Дар бораи Панҷ,мушкилоти ин мардум «Ислоҳ» хеле зиёд гуфтаву навиштааст. Дар бораи Панҷ силсилагузориш ҳам дар панҷ бахш доштем, ки бо номҳои мазкур: Панҷаи шуми “оила” бар Панҷ сояафкандааст  https://isloh.net/14866/panjai-shumi-oila-bar-panj-sojaafkandaast /  19.10.2021 

Шикояти Панҷиҳо аз вазъи маориф ва дигар соҳаҳо https: isloh.net15481 shikojati-panjiho-az-vazi-maorif-va-digar-sohaho  / 09.05.2022

Шикояти Панҷиҳо аз вазъи маориф ва дигар соҳаҳо https:  isloh.net/15481/shikojati-panjiho-az-vazi-maorif-va-digar-sohaho 09.05.2022

Панҷ дар панҷаи зулми мақомот ва ғоратгарон https://isloh.net/16130/panj-dar-panjai-zulmi-maqomot-va-ghoratgaron 09.02.2023 мунташир шуда буданд.

 Дар худи ҳаминсол низ як матлаби муфассале доштем,ки зери сарлавҳаи Шамсуллозода Баҳром, началник милисаи Панҷ: «Ман аз данғараюм, мара иҷа шоҳбача мондагияй» https: isloh.net/22681 shamsullozoda-baҳrom-nachalnik-milisai-panҷ-man-az-danғarayum-mara-iҷa-shoҳbacha-mondagiyaj/   рӯзи 08.06.2026 ба нашр расида буд.

Дар барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» ҳам аз дарду доғи ин мардум навишта будем ва на як бору ду бор. Манзури мо зикри ин ҳама ва ёдоварӣ аз ин матолиб он аст ки Панҷ ҳамеша дар маркази диққати мо қарор дорад ва ин бор ҳам муаллиф хоҳиш ва дархост кардааст, ки номаи ӯро дар барноми «Номаи маро алоҳида чоп кунед» ҷой диҳем: «Бародаро бисёр хоҳиш карданд, то алоҳида нашр шавад, хоҳиш мекунем, дили моро нашиканед ва алоҳида нашр кунед бародар». Ва мо ҳам ин дархостро пазируфтем.

Ин нома асосан дар бораи сардори БДАи ноҳияи Панҷ мегӯяд, ки дар ин ноҳия қоида ва низоми шахсии худро ҷорӣ кардааст. Масалан ҳангоми вуруд ва хуруҷ дар ноҳия ронандаи мошини сабукрав новобаста аз онки аснодаш комилан дуруст аст, бояд панҷ сомонӣ бипардозад. Ва ҷолибтар аз ин ин факти зер аст, ки дар ягон гӯшаи Тоҷикистон назир надорад: «Боз як бизнеси нав ташкил кардааст- талон ё справка медиҳад дар ҳаҷми 5  ҳазор сомонӣ бо печат ва имзои худаш дар ноҳия мегардӣ. Вақте туро манъ мекунанд ин ҳуҷҷатро нишон медиҳӣ туро дигар ҳеҷ чизе намегӯянд. Муҳлат надорад. Мегӯяд, ки то дар вазифа ҳастам мегардед. Чандин нафарро дидем, ки гирифтанд. Касе пул дорад мехарад, пул надорӣ ба ҳамин миқдор сум гандум ё ҷав барои аспонаш моварӣ ҳам мешавад. Ва пагоҳаш рафта ин ҳуҷҷати махсусро мегирӣ, тамом корат ҳал».

Нуктае, ки дар ин нома мутафовит аст ин аст ки муаллиф аз натоиҷи кори «Ислоҳ» зикри алоҳида карда ва изҳори сипос намудаст, ки дар пайи навиштаҳои Ислоҳ ва зери  таъсири онҳо чанде аз мансабдорони ришвахори ноҳияро ба шумули раиси ноҳия аз кор гирифтанд.

Инро бояд махсус тазаккур бидиҳем, ки ба ҳангоми таҳия ва омодсозии ин матлаб мо ҷоҷое аз навиштаҳои қаблиамон вобаста ба маврид иқтибосҳо овардем, то матлаб мукаммал ва мафҳумтар бишавад. Ва ҳоло он нома

Мактуб аз мардуми ноҳияи Панҷ

Ассалому алейкум бародар Мухамадиқболи Садриддин! Аллоҳ ба  шумо ва тими «Ислоҳ» барори кору тани сиҳат диҳад ва ҳарчи зудтар ба мардуми тоҷик пирузиро насиб гардонад ва ин золимони худобехабарро аз болои мардум нест кунад.

Аллоҳ шоҳид, мардум дигар намедонад ба кӣ ва ба куҷо шикоят кунад то ба додашон расанд.

Аллоҳ ба шумо ҷазои хайр диҳад, ки шумо мардумро мешунавед ва кумаки худро мерасонед.
Аллоҳ шоҳид дар ноҳияи Панҷ шуморо ҳама тамошо мекунад, аз хурд то калон лек пинҳонӣ, то касе набинад. Махсусан милисаҳои ноҳия шуморо тамошо мекунанд. Як чанд шинос дорам дар назди ман Ютубро монда тамошо мекарданд. Пурсидам, ки шуморо ҳеҷ кас ҳеҷ чиз намегуяд? Гуфтанд мо худамон милиса кӣ чӣ мегуяд.

 Вақте аз ноҳияи Панҷ ягон навори шумо мебарояд мегуянд тамоми шӯъба ба ҷӯш медарояд, инаш дигарашро хабар мекардааст.

  Вақте мегуянд, ки аз боло хабари нав ҳама ба кофтукоби навори шумо шурӯъ мекунанд. Инҳо авал аз шумо метарсанд, баъд аз Раҳмонов.

Дар байни худашон як рамзе будааст: «Аз боло хабари нав»
 

 Ва, дар инҷо аз «кумак»-ҳои «Ислоҳ» барои ноҳияи Панҷ  чанд мисолу мавриди конкретиро намуна меоварем.

