Аз шаҳри Хуҷанди вилояти Суғд, Екатеринбурги Русия, Бохтар (Қурғонтеппа)и вилояти Хатлон ва шаҳри Ваҳдат ин навбат номаҳои шуморо дар барнома ҷой додем.
Дар номае, ки аз Хуҷанд расидааст масъалаи номгузорӣ ба атфол ва таҳти контрол гирифтани он аз ҷониби ҳукумат шадидан интиқод шудааст. Муаллиф гуфтааст, ки ин чи ҳукумат аст ки ҳатто ба корҳои хонаводагии мардум мудохила мекунад.
Муаллифи нома аз Екатеринбург аз як тоҷике шикоят мекунад, ки худро тоҷир ва нафари деловой муаррифӣ карда муҳоҷирони зиёдеро дар доми фиреб андохтааст. Масалан ба як бону аз бозор точкаи савдо гирифта медиҳам гуфта беш аз як миллион рубли ӯро гирифт то ба ҳол на точка дуруст кардааст ва на пулро пас мегардонад. Ҳамин тавр чандин касони дигарро фиреб кардааст. Ин нафарро, ба гуфтаи муаллиф, Қурбони амниятӣ, ки дар консулгарӣ кор мекардааст, кришават мекунад.
Муаллифи ромитии мо ин бор низ дар идомаи қиссаҳои Ромит маълумотҳои тозаеро аз мардумони ин дара навишта фиристода аст.
Аз Бохтар як нафар намозгузори раҳгузар, ки дар намози ҷумъа ширкат ва амри маъруфи имомхатибро гӯш кардааст, таассуроти худро навиштааст.
Хуҷанд
Ассалому алайкум бародари мубориз Муҳаммдиқболи Садриддин. Рости гап аз ин пеш ҳам дар солҳои гузашта, барои шумо менавиштам ва навиштаҳоям чоп ҳам шудаанд. Чанд муддат бас карда будам. Вале боз як масъалаи дигар водорам кард, ки бароятон бинависам.
Соҳиби набера шудам. Барояш Тоҳо ном гузоштам. Аммо аз идораи ҷамоат гуфтаанд, ки намешавад. Чунки ном бояд дар китоби номҳо бошад, ин ном набудааст.
Бовар кунед, ки сахт қаҳрам омад.
Ман ба ин Раҳмонову олу авлодаш борҳо лаънату нафрат хондаам ва боз лаънату нафрати дигар мефиристам. Охир ту ба номи мардум чи кор дорӣ? Деги худоии мардумро бардоштӣ, меоиву бармешумурӣ, ки чанд кило ош барои хатна ва ё арӯсӣ андохтаӣ, чанд намуд ғизо пухтаӣ, шумори меҳмонҳоят чанд кас, ҳоло акнун омадӣ ба номҳои мардум ҳам дахолат мекунӣ?
Бародар инҳо ҳамаи корро бо мардум ва миллати тоҷик карданд. Як ҷойи ризқбароии мардумро диданд, ҳатман пахта мехаланд, кашида мегиранд. Гадогушнаҳо. Ҳоло акнун худашонро чи чизе гирифтаву тарошида номи моро мемонанд, тӯю маъракамонро таъин мекунанд. Дигар зиндаги мову шумо, зиндагии шахсӣ ва даруни хонаи моро инҳо таъин мекунанд. Фақат инҳо гапзану таъинкунанда. Бачаҳои мардум аскарӣ раванду инҳоро ҳимоят кунанд. Исмоили пингвин Президенти дзюдо швад, Фарзона шӯбуро шаваду барояш компенсатсия карда шавад- сардори Раёсат ва вотвот вазир, Рухшон ба лаби табақ тияд-тияду равад сафир шавад, Озода роҳбари Дастгоҳ шаваду барои бойфрендаш шароите фароҳам созад, ки дар чизе камтар аз ду сол мултимиллионер ва соҳиби рутбаи генералӣ шавад, Тахминаи Клеопатраи чилшӯя бозори фурӯши чиптаҳои ғасб кунад. Ҳасани ишкамба ояду бозори Панҷшанбе-символи Хуҷандро ғасб кунаду гирад.
