоранд.

Инҳо аз наздикони хонаводаи Эмомалӣ Раҳмонованд. Аммо аз ҳодисаи ба сари Исмати дулик омада беҳад тарсиданд. Яке аз онҳо Алӣ-бурут аст. Алӣ-бурут ба Исмат ягон робита надошт. Вале Алӣ-бурут тарсид, ки Исмат дар даруни худашон буд, ин ҳама ба оила хубӣ кард, бурданд маҳкамаш карданд, моро чи раҳм мекунанд. Ин тарсид, бурд мошинҳояшро фурухт, ки нафаҳманд. Яке ягон гап шуд пула наличий қуян мекунанду мегурезанд, баъд дилаш пур аст. Бигурезанд мошинҳо мемонад ку.

Алӣ-бурут то ҳозир бо мошини давлатӣ мегардад.

Баъди чанд вақте ки Исмати дуликро маҳкам карданд аз кор гирифта буданаш. Алӣ-бурут 6 моҳ зиёд бекор буд. Намедонам барои чӣ? Ҳозир дар тарафҳои Қурғонтеппа кор мекунад.

 Якеи дигар милисаи шаҳри Душанбе Шарипов Миралӣ аз Данғара аст. Аз 300000 ё 400000 $ зиёд дар парковкааш мошин дошт. Як ГАИишники лаби раҳ буд, бачааш беправа мошинҳои отаашро ҳай мекард. Ягон- ягон манъ мекарданаш, ба ГАИҳо намеистад. Миралӣ ҳам мошинҳояшро фурухт. Бисёрии коргарони давлатӣ мошинҳояшонро фурухта буданд. Пулҳояшонро наличий карданд. Яке ягон гап шавад пул нақд аст қуян мекунанд. Вақте аз кор гирифтанд бисёрии вақт пиён мегашт. Инҳо ҳатто духтарҳои мардумро куштагӣ ҳастанд, аммо ягон чораашонро намебинанд.

 Ман дар мединститут омӯзгорам. Як бор гуфтам ин кудак кӣ аст, ки беправа ҳай мекунад? Аз афташ маълум буд, ки кӯдак аст. Баъд фаҳмидем, ки аз Данғара асту  отааш милиса будааст.

Ин қонунҳои ҳукумати имрӯза фақат барои мардуми камбағал татбиқ мешавад.

 Худи Шарипов Миралӣ бо Тойота- короллаи 3 мегардад, рангаш сафед рақами қайди давлатӣ-номераш чунин аст:- 1115ЕЕ10

  Дар парковка тез-тез мошин иваз мешуд, дар ҳамон ҷо медидем, ки Миралӣ ҳай мекард, вале бисёрии вақт бачааш сари рули мошинҳо менишаст.
Номҳои мошинҳояш GMC, Ранҷровер, Ландкрузер 200, Лексус ,Кадилак, Экскалед. Ҳамаи мошинҳояш барориши солҳои нав аст. Аз 2019 ё  2020 боло. Як короллаи 3-ро худаш постояний ҳай мекунад. Вай мошинҳояшр кам ҳай мекунад. Аммо зуд-зуд иваз мекунад. Парковка медаромадӣ пури мошинҳои ӯ буд.

Вақте Исмати дуликро қапиданд ҳамаи мошинҳои гаронбаҳояшро фурухт.   
Алӣ- бурут аз Дарвоз аст, хело одами бад. Ин ҳам дар парковка тақрибан 10 мошин дошт. Мошини арзонаш Кемри -6 буд, 25000$.Мошини гаронбаҳояш   Ранҷровер  буд, ки 150000$ арзиш дошт.

Ин ҳам, вақте Исматро қапиданду маҳкам карданд мошинҳояшро фурӯхт. Ва дигар, аз вақте Исматро қапиданд мошинҳои қимат намехарад, ки мабодо « иёра вазиятшон ай ура бад нашава».
Алӣ -бурут хело одами пасти бадрафтор аст. Як духтари хушрӯро бинанд резка гапаш мепартояд. Инро сину солаш тақрибан ба 60 аст вале фақат пиён аст. Ин боз сопровождаюшийи Ҷанобашон буд. Ҳозир ин бурут дар Қурғонтеппа аст. Мегӯянд дар кадом як вазифаи баланд аст. Инҷо чи қадар ҳаромгардӣ мекард. Дар онҷо худо медонад ба чӣ корҳо машғул бошад.    

 Алӣ -бурут ба фикрам 3 бача дорад, якеаш майда- инвалид. Инро дуъои мардум гирифт. Мегӯянд, ки Алӣ -бурут дар Дарвоз ягон касро гап заданӣ намемонад.
Ин бурути номард хуни чандин студенткаи бегуноҳро хурдагӣ аст. 
 Ин Алӣ -бурут боз шофёр дорад. Бо як БМВ сафед меоранаш. Як бачааш милиса аст. Ин ҳам ранги отааш одами ҳаром аст. Дигариаш переводчик. Аммо инаш   бачаи зур аст. Мегӯянд, ки хонааш дар Қараболо дар бари посолстваи Русия мобайни сафорат ва Донишгоҳи тиббӣ.