Баъди нашру пахши номаҳо ва наворҳои онҳо аз Панҷ дар «Ислоҳ» чунин тағйиротҳо сурат гирифт:

1.Самиев Муҳаммадӣ, главврач (сардухтур)-и ноҳияро аз мақомаш барканор карданд;  

2.Раиси ноҳия (кали Зариф)-ро аз вазифа гирифтанд. Албатта ба ҷояш як дуздбачаи дигаре бо номи Иброҳимиён Акмал Комилзодаро гузоштанд. Ин ҳам бе додиро шурӯъ кардааст.

«Ба раиси ноҳияи Панҷ Шоҳиён Зарифхуҷа Фақер гуфтанӣ ҳастем, ки дигар аз уҳдаи кор набаромадӣ ва ту шарманда будӣ боз шармандатару расвотар шуди. Ончунон ҷиноятҳои ту мерасанд, ки мо ҳамаро ҷамъоварӣ дорему ҳатман боз барномаи ҷолибтаре тақдими мардум хоҳем кард. Пас аз чанд моҳ чор соли пурра мешавад дар ин мақом кор мекунӣ вале ҳама ба ту нафрин мефиристанду аз шаклу тарзи корат норозиянд. Бар мардум хело ҷабру ҷафо кардӣ. Ту дар Панҷ ва авлодат дар Сангвор».

Говдуздии писар ва ҷияни Шоҳиён дар Панҷ бе муҷозот боқӣ мондааст

Як ҳодисаи дигарро дар ин ноҳия мехоҳам ҳикоят кунам. Гап дар бораи ҳодисаи говдуздӣ меравад. Дар ин бора он вақт баъзе аз расонаҳо навишта буданд.

Як гурӯҳ говдуздҳоро милисаҳо ошкор карданд. Онҳо чорвои мардуми ҷамоати Озодагонро дуздида буданд. Аз ҳама аҷоиботи ин дуздӣ дар он буд, ки дузди асосӣ писари раиси ноҳия буд. Номаш Сунатуло, писари раиси ноҳия Зарифхӯҷаи Шоҳиён. Як дузди дигар Шоев Қосим Азизович, писари бародари раиси ноҳия аст. Ҳам писар ва ҳам додарзодаи раиси ноҳия узви асосии ин гурӯҳи говдуздон буданд. Дуздони дигар  Донаев Комрон, писархолаи Қосим Шоев аз шаҳраки Панҷ, Некрӯзи Рустам ва Зоҳир Ҷӯрабековро, ки дар кумитаи замини ноҳияи Панҷ ба ҳайси котиб кор мекардааст ва дар ин гуруҳи дуздон нақши ронандаро иҷро мекардаааст, дастгир ва бозпурсӣ кардаанд. Аксари ин бозпурсишудаҳо дар деҳаи Имом Машрабови ҷамоати Озодагон зиндагӣ мекунанд. Раиси ноҳия бо фарзандону хешовандонаш низ аз ҳамин деҳаи Имом Машрабов мебошад.

«Аммо ягон нафар аз ин гурӯҳи говдуздҳо, ки қариб сӣ сар говҳоро дуздидаанд, ба ҷавобгарии ҷиноятӣ кашида нашуданд, баракс ҳоло ҳам барои мисол Зоҳир Ҷӯрабеков, ки вазифаи ронандаи дастаи дуздонро иҷро мекард, ҳоло оромона ба ҳайси котиб дар кумитаи замини ноҳияи Панҷ кор карда истодааст. Барои он инҳоро ба ҷавобгарӣ накашиданд, ки писар ва дигар хешу табори раиси ноҳия мебошанд. Милисаҳо гӯё ин қазияро фаромӯш карданд. Инҷо боз ҳам бар мегардад ба ҳамон тақдими акси модари Раҳмонов дар Сангвор,ки Шоҳиён ба Раҳмонов тақдим  кард ва дигар ҳаркоре мекунад мушкил нест. Аҷаб давлатдор ва давлатдорие дорем. Бо як акс ба «Пешво» дигар дахлнопазир ҳам мешавед.

  «Панҷ дар панҷаи зулми мақомот ва ғоратгаронhttps://isloh.net/16130/panj-dar-panjai-zulmi-maqomot-va-ghoratgaron09.02.2023

3.Комрони шрек, майёр, писари Ҷалил сагак, началник (сардор)-и ГАИ-БДА-и ноҳияро аз мансаб сабукдӯш намуданд;

 
4.Шарофиддин Асомиддинзода, мудири маорифи Панҷро аз вазифа берун карданд; (Дар ҳама навиштаҳо,аз ҷумла дар панҷ бахши марбути Панҷ яке аз персонажҳои манфӣ ҳамин мудири маориф аст. Ин Асомиддинзода ду бор мудири маориф шудааст. Чанд муддат муовини раиси ноҳия ҳам будаст). Ва ҳоло чанд иқтибос аз навиштаҳои пешина дар бораи Асомиддинзода: Асомиддинзода «Шарофиддин айни ҳол мудири маорифи Панҷ аст. Ӯ яке аз порахуртарин нафарони Панҷ мебошад. Вай аз ҳисоби порахурӣ дар маориф соҳиби чанд хона дар шаҳр, чанд ресторану марказҳои савдо ва мошинҳои қиматбаҳо шуд. Мошинаш “Prado”и сиёҳ, номерҳояш 0008 03 мебошад. Бензини ин мошини серрасход ба навбат аз ҳисоби директорони мактабҳо таъмин карда мешавад.