Хулоса, ба як қавму қабилае гир мондаему гаравгон афтодаем, ки то дирӯз даҳмардаву мардикор буд, имрӯз таъинкунандаи ҳама чиз. Мо кай миллат мешуда бошем, мо кай ихтиёр медошта бошем.
Охир, ин шумоед, ки Сурхаку Сиёҳак, Зардаку Зоғак, Хошоку Хоркашу Хаскаш, Сангаку Достак, Тешаву Табаред, Ҷайралӣ, Малах, Гургалӣ, Маталӣ , Қунғурот, Узбакбӣ, Ҷоруб, Тавлак, Гургаку Бузмакед ва аз ин қабил номҳо,ки номҳои шумост.
Шумо ба номи мо чи кор доред? Кай бас мекунед, ин ҳама аблаҳиву аҳмақиро?
Екатеринбург
Ассалому алейкум бародари гиромӣ Муҳаммадиқоли Садриддин. Ин бор дар бораи дарди дили муҳоҷирон ба шумо менависам, хоҳиш мекунам, ки дар барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» ҷой диҳед.
Ман мехоҳам ба шумо ва ба тамоми муҳоҷироне, ки дар шаҳри Екатеринбурги Русия қарор доранд як хабари муҳимро расонам. Як шахс бо номи Мирзоҷонзода Сайриддин Мирзоҷон сокини Зафаробод, деҳаи Ҳамид Алиев мебошад. Ин шахс миёнарав-посредник аст. Мирзоҷонзода Сайриддин чандин нафар муҳоҷиронро шурашонро хушк кард. Ман ҳайронам, ки чаро ва чи тавр мардум ба ин қаллоб бовар мекунанд.
Вай ба мардум бо нархи арзон бо протсент пул медиҳад. Баъд аз як, ду моҳ кам кам пул мегирад. Вале аз моҳи сеюму чорум сар карда протсенташро мебардорад. Масалан 100 ҳазор диҳад барои протсенти ҳар моҳааш 7500 рубл вале се- чор моҳ гузарад сраза ҳар моҳ 15000 мегирад. Чанд нафарро хонахароб кард. Масалан як зани бечораро барои ту аз торговий сентри Пекини Таганский ряд ҷо гирифта медиҳам гуфта назди 1 миллиону 200 ҳазор рублашро мегирад вале фиребаш мекунад. Аммо бо пули ин зан ба бародараш мошин гирифта дод. Ин зан то ҳоло сарсону саргардон, намедонад чи кор кунад, куҷо муроҷиат кунад. Боз як шахси дигарро бо маблағи 1миллиону 350 ҳазор рубл фиреб кард. Дар якҷо замин ҳаст, мехарем хона сохта мефурӯшем гуфта пулро гирифт. Как будто замин харидагӣ. Вале дар асл ҳиҷчи харидагӣ не. Ин шахс худро тоҷир муаррифӣ карда пулҳои мардумро бо фиребу найранг гирифта азони худ карда гаштааст. Дар ҳоле, ки муҳоҷирон ба пул муҳтоҷанд ин пулҳои онҳо барнамегардонад. Боз мебинад, ки муҳоҷиронеро, ки ба пул эҳтиёҷ доранд як илоҷ карда худро ба онҳо рафиқ мекунад. Баъдан вазъияти ин бачаҳоро фаҳмида мегуяд, ки ман пул медиҳам бар ба қаздорҳоят деҳ, баъдан ба ман фоизашаро кам- кам медиҳӣ. Моҳи аввал, моҳи дуюм гап намезанад, фоизи камро мегираду мегардад. Вале вақте мебинад, ки ин муҳоҷир пул ёфта истодааст, зуд фоизро баланд мекунад. Ё ки «ҳозир пулро баргардон, ки ба ман зарур аст» гуфта ду поро ба як муза мехалад.