  Бачаи милисаш барои як компютерхона, ки дар таги домашон азони як бача буд, ду сол шуд кор мекард, бо соҳиби он ҷанг шуд. Чун фаҳмид, ки дар он компютерхона пули нағз мешавад кор кард. Хулоса он компютерхонаро мегирад маҳкам мекунад. Аз ҳар мақомот одам роҳӣ мекунад, ки ин компютерхонаро маҳкам кунанд. Он бача ҳам тағадор буд, ҳуй мекунанд. Он бача дар ин беномус   компютерхона- ашро намефурухт. Инҳо сершавӣ надоштанд. Ахир ҳамон компютерхонаро чапа карданд. Он бача ба фикрам хело расход карда буд. Номи бачаи Алӣ, ки милиса аст Анӯш мебошад. Ба номи ҳамин бачаи милисаашд-L9 дорад, мошини сиёҳи хитоӣ.
Инҳо, то вақте дар вазифаанд, хуни мардумро мехуранд. Бародари Алӣ-бурут дар Колхозобод милиса аст. 

                  Қубодиён

Ассалому алайкум устод Муҳаммадиқболи Садриддин. Бароятон аз ноҳияи Қубодиён менависам. Ман борҳо аз зулму ноадолатии ин ноҳия номаи шикоятӣ навиштам, аммо баракс ин зулм ноадолатӣ ҳамоно идома дорад ва ду-се баробар зиёд шудааст. Аз камбудҳои бемористон бигуям, аз фишору зӯроварии роҳбарони маҳалла бигуям, аз бебарқӣ бигуям (дар тобистон ҳаррӯз светҳои моро мекушанд), аз бонкҳое, ки ҳамеша меравӣ пул надоранд бигӯям, аз кадоминаш бигуям, намедонам.
Дирӯз боз оилаам – занамро бемористон бурдам, ба  бемористони Узбекистан сохтагӣ аст. Аҳсан ба Узбекистан, ки ана ҳамин хел бемористон сохта аст -хело зебо бо сифати хуб,замонавӣ. Аммо ин ҷо гап дар бораи муносибати табибон бо беморҳо, балки зулми бемористон меравад. Оилаамро овардам болнитса, анализ супоридем. Духтур гуфт рафта дар касса пулро супоред, баъди соати 16 ҷавоби анализ мебарояд. Мо омадем касса пулсупорӣ. Касса мегуяд пулро танҳо бо карта месупорӣ, наличий намешавад, наличий намегиранд. Ман гуфтам наличий сум дорам вале карта надорам.

Гуфт намешавад, бирав карта биёр. Онҷо бо карта мардум як намуд ҷамъ шуда буданд, хеле зиёд, боз ин картаҳо соз кор намекунанд, интернет нест, свет нест, мардум дар гармии 40 градуса, бӯву таф болницаро фаро гирифтааст.

 Ман гуфтам охир ин чи аҳвол аст. Бигзор  касе карта дошта бошад бо карта биспорад касе нақд месупорад, нақд бисупорад.

Дар Русия мо меравем болнитса дорухатро менависанд. Меравем ба пеши касса -нақд ё ғайринақдӣ месупорем, ягон проблема нест. Инҷо бемористон аст, бояд барои мардум удобний бошад.

  Ман ҳамроҳаш ҷанг кардам. Мегӯяд, ки «бра ҳаму Расияда бест, мефорат, куҷо омаҳаи Тоҷикистон?». Ин гапро ба тарафи ман гуфта истодаст. Охир на свет доред, ки интернет кор кунад, на картаҳои ҳалол доред, на банкоматҳои соз, ки биравиву сум снимат кунӣ. Боз ба ҳамин аҳволаш карта суроғ мекунад.

  Як одам, корафтодаро дар як соат базӯр ҷавоб медиҳад, ранги сангпушт, карахт кор мекунад. Охир як коре кунед, ки ба мардум ва ба худатон осон шавад.  Пулро супоридем, ба як азоб. Як одамро қапида зора карда гуфтам «акаҷон ма наличи шумоя метим ва наличи вай одама додам бад супоридем квитанся дод. Бо мега 10 сомонии дигар наличи метӣ, ба давленит баланд намешава?» 
 Ман гуфтам ҳозир наличий нагирифтед, боз чи хели наличий 10 сомонӣ? Мегӯяд, ки «иҷа ҳамихелияй».