Вай ҳамаи ободкориҳоеро, ки дар мактабҳо аз тарафи халқ ва пули халқ анҷом дода мешуд, санадҳои қалбакӣ тартиб дода аз буҷаи маориф «списат» карда дар кисааш мезанад. Директорони мактабҳо аз хонандаҳо пул ҷамъ карда ҳар моҳ ба ӯ доля медиҳанд. Ӯ аз ҳар директори мактаб 5 то 10 ҳазор сомонӣ гирифта ба вазифа таъин менамояд. Дар ноҳия 54 мактаб мавҷуд мебошад. Мудири маориф ҳаргоҳе дар хонааш ягон тую маърака барпо кунад, бояд ҳар як директори мактаб аз муаллимҳо1000 то 2000сомонӣ ҷамъ намуда ба ӯ ҳамчун туёна бурда диҳед. Доимо директорон дар мактабҳо бо баҳонаи обуна пул ҷамъ карда ба ӯ бурда медиҳанд. Ӯ ҳар сол то7 ё 8 ҳазор сомонӣ ба ҳар мактаб вобаста ба шумораи хонанда ва муалимонаш пули обуна мефармояд ва ин пул аз ҳисоби муаллимони бечора дар чанд моҳи маошашон ҷамъ ва супорида мешавад.

Даъват ва ҷалби ҷавонҳо ба хидмати сарбозӣ ба вай дахл надорад. Аммо вай ба зиммаи ҳар директор овардани як нафари сарбозро маҷбурӣ вогузор мекунад. Агар аз уҳдааш набароянд онҳоро мутаҳҳам мекунад. Директори мактаб ё 5000 сомонӣ дода гиребони худро халос мекунад ё ки бояд як ҷавонро ба сарбозӣ ҷалб кунад.

Вай хело чоплуси зирак аст. Вақте ки ягон гуфти худашон (калон) ба ноҳия меояд, ӯ дар пешаш чоплусӣ карда худашро ширин мекунад ва ӯро дар ресторанаш зиёфат дода кисаашро пур карда аз худаш розӣ мекунонад, то дар боло дар бори ӯ рекомендатсияи мусбат диҳад. Ӯ соли 2009 ба ин вазифа таъин шуда буд. Дар мудати 5 -6 сол аз ҳисоби порагирӣ хело пулдор шуд. Сипас чанд сол дар вазифаи муовини раиси ноҳия кор кард. Аммо номзадиаш ба вазифаи раиси ноҳия нагузашт. Баъди муовинии раиси ноҳия ӯро дар ҳукумати вилоят мудири бахши экспорт ва импорт таъин карданд. Дар ноҳияи Панҷ на экспорт аст , на импорт ва ҳамааш дар идораи оилаи пешво қарор дорад ва аз онҷо ягон чи начакид. Аз ин сабаб дар онҷо онқадар порахуриӣ карда натавонист. Дар вилоят «ходаш» надоданд ва дид, ки аз ҳама ҷои фароху даромаддор барои ӯ шӯъбаи маориф аст. Боз пора дода ба вазифай пештарааш -мудири шӯъбаи маориф таъин шуд. Ҳоло бошад боз мисли пештара мисли кана хуни муаллимҳои бечораро хурда истодааст.

Мудири собиқи шуъбаи маориф Матлуба Чутова буд. Вай ҳам умуман савод надошт вале 5000доллар дода вазифаро гирифта буд . Бо Маҳмадюнуси бачаи Кабуд Сайфидин, раиси пешини ноҳия алоқа дошт. Ба ҳамн сабаб буд, ки то замоне Маҳмадюнус раиси ноҳия буд вай ҳам ҳамчун мудири маориф кор мекард. Ин Чутова Матлуба баъди давраи аввали мудири маориф будани Шарифиддин Асомиддинзода ба ҷои вай омад. Вале чуноне гуфтем Шарофиддин боз дуюмбора пора дода вазифаро гирифт. Вақте вай ба ҳайси мудири маорифи ноҳия кор мекард, тамоми квотаҳоро ба пул мефурӯхт. Аз ҷумҳурӣ ва вилоят барои ҳар як ноҳия квота барои донишгоҳҳо ҷудо карда шудааст. Вай, барои мисол квотаи Донишгоҳи миллӣ ва ё тиббиро аз 3 то 5.000 доллар мефурӯхт. Шахсан, як нафарро Шарипов Саъдулло пеши ӯ равон кард, то ки духтарашро квотаи Донишгоҳи тиббӣ бидиҳад. Ӯ рӯирост мегӯяд, ки танҳо ба хотири Шарипов Саъдулло 1500 доллар медиҳӣ, дохилаш мекунам. Аммо вай розӣ намешавад. Он духтар худаш мустақилона ва бо дониши худаш дар донишгоҳи ба номи Носири Хусрави Бохтар дохил мешавад. Ин Матлуба бо ҳамдастии раиси ноҳия Маҳмадюнуси Сайфиддин дар Мирзоянс чандин заминҳоро гирифта ва хона сохта фурухт. Бачаи Кабуд Сайфиддин ҳам ҷинояткор аст ва ҳам зинокорӣ ва низ мамарозагӣ карда ба одамони пулдор духтарҳоро мефурӯхт. Ё барои онҳое, ки аз Душанбе ва ё вилоят барои тафтиш оянд, духтарҳоро «туғрӣ» мекард. Вай нафақат бо Маҳмадюнуси Сайфиддин, балки бо бисёр нафарон муносибатҳои маҳрамона дошт. Чи хеле гуфтам, ҳангоме аз боло барои тафтиш меомаданд, ӯ ба онҳо баъзе муаллимаҳои сабукпо ва ё духтарҳоро барои … тайёр мекард».