Муҳоҷири бечора пулро баргардонида наметавонад, Мирзоҷонзода Сайриддини ҳаромхӯр, ки мунтазири ҳамин ҳолат аст фоизашр баланд мекунад. Як рӯз гувоҳи як ҳолат будам. Ба як ҷӯраи ман Сайриддин занг занг зада гуфт, ки «пула бар гардон». Ҷураам гуфт, ки ҳозир имконият надорам, оилаам бемор дар балнитсаи Екатеринбург хоб рафтааст, каме сабр кун пулатро бар мегардонам. Баъдан Сайриддин гашт гуфт, ки «пул надорӣ оилата якшаб ба ман те расчет мешим». Баъд ҷӯраи ман саросема телефонашро хомӯш кард. Ман пурсидам чи шуд? Гуфт,ки ҳамааш хуб аст. Аҳволашро дида тоқат карда натавонистам. Маҷбур кардам,т о нагуфт намондам. Гуфт Сайриддин манба мегуд, ки пул надоштагӣ бошӣ занатро ба ман якшаб те ҳардуямон расчет. Гуфтам, ки чаро барои ин гапаш ҳеҷ чиз нагуфтӣ? Ҷӯраам гуфт, ки ба он одам гап занӣ, дар бало мемонӣ. Чунки дар пушташ одам ҳаст. Гуфт, ки дар қафояш Қурбони амниятӣ аст. Гуфтам чи тавр маълум шуд, ки Қурбон дар пушти Сайриддин аст? Кадом вақте гуё Сайриддин ба Қурбони амният 4 балони мошин харида дода бошад. Қурбони амниятӣ ба Сайриддин ваъда ва қавл кардааст, ки «касе ту ба дар инҷо гап занад ман занаша фалон мекунам». Барои ҳамин аз қафои Қурбони амниятӣ парида гаштааст.
Соли гузашта мошини як бачаро бо найранг карда гирифта буд. Шахсан ман гувоҳ. Фоизи пулро дода натавонист, мошинашро кашида гирифт -опели ачка. Ҳозир худаш ҳай карда гаштааст.
Эй Қурбони амниятӣ! Ин шогирди ҳайвонмиҷозатро саришта кун, ки кадом рӯз сарат дар бало мемонад.
Эй,Сайриддини беномус! Ҳоло ҳамаи ҷиноятҳоятро нагуфтам, феълан кофта истодам ҳамаашро, меёбам. Ту чи хатокориҳо кард истодаӣ. Ман аз пайи ту. Ту боз ба киҳо бо фоиз пул дода истодаӣ, ҳамшро конкрет мекунам, интизор бош, ё ки тавбаву тазарруъ карда аз ин роҳи бад баргард.
Боқӣ саломат ва сарбаланд бошед бародари гиромӣ Муҳаммадиқболи Садриддин.
Бохтар (Қурғонтеппа)
Ассалому алейкум ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳу бародар Муҳаммдиқбол! Худо кунад, ки хубу хуш бошед. Гузорам ба Бохтар Қурғонтеппаи собиқ афтоду намози ҷумъаро дар мсҷиди онҷо адо кардам.
Домуллои масҷид аз ваҳдату сулҳу субот ва аз корномаҳои Эмомалӣ Раҳмонов бо ҳарорат гап мезад. Мегуфт ватанамон ба туфайли ин мард орому тинҷу амният аст ва мо бояд ҳамеша ва дар ҳар куҷо дар ҳақи вай, падару модар ва хонаводааш дуъо кунем. Хеле лесид, хеле лесид, гуё агар Раҳмонов намебуд халқи тоҷик, давлати тоҷик несту нобуд мешуд.
Хуб, гӯр бар сари ин мавъизаи аблаҳонааш. Вале худаш, бидуни онки биандешад чиҳо мегӯяд, гуфт, ки масҷид ҷои чақчақ нест, масҷҷид ҷои тоату ибодат ва сӯҳбат аз худову расул ва ислом аст. Аммо худаш ним соат зиёд аз Раҳмонов ситоиш кард. Дар ҳоле, ки маълум накард, ки Раҳмонов ба дини ислом ва худову расул чи рабт дорад.