Кас ҳайрон мешавад. Ин давлат куҷоро нигоҳ мекарда бошад? Лаънат кунад Раҳмоновро, ки намедонам чаро ин Қубодиён руз то руз дар бадтарин ҳолат рафта истодааст.
Қубодиён, ки аз ҳама минтақаи гармтарини Тоҷикистон аст, то 45-50 градус гарм мешавад, светҳоро мекушанд: аз соати 8 ё 9 рӯз то 5-и бегоҳӣ. Мардум дар ин гармӣ  чи кор мекунад? Ҳой Раҳмонов! ту дар хонаи кондиционери хунук мардум дар + 40у 45 градус гармӣ, свет нест, ки мардум лоақал вентилятор бимонад. Борҳо гуфтаму аввал ҳамин мардуми худатро бо свет таъмин кун, баъд ба дигарҷоҳо фуруш. Зимистон мегӯӣ, ки об кам шудааст дар обанборҳо баҳор шава шохҳои   дарахтҳои дарозро бурида истодаем, ана ҳоло тобистон шудаст, об фаровон, охир дигар кай свет медиҳӣ ба ин миллат? Вақти мурданат?

«Гури Майрам бсуза, ғраб-ғрап дар бигира ба и хутики тарбия кардагиш, ки намедонм бо дигар чиш бгум»?

 Охир, мисли гадоҳо ҳар рӯз аз Арабистон, аз Хитой, аз Америка пул қарз мегирӣ, ку як кори ҳалолат? Чаро мо дар тобистон свет надорем? Ин қадар пулҳоро дар сари қабрат мезанӣ? Охир як зарра виҷдонат туро азоб намедиҳад? Як бор шаб дар алоҳидагӣ биисту фикр кун, ки ба ҳамин миллат чи кор кардӣ?

Аз соли 1992, ки ба сари қудрат омадӣ, то ҳозира 35 сол шуд, фақат ҳамин як гапро мегӯӣ- шукрона кунед, ман шуморо  сарҷамъ кардам. Охир ҳар каси дигар ҳам мебуд барои ин миллат ва ин мардум кор мекард. То ҳозира ҳамин як гап. Ягон бор намегӯӣ, ки Фронти халқӣ ва армияи Русия ҳукуматро аз дасти халқи асил ва миллати Тоҷкистон гирифта ба ман дод. Шарм чизи хуб аст, агар надошта бошӣ, ки маълум аст надорӣ, вой бар ҳолат.

Биноҳои баландошёнаро соҳибкорҳо бисозанд, роҳҳоро мардум, мактабҳоро мардум ту дар чи кор миеоӣ? Шарм намедорӣ? Бо худатро пешвои миллат мегӯӣ. Охир ба куштани одамҳо гузаштӣ. Аввал пинҳонӣ буд.

Ҳоло мисли филми Ҳомиён одамҳоро прямой мекушӣ, как будто авария шудааст, мисли Алишер Мирзонабот— бечора бо зану духтарчаи майдаш ва боз ду нафари дигар дар Панҷ ғарқ шуданд.
Дар райони мо соли гузашта сари ҳар писари зандор 50 ҳазор рублӣ барои ободии қишлоқ, барои роҳҳоро асфалт кардан гирифтанд. Бовар кун як сол нашудааст асфалт хобониданашонро вале аллакай асфалтҳо рехту аз кор баромад, сангу регаш намоён шуд ва сифати кор тамоман ба 0 фаромадагӣ.

 Наход 50 ҳазор рублӣ бигириву ҳамин хел кунӣ? Ҳадди ақл асфалти хуб бо сифати нағз намекунӣ, ки солҳо хизмат кунад. То ҳол аз асфалти харидаашон зиёдатӣ мондааст, намедонан чи кор кунанд? Охир аввал бояд ҳисобу китоб мекарданд, кучаҳоро мешумориданд, чен мекарданд, баъд асфалт мерехтанд ё ки ғафсии асфалтро зиёдтар мекарданд.Б еҳад тунук рехтагианд, сангҳо мехезанд,

тамоман безеб, пули зиёд боқӣ мондааст, мегуянд.

  Гуфтанд, ки синфхона месозем. Аммо як сол шуд ягон кор накарднд. Соли гузашта вақти сум ҷамъ кардан роҳҳоро асфалт карда ҳар моҳ аз ҳамин пули ҷамъ кардагӣ 2 ҳазор сомониӣ маош гирифтанд, аммо ҳоло мебинем, ки натиҷа ва самараи кор нол.

Мо ҳам дар деҳаамон як Олими буз дорем. Дар барномаҳои баъдӣ аксашро мефиристам.

Дигар қишлоқҳо 30-35 ҳазор рублӣ ҷамъ карданд вале ин козёлҳои мо 50 ҳазор рублӣ.

Рости гап устод, намедонам аз кадом камбуди Қубодиён бигӯям. Як одами боинсофу дилсӯз нест дар ин ноҳия. Дар куҷое як гушна аст, як ташна аст вазифаро дар Қубодиён мегирад ва меояд сумкоркунӣ. Кадрҳои худи Қубодиён чаро нестанд, намеоянд?  

Сообщение Номаҳо аз ноҳияҳо ба «Ислоҳ.нет»№ 372 появились сначала на ISLOH.net.