Панҷ дар панҷаи зулми мақомот ва ғоратгаронhttps://isloh.net/16130/panj-dar-panjai-zulmi-maqomot-va-ghoratgaron09.02.2023

Инҷо мехоҳам аз проблемаҳои шуъбаи маорифи Панҷ нависам, балки шикоят намоям. Хоссатан вақте ин барномаҳои “Номаҳо аз ноҳияҳо ба “Ислоҳ.нет”-ро дидам ва гуфтам бояд нависам аз ин мушкилоти ноҳия. Мактаби таҳсилоти миёнаи умумии №18 ҳам муаллимону ҳам талабаҳо аз дасти мудири шуъбаи маориф ба дод омадаанд. Асомиддинзода Шарофиддин, мудири шуъбаи маорифи ноҳия соҳаи маориф, мактабу боғчаҳоро монополия кардааст. Мактаби №18-ро хеле ғорат кард. Тамоми системаи гармидиҳӣ (отопления)-и ин мактабро канд:300 метр трубаҳои диаметрашон 60 буданд, канду бурду дар маркази ноҳия барои ресторан соз кард. Боз бозор ташкил кардаааст. Бо зӯрӣ, бе иҷозати падару модари хонандагон бо фарзандони онҳо либоси мактабӣ меорад, ки тамоман сифат надорад. Маҷбурӣ дар калаат бор мекунад. 300 сомониатро мегирад. Китобҳоро мефурӯшад. Масалан ман ду мактабхон дорам. Як китоб аз 30 сомонӣ боло қимат дорад. Аммо китобҳои дасти дуву дасти се мебошанд. Яъне се кас истифода кардааст. Китобҳо ними варақашон нест. Ҳамон китобе, дар мактаб медиҳанд дар бозор наваш 15 то 20 сомонӣ арзиш доранд. Агар аз бозор он китобро гирӣ дар мактаб қабул намекунанд. Ман ҳайронам, ки ин китобро як давлат баровардааст, барои чи истифода кардан намешавад?

Ман роҷеъ ба ин масъала ба директори мактаби №18 шикоят кардам. Мегуяд ин фармон аз Шарофиддин Асомиддинзода, мудири шуъбаи маориф аст. Дар як моҳ ду бор аз талабаҳо пул ҷамъ мекунанд. Бо баҳонаи онки  комиссияҳо аз вилоят омадаанд.

«Ман ҳамчун як шаҳрванд ба ҳукумат савол дорам:- барои чӣ як камбағал як мурғ дуздад бохабар мешавед, аммо аз ин зулме, ки Шарофиддин Асомиддинзода бар сари мактабҳои Панҷ овардааст бохабар нестед? Дар мактаби №18 як муаллими ботаҷриба ва босавод намондааст. Ҳама ҷавонҳои бетаҷриба ва камсаводу бедониш мактабро хатм кардаву муаллим шудаанд. Назорат надорад мактаб. Шарофиддин Асомиддинзода дар Душанбе 2 хона, дар Панҷ 3 хона, чанд магазин ва чанд ресторан дорад. Савол инҷо аст ки ин ҳама пулро аз куҷо овард, ки ҳамаи инҳоро хариду сохт? Мошини зери пояш чанд ҳазор доллар нарх дорад. Бачаи Шарофиддин Асомиддинзода, бо мошини 20 ҳазор доллара мегардад.»

Шарофиддин 3 зан дорад. Инҳоро аз кадом ҳисоб мехуронад? Албатта, ин ҳама аз ҳисоби пулҳои мактабҳои ноҳияи Панҷ аст, ки бо роҳи зулум ҷабр аз талбаҳо гирифтааст.Аз руи маълумоте, ки ман дорам ин гушнакасали Шарофиддин 100 гектар замин ҳам дорад. Шароити мактаби 18 бисёр ҳам бад аст. Бому бомпӯши ин мактаб кайҳо фарсуда шуда деворҳояш ҳам фурурехтааст. Рӯйи таъмирро надидааст. Ҳар сол шуъбаи маориф барои таъмир пул ҷудо мекунад, ин пул куҷо меравад?Аз падару модарони талабаҳо ҳам барои таъмир пул ҷамъ мекунад. Саволи ман ба вазири маориф: Чаро аз падару модарон барои таъмри мактаб ҳар сол пул ҷамъ мекунад?  Чаро ва дар кадом қонун омадааст, ки ба талабаи макотиб  формаи мактабиро ба зӯрӣ фурӯшанд?. Мо, мардуми Панҷ аз ин гуна муносибати Шарофиддин Асомиддинзода, мудири маорифи ноҳия Панҷ бо мактаби №18 ба шиддат нигарон ҳастем, розӣ нестем. Боз амнияту милиса одами навиштагиро наҷӯед,ки кӣ навиштааст инро ба “Ислоҳ” ва чанд бегуноҳро зиндонӣ кунед. Агар мехоҳед ба “Ислоҳ” нанависем ин дуздону ғоратгаронро боздошт кунеду тафтиш кунед,то вазъият хуб шавад.

«Панҷаи шуми “оила” бар Панҷ соя афкандааст  https://isloh.net/14866/panjai-shumi-oila-bar-panj-sojaafkandaast/ 19.10.2021 

 5.Нуралии калта, мулаққаб ба «Ҷиян» сержанти шӯъбаи вазорати корҳои дохилӣ дар ГАИ буд, ки ӯро низ аз кораш ронданд;

 6.Исмоил,сержанти ГАИ, ки аз Дӯстӣ (Қумсангир ) буд аз кор барканор карда шуд;  

7.Прокурори ноҳия, ки кришаи онҳо буд буд баъди навори «Ислоҳ» ҳам аз мақомаш барканори карданд.   

Бародари азиз, Муҳаммадиқбол, ин ҳама тағйирот бо хости худо ва кӯмаки «Ислоҳ» ба амал омад, ки мардуми Панҷ аз шумо беҳад сипосгузор ва миннатдор ҳастем. Ин ҳама натиҷаи нашри наворҳое аст, ки дар «Ислоҳ»  пахш шуданд. Инро мо мардуми Панҷ ҳосили ҳамкории худ бо «Ислоҳ»  меҳисобем.
 