Бадтар аз ин ҳама ин имомхатиб ба аҳли намоз хитоб карда мегӯяд, ки дар берун ё дар роҳҳо намоз хондан манъ аст. Ман аз ин гуна имомхатиб дар ҳайрат афтодам.
Бовар кунед, бародар Муҳаммадиқбол ҳоло хондани намоз беҳад сахт шудааст, масъалаи риш ва сатр аз ин ҳам сахттар.
Имрӯзҳо дар Тоҷикистон касе агар номи шуморо гирад, мебаранд маҳкам мекунанд. Тавба, тавба…
Ваҳдат (Ромит)
Ассалому алайкум устоди меҳрубон Муҳаммадиқболи Садриддин. Аз ин пешвои худхондаи дӯсту ҳамнишину иблис чиро интизор бояд шуд. Фақат ҳаромӣ. Аммо шукрона кунед, ватан тинҷай, ободай гуфта халқро гул зада гаштааст. Аммо ҳамааш дурӯғ аст. Ҳеҷ чизе нест. Фақат худи Раҳмонову олу авлодаш ободу тинҷанд. Халқи худо дар муҳоҷират аст. Ва то замоне инҳо ҳастанд, ҳамин минвол идома мекунад.
Давоми қиссаи Ромит
Ягон даҳ рӯз пеш бо як мӯсафед дар як ошхона шишта хурок хурдам. Ин қиссаро нақл кард.
Мусафед аз Вахдат, деҳаи Шоразм будааст. Мусафед набераҳояшро сураҳои Қуръон дарс медодааст ва камкам дуъохонӣ мекардааст. Аз ин кор кадом бузи ҳамсоя бохабар мешаваду дар ҳол ба кормандони СС.Ятимови махуф занг мезанад. Кормандони СС як беваро роҳӣ мекунанд: -ку рав бин! Ин бева меояду мегӯяд бобо дар ҳамин испанд дуъо хон. Ин мусафед не мегӯяд. Мегӯяд, ки ман дар испанд намехонам. Бева мегӯяд, ки мукин ҳамин испандро дар пешам монам. Мусафед, розӣ мешавад.
Бева сразу дар телефонаш запс мекунад. Шаб мӯсфедро корманди СС-и махуф рост Душанбе мебаранду даже нохунҳояшро мекананд ва 77 сола мусафедро зану кудаку оча, хуллас тамоми ҳақоратро мекунанд.4 0 ҳазор сомонӣ барои зиёрати хонаи худо ҷамъ карда будааст. Вақте ин СС-иҳо ишораи пул мекунанд, ҳамонро медиҳад. Мусафед бо гиря нақл кард. Мегӯяд, ки наход то ин дараҷа ба сураву дуъо нафрат дошта бошанд, наход то ин дараҷа тараҳҳум накунанд. Мусафед 350 сомонӣ нафақа мегирифтааст. Гуфт,як қисми он маблағро аз нӯки ҳамин нафақ ҷамъ оварда буд.
Ин мусафед мегӯяд, ки ман ягон гуноҳ накардаам, касеро накуштаам, дуздӣ накардаам, вале барои набераи худамро дарс додан 40 ҳазорамро гирифтанд.
Аммо мусафеди огоҳу фаҳмида аст. Гуфт,ки Муҳаммадиқбол ҳамаи барномаҳояш ҳақиқат аст ва дар ҳақи шумову падару модаратон дуъо кард. Шуморо дар Ютуб тамошо мекардааст. Гуфт, ки илоҷ медошт ин воқеаро ба«Ислоҳ» мерасонд то «Ислоҳ» ба мардум бирасонад.
Хабари дигар ин аст ки бузҳо кофтукови номанависро як дақиқа ҳам қатъ накардаанд. Ин хоин кӣ бошад,г уфта ҷустуҷӯ карда истодаанд. Уже баъзе бузҳояшонро Русия роҳӣ кардаанд-Санкт-Петербург. Бародарони ғариб эҳтиёт бошед.