 Комрони шрек майёр началник ГАИ буд. Баъди нашри наворҳо ӯро аз вазифааш гирифтанд. Як муддате бекор гашт. Баъдтар рафту вазифаи замначалники милисаро харид. Тақрибан 6 моҳи дигар кор кард дар ин вазифа. Баъд бо маблағи 250 ҳазор сомонии пора аз як домсоз, ки ман то вақте ҳастам туро кришават мекунам ба дасти коррупсия афтод.
Аз тарси ҷонаш ҳамаи пулро дод ба коррупсияву баромад. Хапу дам ҳал карданд байни худашон. Коррупсия шарташ монд, ки ту дигар дар ноҳияи Панҷ кор намекунӣ. Меравӣ дар  дигар ҷой коратро давом медиҳӣ. Агар ту ин корро накунӣ баъдан аз боло барои мо гапҳои бисёр мешавад, хубтараш рав. Ва ҳамин хел пулро доду хапу дам шуд ва рафт аз ноҳия. Шунидем, ки гӯё дар Варзоб зам началник милиса шудааст. Мо дар ҳайратем, ки ин чихел коррупсия аст ки бо 250 ҳазор сомонии пора дастгир ва озодаш мекунанд хапу дам ва ҳам боз вазифа мегирад. Иззат Амонро бо 200 сомонӣ чандин сол зиндон карданд, ҷинояткори ҳақиқӣ ин аст на Иззат Амон.

Дар Тоҷикистон агар криша дошта бошӣ, касеро кушӣ ё таҳқир ҳам кунӣ Раҳмонов ё оилаашро пулро медиҳӣ зиндон намешавӣ.

 Аз роҳбарон хоҳиш мекунем пеш аз ин ҳаромхурҳоро ба кор гирифтан як бор санҷед, ки чи доранду чи надоранд. Ин Комрон дар муддати кӯтоҳе, ки началник ГАИ буд соҳиби Ландкрузери последний модел шуд, ки арзишаш қариб 500 ҳазор сомонӣ аст рақами давлатиаш 0202 бо региони 02,бигзор як деклоратсияи даромаду боигарӣ пур кунанд.

 Чи хеле худи Раҳмонов дар баромадҳояш мегӯяд дирӯз кӣ буди имрӯз кӣ, дирӯз чи доштӣ, имрӯз чӣ, якбор санҷед инҳоро.
Нуралии калта, сержант аз вазифа озод шуда буд. 5 моҳ гузашт, боз ба вазифа баргашт. Агар хато накунам дар Вахш ГАИ кор карда истодааст. Ин чи руз аст, ин чӣ ҳукумату давлатдорӣ аст, ки бо дуздӣ, ғарӣ ва пора ба даст меафтанд, аммо пас аз чанд моҳ боз бармегарданд ….
 Самиев Муҳаммадӣ, главврачи Қараболоро аз вазифа гирифтанд. Аз байн чанде гузашт боз ба беморхонаи деҳаи Сталин баргашт ва ҳоло дар онҷо боз главврач шуда кор мекунад.
Ростӣ, ин бадбахтҳоро, чи қадар дуздиашонро мефаҳманду ошкор ва дастгир мекунанд боз пусти хукро ба рӯяшон мекашанду боз бармегарданд. Имсол серборон шуду сел ҳам зиёд омад ва ба мардум зарари кам нарсонид. Аммо беҳтар буд ин бадбахтҳои беномусро офати ин селҳо набардошт, ки ҷони мардум халос шавад.

Инҷо дар бораи сардори БДА, началник ГАИи имрӯза мегӯем

Хушвахтов Эмом аввал дар вилояти Суғд адои вазифа мекард. Он ҷо муҳлаташ тамом шуду ба ноҳияи худамон Панҷ баргашт. Ин шахс ҳам аз он ҷо бо Тойота прадо -ландкрузери нав баргашт. Бо ин мошинаш мерафту меомад ноҳия, лек пулаш аз онҷо буд.Пеш аз вазифа гирифтанаш ин мошинро фурухт то вазифаро харад. Дар ноҳия ин пули кам нест. Ба 300 ҳазор сомонӣ вазифаи началник ГАИро харид бо муҳлати 8 моҳ. Тасодуфан дар як ҷой шиштем. Калонҳо гуфтанд «суми инҷо (Панҷ) зурай, хуб кор мекунӣ, барои ҳамин мӯҳлат то 8 моҳ, метавонӣ кор кунӣ бе ягон мушкилӣ». Чи коре мехоҳӣ мекунӣ. Ва баъди ин мӯҳлат агар хоҳиву  тавонӣ, ягон зӯри дигар набошад боз пул медиҳӣ- 300 ҳазор сомонӣ боз давом медиҳӣ 8 моҳи дигар.

  Ин ҳаромхури талбанда Хушвахтов Эмом 8 моҳ кор кард, тамоми ноҳия аз дасти вай дод гуфт. Дар тамоми ҷо худаш меистад, худаш мошинҳоро манъ мекунд, то хуни мардумро хӯрад. Дар муддати 8 моҳи кориаш 5 баробари мошини фурухтаашро баровард.

 Дар деҳаи Авангард тақрибан 2 гектар боғи меваро харид. Ҳар бегоҳ дар ин боғ ҳамроҳи рафиқонаш майнушӣ мекунанд. Бисёраш коргарони давлатанд: аз прокуратура, амният, суд ва ҳамкорони худаш. Ман худам як чанд маротиба дидам. Ба ҳамон тараф гузаштам. Онҷо як кати калон мондагӣ, дегу таҳдеги мангал мондагӣ, истироҳат мекунанд. Корашон шаби дароз нушидан. Саҳар нушидагӣ ба кор мераванд. Ягон кас проверка намекунадашон.

Боз бармегардем ба масъалаҳое, ки бояд мегуфтем. Як мошини дигар харид, як матарол ба 20 ҳазор сомонӣ ва чанд сар асп, ки арзишашон аз 70ҳазор сомонӣ болост. Писарашро бо маблағи 35 ҳазор сомонӣ дохил кард. Як магазини дигар аз домҳои наве, ки сохта истодаанд, харид. Ба 400 ҳазор сомонӣ. Савол ин аст ки як хизматчии давлат ин қадар пулро аз куҷо овардааст дар ин мудати кӯтоҳ? Ин ҳоло чизҳое,ки мардум медонад. Вале чизҳое, ки намедонанд чи қадар бошанд, номаълум.

Шумо фикр мекунед ин ҳама пул бо маош аст? Албатта, ки не. Ин ҳама аз пули мардуми камбағале аст ки рӯзи дароз кор мекунад ва ин ҳаромхур бошад дар 1 минут бо тӯҳмат ту нушидаӣ ё ту мошинро хато мондаӣ гуфта сумашонро  мегирад. Маоши ин ҳаромхур тақрибан 3 ё 4 ҳазор аст. Пас ин ҳама аз куҷо омад? Куҷо шуд ин коррупсия, чаро намебинад? Ё ин ки шумо ҳам қуш ҳастед дар ин кор?

Ба худо қасам бародар бо ин Эмоми ГАИ сӯҳбат кардан бисёр сахт аст. Вақте ҳуҷҷҷатро мегирад, мехоҳӣ фаҳмӣ чи ҳолат аст ё фаҳмонӣ, ки ин ҳолат набуд, тамоман гуш намекунад. Чи чизе нагӯӣ осмонро нигоҳ мекунад, туро намешунавад, тамоман заминро намебинад. Вақте ҳуҷҷатҳоро мегирад ба навиштани протокол шуруъ мекунад. Вақте мегӯӣ инхел набуд, ман розӣ нестам, имзо намекунам, мегӯяд, ки «мада фарқ надора, розӣ ҳастӣ нестӣ, чи кор аз дастат миёя? Мебарм ҳозир бо 5 шабонарӯз  махкамт мекнм».

Ин нохалаф ҳаррӯзи худо маст аст. Бо ин сӯҳбат карда намешавад. Кораш фақат пул ҷамъ кардану тамом. Шабу руз дар роҳ интизор- киро боз як туҳмат кунам. Намедонам ин ҳаромӣ оила дошта бошад? Оилааш, фарзандонаш як бор намегӯянд, ки як бор ҳам дар ҳаётат як луқмаи ҳалол биёёр, то ҳалол хӯрем. Агар ин гапҳо набошад, пас оилааш ба луқмаи ҳаром калон шуданд, на нанг доранду на  номусу на виҷдон.

Вақте аз пости ноҳия мегузарӣ, дар ҳар як гузаштан 3 сомонӣ бояд пардохт кунӣ ва баъд гузарӣ. Фарқе надорад, ки ту таксиӣ ё меҳмон, пулро медиҳӣ, баъд мегузарӣ. Даромаду баромади ноҳия ба пул аст.

  Як чанд рӯз пеш хешу таборамон ба мошини худашон аз Душанбе як экипаж шуда ба дидорамон омаданд. Вақте дар пост расиданд пешакӣ гуфтам, ки дар байни ҳуҷҷатҳоят ягон сум мон. Даромад баромад, бо пул аст. Вай ҳайрон шуд. Пурсид, ки ин чи хел, дар асоси кадом қоида ва қонун? Гуфтам инҷо ҳамин хел: ту нарушения дорӣ ё не ҳуҷҷатҳоят ҳам соз бошад, инҳо пул мегиранд.

Вақте ба назди окошка -ғурфа рафт ҳуҷҷататро додӣ, баъд мепурсанд аз куҷоӣ, куҷо меравӣ? Гуфт меҳмонӣ омадам. Онҳоро худо дод. Камтарак риш дошт, ҳатто 1 сантиметр ҳам набуд ришаш. Баъд шурӯъ шуд: штраф мекунем,маҳкам мекунемат, ин хел мекунем.Мегӯяд ман меҳмонам, дар Душанбе ҳамин хел мегардам, ҳеҷ гап нест. Аммо инҳо бошанд « мо фармон дорем аз началник ГАИ, бояд шуморо сурат гирем ва протокол кунем» гуфта воҳима мекунанд. Ин бечора дигар ночор мешаваду мегӯяд «чи хизмат кунум». Мегӯянд, ки «ягон сум бте бра, аз 100сомонӣ кам набоша». Бечораи меҳмон 100сомонӣ доду гузашт. Ин кормнади ГАИ Ҷамшед ном дорад. Барои ҳамин аст ки мегӯем ин Хушвахтов Эмом як ноҳияро девона кардааст бо ин ҳаромхуриаш.

Пули ин пост ба 2 тақсим мешавад: 50% ба началники милиса ва боқиаш ба Хушвахтов Эмоми началники ГАИ. Ҳарруз  навбатдор постро месупорад. Бештари маблағ танга аст. Ин навбатдор бурда дар магазин ба суми коғаз иваз мекунад, баъдан бурда ба началник ГАИ месупорад.

Ин ҳама камӣ мекард. Боз як бизнеси нав ташкил кардааст- талон ё справка медиҳад дар ҳаҷми 5  ҳазор сомонӣ бо печат ва имзои худаш дар ноҳия мегардӣ. Вақте туро манъ мекунанд ин ҳуҷҷатро нишон медиҳӣ туро дигар ҳеҷ чизе намегӯянд. Муҳлат надорад. Мегӯяд, ки то дар вазифа ҳастам мегардед. Чандин нафарро дидем, ки гирифтанд. Касе пул дорад мехарад, пул надорӣ ба ҳамин миқдор сум гандум ё ҷав барои аспонаш моварӣ ҳам мешавад. Ва пагоҳаш рафта ин ҳуҷҷати махсусро мегирӣ, тамом корат ҳал.

  Як бародар сӯҳбат кард. Вай бо миқдори 5 ҳазор сомонӣ хӯрокворӣ гирифт аз магазин: орд, равған, қанд ва ғайраҳо ва бурду дод, баъд ҳуҷҷати махсусро гирифт. Фарқ надорад, ҳамин миқдор сумро медиҳӣ, ту ҳуҷҷат дорӣ- надорӣ барои ту ҳамаи чароғакҳо сабз аст, мегардӣ. Ин агар 5 ҳазор сомонӣ ҳам бошад, бисёриҳо ин пулро медиҳанду мегиранд. Барои он мегиранд, ки вақте ин началникҳо вазифаро мегиранд, мардум медонад, ки ба 1 солу 2 сол намераванд. Беҳтараш ин пулро ҳозир медиҳаму баъд баҳузур мегардам.