Қариб буд, ки фаромуш кунам. Он беваеро, ки ба хонаи он мӯсафед фиристоданд, раққоса аст. Беҳад фоҳишаи расво аст ва аҷибаш онки вақте хонаи мусафед рафтааст, сатру румоли калон бастааст.
Дар бораи бозори Хайр
Дар даҳани дар истодагӣ, аз ҳар мошин аз 3 то 5 сомонӣ мегиранд. Агар як мошин 10 маротиба дарояд ҳам даҳ маротиба ин пулро мегиранд. Онҳо мегӯянд, ки мо бояд ҳаррӯз 1500 сомонӣ бидиҳем. Моро маҷбур мекунанд.
Ин замин аз Фирдавс аст. Фирдавс бо Зайд Саид буд. Ҳозир дар Тоҷикистон нест. Диловар бояд ин заминро через генерал Бахтовар фурушад.
6 сотихаш аз 100000 сомони боло
Диловар Солеҳов мегӯяд «ма пул додм вазифара харидм». Диловар бачаи Шамсиддини бич аст. Диловар Солеҳов раиси ҷамоати Ромит. Даже дар ҳаминҷо амакаш 50 замин зиёд фурухта буд. Соли 2010 то ҳоло документ надоранд. Ҳама хона кард. Амакаш Мирзоқул ном дорад.
Дар паспортхонаи милиса Ваҳдат як милиса бо номи Ситора кор мекунад. 1998 соли таваллудаш. Ман худ шоҳиди ҳолам. Як кампир набераашро барои гирифтани паспорти тоҷикӣ овард. Аз ин пеш чор маротибаи дигар омада будаанд. Ситора набераи кампирро гуфт, ки агар хоҳӣ корат ҳал шавад, пеши раис даро. Кампир гуфт, ки раис чи мегуяд набераи маро: «и духтар 16 сола марам катиш мерм пеши райс». Ситора гуфт:- «э кампир ту сарқапӣ мерӣ? И райс ай Данғарай мошинаш 0001 Skoda буд. Хулласи гап кампир ҷанг шуд. Милисаҳо омаданд кампирро бо наберааш бурданд.
Ин Ситора аз номи Рамазон Раҳимзода гап мезанад. Мегӯяд, ки «ма арусшм». Ин Ситора аз Фархор аст. Ду квартира дар Ваҳдат дорад.
Агар корат бе навбат буд шавад барои паспорти тоҷикӣ 800 сомонӣ медиҳӣ дар ду рӯз медиҳанд. Вале агар надиҳӣ моҳҳо мегардӣ.
Ин Ситора беҳад фукчухти беодоб аст. Агар камбағал ва бепул бошӣ мегӯяд, ки ҳиҷка нестай, ҳама абед рафтагӣ». Вале мақсадаш пул аст. Рӯи рост пул мепурсад. Паспорти тоҷикиат тайёр шудааст, мегӯяд, ки 100 сомонӣ барои бланка бидеҳ.
Ситораро се бор коррупсия қапид, аммо ба гуфтаи худаш бо як занги телефон мебарояд.
Бовар кунед, ки коррупсия ва ҳаромӣ дар авҷи аъло расидааст. 6000 сомонӣ бидеҳ дар давоми 15-20 рӯз бароят шаҳодатномаи ронанадагӣ-права карда медиҳанд ва бо категории B.C.Барои ивази праваи муҳлаташ гузашта 3000сомонӣ медиҳӣ, сразу дуруст карда медиҳанд.
Инъоми бачаи Абдунабӣ ҷияни Хайров, домоди Ҳамоиддин мардуми мамнуъгоҳи Ромитро намемонад, ки молашонро чаронидан баранд, пул деҳ мегӯяд. Ҳезумро ҳам ҳамчунин, пул медиҳӣ. Ҳозир дар гирду атрофи мамнуъгоҳ мардум зиндагӣ мекунанд.