 Як руз дар бозор будам, як аспро кушта оварданду ба қассобон доданд. Пурсидам инро чи кор кардааст, аз кӣ аст? Дар ҷавоб  гуфтанд ин асп аз Хушвахтов Эмоми ГАИ ҳаром мешуд, куштанаш. Дар ҳақиқат аспи бузи хуб буд. Асп бо лақаби Радар. Баъд мардум гуфтанд, ки гандуму ҷави мардумро гирифтӣ, ҳаром хурондӣ ҳаминхел мешавад. Ин ҳоло саршавии кор аст. Имрӯз аспат, пагаҳ занат ё фарзандонат ба ягон бало дучор хоҳанд шуд. Ин қадар хуни мардумро мехурӣ гадои талбанда. Агар ояндаи оилатро хоҳӣ хубу солим бошанд, ин корҳоро бас кун.

 Дар як наворатон дар бораи главврачи ноҳия Самиев Муҳамадӣ гуфта будед. Вай   дар беморхона хуни халқро мехурад, инаш бошад дар ВКД.

Ин Хушвахтов Эмом хоҳари ҳамин главврачи пешинаи ноҳияро гирифтагӣ аст. Фикр мекунем, ки инҳо ҳамин хел, авлодан ҳаромхуру дузду роҳзананд.  
Чи хеле дар боло қайд кардем муҳлати вазифа то 8 моҳ аст. Ин муддат тамом шуд. Як нафари дигар мехост ин вазифаро гирад- ҷияни Шарофидин Асомдинзода мудири маорифи пешини ноҳия бо номи Далер, аммо зӯраш нарасид. Эмом боз худаш рафта пулро доду гирифт.

   Бубин Рамазон Раҳимзода, дар ин муддат ин ҳаромхур чи корҳое накард. Ин вазифаро ба бизнес табдил дод. Аз дасти ин бешарафи ҳаромхур одаме нест, ки дод нагӯяд. Боз рафту 300 ҳазор сомонӣ ставкаро доду муддаташро зиёд кард. Рости гап як ҷой шунидем, ки инро кадоме аз муовинҳои Рамазон Раҳимзода кришават мекардааст, номашро намедонам вале пулро ба ҳамон одам медодааст. Аниқ намедонам рост аст ё дурӯғ вале ҳамин хел гап ҳаст, шунидам. Бахудо ҳар руз ин Хушвахтов Эмоми алтр пиён аст. Бо як нарушенияи кӯчак мардумро девона мекунад. Худаш бошад рӯзи дароз маст мегардад,боз зарулём аст. Барои ин мумкин будааст барои дигарон не. Боз 8 моҳи дигар пешпардохт кардааст пули вазифаро. Акнун дар ин 8 моҳ боз чихеле хоҳад бизнес мекунад. Ин алтр сершавӣ надошта бошад?
Дар ноҳия 6 нафар ГАИшник кор мекунад. Аз як шиноси милисаам  пурсидам чаро дар як ноҳияи хурдакак ин қадар корманди ГАИ кор мекунад, чун баъди ноҳияи мо дигар ноҳия нест, ки гуем пробка мешавад ё суръати ҳаракатро тез мекунанд, чи лозим ин қадар? Ба худо қасам милисаи шиносам худаш гуфт инҳо 2 нафараш қонунӣ ҳаст дар вазифаи худ 4 нафари дигар қонуни кор намекунанд ва аз давлат маош ҳам намегиранд. Онҳо дар як моҳ чи қадаре пул ҷамъ кунанд, наличий аз мардум оварда дар Хушвахтов Эмом месупоранд ва баъдан Хушвахтов Эмом ба инҳо аз нуки ҳамон маблағ маош медиҳад. Ин 4 нафарро просто так ба кор қабул кардагӣ нестанд. Ҳар як кадомаш 30 ҳазор сомонӣ барои ба кор даромаданашон додагианд. Албатт, ҳар чизе «ҷамъоварӣ» кунанд бурда ба Хушвахтов Эмом намедиҳанд, ҳатман ҳақи худро мегиранд. Вале в основном ҳар моҳ бурда бо ду дасти адаб ба Хушвахтов Эмом месупоранд.

Як нафари дигар бошад дар кабинети Хушвахтов Эмом кор мекунад. Чи хеле  дар боло зикр кардем Хушвахтов Эмом худаш шабу руз дар район мегардад ва талбандагӣ мекунад. 1 нафар лозим, ки дар кабинет бошаду ба мардум ҳуҷҷатҳояшонро диҳад. Ин нафар ҳам ғайриқонунӣ кор мекунад ва маош аз Хушвахтов Эмом мегирад. Агар бовар накунед худатон биёеду санҷиш кунед ва мефаҳмед ин Хушвахтов Эмоми алтр чи бизнес ташкил кардааст. Рӯзи дароз маст аст. Инро кличкааш алтр аст.

Дар барномаҳои пешатараатон дар бораи раиси ДЭУ гуфта будед —Талби сиёҳ, ки як писараш дар прокуратура кор мекунад, дигараш бошад дар суд. Ин Талби сиёҳ агар хато накунам,10 сол зиёдтар шуд, дар инҷо кор мекунад. Дар ягон ҷой роҳҳои ноҳияро таъмир накардааст. Аз вилоят ҳар сол пул ҷудо мекунанд барои роҳҳоро соз кардан, ин пулҳо куҷо мешуда бошад? Як бор биёянду бинанд, ки дар даҳсоли кориаш ин одам чи кор кардаст. 10 соли охир ягон бор таъмир накардаст.   

Рӯзи1 август Давлаталӣ Саид, раиси вилоят ба яке аз деҳаҳои ноҳия омад, ки дар онҷо мардум бо маблағи тақрибан 1миллион сомонӣ 2 километр роҳро асфалтпӯш карданд. Ҷаноби раис саволам ба шумост, ки ҳамин Талби сиёҳро як бор напурсидед, ки дар муддати 10 сол ту куҷоро таъмир кардӣ ва ин қадар пул куҷо шуд? Дар бисёр ҷойи роҳ ин девонаи Талбӣ асфалт неву хок пур мекард. Ман худам ин кори ӯро чандин бор дидаам.
Вақтҳои охир дар ноҳия як журналисти ватан дӯст пайдо шудааст. Як чанд бор як чанд ҷои ноҳияро ба навор гирифт ва гуфт. Баъди он камбудиҳоро каме ислоҳ карданд. Бечора журналист чанд бор масъаларо матраҳ кард, ки ин роҳ кай таъмир мешавад? Ваъда доданд, ки мекунем.