Баъди видеои Далери Эмомалӣ мардумро шаташап карда буд, ки шумо «и кора каден». Инҷоро ҷияни Рамазон Раҳимзодаи буқача гирифтагӣ аст.
Амаки ин одам ҳоҷӣ Таваралӣ ном дорад. Дар Русия, дар райони Истраи Подмосковье посредник -бригадир буд. Мардумро беҳад азоб медод. Аз 100000 рубл 50000ашро мегирифт. Дар сезон 100 ҳазор доллар зиëд мебурд.
Ҳоҷӣ Таваралӣ дар Подмосковье райони Истра як духтари ноболиғро маст мекунаду мерасад. Он духтар набераи кадом генерал буд. Се рӯз пас ҳама каса мегурезанду мераванд. Ин ҳозир аз 1000 сар гусфанд зиёд дорад. Даҳмарда аст. Чашмонаш кур шудагӣ. Бачаи ҳоҷӣ Таваралӣ Мирзоалӣ ном дорад. Бо Наврӯз то соли 2014 дар Туркия буанд. Баъд ба Тоҷикистон рафтанд. 50 ҳазор доллар зиёд доданд.
Бо зани Хушбахти бачаи Рустами Давлатмурод ошиқӣ мекард. Номи духтарро намедонам. Таваллуди духтар 1995 буд.
Мирзолаӣ дар соли 2012 студент буд. Аз ҳамон вақт зани Хушбахтро нағз дид. Духтарҳои мулло Ҳасан бар ивази 200 доллар тӯғрӣ карда буданд. Мирзоалиро момаи падариаш маҷбурӣ ба духтари амакиаш дод. Духтари Абдунабӣ. Як сол зиндагӣ накарда ҷудо шуданд. Мирзоалӣ аз духтари амакиаш як фарзанд дорад. Ҳозир соз нестанд.
Мирзоалӣ дар Ромит пенсия медод. Пулро дуздид- 600 ҳазор сомонӣ. Қариб тюрма мекарданд, ки пулро доду ҷонашро халос кард. Зани амаки Абдунабиаш хешҳои Хайровҳо аст.
Телефони дастии Nokia 6300 350 доллар буд, як адад аз чунин телефонро ба ҳамон зани Хушбахт подарка карда буд. Инро дар хонаи духтардор ва хонаи бачадор медонистанд. Дар Ромит ҳама медонист. Ин нагирифташ. Баъд ба Хушбахт аз духтарҳои Муллоҳасан туғрӣ карданд. Ин ҳам хело зино кард пеш аз тӯй. Ҳама фаҳмид. Гирифтаниаш набуд. Хонаи духтардор гуфтанд, ки ба милиса медиҳем, ночор гирифташ. Падари Хушбахт розӣ набуд. Гуфтааст, ки «у қанчиқа хонаи ма набиëр».
Падари зани Хушбахт муаллими Ҷамшед чанд сол шуд, ки дар Русия аст. Модараш медсестра-ҳамшираи шафқат, Бунафша ном дорад. Сабаби аз Русия наомадани Ҷамшед Бунафша аст. Бунафша рафторҳояш мисли Озодаи Эмомалӣ Раҳмон аст. Акояш Одил ном дорад. Дар борааш навишта будем.
Зани Хушбахт даже очаву додарашро доруи хоб медод, ки хоб раванд. Очааш дар сменаи корӣ дар балнитса, аммо инҳо бе никоҳ зиндагӣ мекарданд.
Ва, дар охир. Имруз дар магазини Раҷаби Хайриддин барномаро баъди намози шом ҳамакаса тамошо карданд. Дар бораи бозори Хайр гап зада будед.
Раҷаби Хайриддин девона шудааст, ки «ки инора ройӣ када боша мега, дуруғай, инора бовар накне».
Даже магазини худашонро канданд. То ҳозира аз банк қарз доранд ба фикрам. Маълумотҳо аз Ромит идома доранд….