 Ин журналист Шамсулло Фозилов аст. Бародар Шамсулло аз шумо хоҳиш мекунем агар шумо журналисти ҳақиқӣ бошед як бор роҳе, ки ба самти Душанбе меравед, он ҷоро бо лаҳҷае, ки худамон мегӯем, байни ғор ҷое сел мегузарад чи хел расво шудааст, ба навор гиред ва ҳамаашро нишон диҳед. Ва боз  хоҳиш мекунем, ки як бор ҳамин ДЭУ ҷое, ки корхонаи роҳсозӣ аст рафта ба навор гиред ва пурсед, ки чи қадар маблағ ҷудо мешавад ва ба куҷо сарф мешавад? Мо медонем шумо беҳтарин инсонед ва сухани моро ба замин намемонед. Саломат бошед акаи Шамсулло барои заҳматҳое, ки мекашед ва боҷуръат камбудиҳоро мегуед. Барори кор ба шумо…….
Бародар Мухамадиқбол! Агарчи чанд нафарро баъди наворҳои шумо аз кор гирифтанд, аммо 2 нафарро аз мақомашон барканор накарданд. Инҳо ба фикрам кришаҳояшон аз оилаи балонигазӣ ё Рустами Эмомалӣ метарсанд. Инҳо якеаш
Ҷамшеди ВКД,ки дар ГАИ кор мекунад ва дигарӣ ҳамин Талби сиёҳ аз ДЭУ
Бародар! як бори дигар хоҳиш,ин номаи мо алоҳида нашр шавад.

Пасгуфтори «Ислоҳ»

Он чи дар ин нома омадааст, иддаоҳои сокинони ноҳияи Панҷ аст ва «Ислоҳ» наметавонад ҳамаи онҳоро мустақилона тасдиқ кунад. Аммо иддаоҳо он қадар мушаххасанд — аз гирифтани пул дар посту талаби 100 сомонӣ аз ронанда то «талон»-и 5000-сомонӣ, ки гӯё бо он шахс метавонад бе мушкил дар ноҳия ҳаракат кунад — ки мақомоти масъул ҳақ надоранд онҳоро нодида бигиранд.

Хитоби «Ислоҳ» ба раиси ноҳияи Панҷ:

Ҷаноби раиси ноҳия! Шумо раиси як ноҳияед, на тамошобини он. Агар дар даромадгоҳи ноҳия аз мардум бе асос пул гирифта шавад, агар шаҳрванд эҳсос кунад, ки барои гузаштан аз роҳ бояд «ҳақ»и Хушвахтов Эмомро диҳад ва агар мақоми давлатӣ ба ҷойи хидмат ба мардум ба василаи пулкоркунӣ табдил ёбад, пас савол пеш аз ҳама ба ҳукумати ноҳияст:

Шумо аз ин ҳама хабар доред ё не?

Агар хабар надоред — пас назорат куҷост?
Агар хабар доред — пас чаро чора намеандешед?

Мардум аз раиси ноҳия на сухан, балки амал мехоҳад. Ин иддаоҳоро санҷед. Пости даромаду баромадро санҷед. Аз ронандагон пурсед. Камераҳоро бинед. Даромади кормандон ва дороии онҳоро муқоиса кунед. Агар дурӯғ бошад, ошкор бигӯед дурӯғ аст; агар рост бошад, гунаҳкорон бояд ҷавоб диҳанд.

Хитоби «Ислоҳ» ба сардори БДА-и ноҳияи Панҷ:

Дар нома номи шумо, Хушвахтов Эмом, борҳо зикр мешавад ва муаллиф иддао мекунад, ки БДА дар давраи роҳбарии шумо ба як низоми пулҷамъкунӣ табдил ёфтааст. Аз ҷумла, сухан аз гирифтани маблағ аз мошинҳо, «талон»-и 5000-сомонӣ ва ҳатто ба кор ҷалб шудани нафароне меравад, ки ба гуфтаи муаллиф расман корманди давлат нестанд.

Агар ин иддаоҳо дурӯғанд — ба мардум ҷавоби рӯшан диҳед.

Аммо агар ҳатто бахше аз онҳо рост бошад, масъала дигар як «шикояти оддӣ» нест. Ин суиистифода аз либос, вазифа ва эътимоди давлат аст.

Либоси БДА барои он дода нашудааст, ки ронанда аз дидани он даст ба ҷайб барад.
Нишони давлатӣ барои тарсонидани мардум нест.
Роҳ моли шахсии ҳеҷ сардор нест.
Ва шаҳрванд барои ҳаракат дар ноҳияи худаш набояд аз касе «роҳи сабз» бихарад.

Панҷ мулки шахсии касе нест.

Агар барои як нафар бо 5000 сомонӣ ҳама «чароғҳо сабз» шаванд, пас қонун барои чӣ аст? Агар як шаҳрванд пул дошта бошаду озод гардад ва дигаре пул надошта бошаду ҳар рӯз боздошт шавад, ин дигар иҷрои қонун нест — ин таҳқири худи мафҳуми қонун аст.

Ва хитоби асосии мо ба Вазири корҳои дохилии Тоҷикистон:

Ҷаноби вазир!

Ин номаро мисли як шикояти оддии интернетӣ нагузаронед. Муаллиф ҳатто иддао мекунад, ки вазифаи сардори БДА бо маблағи 300 ҳазор сомонӣ барои муҳлати ҳашт моҳ гирифта шудааст. Мо дурустии ин иддаоро тасдиқ карда наметавонем, аммо маҳз барои ҳамин санҷиши расмӣ зарур аст.

Агар чунин иддао ба як сохтори зери назорати шумо садо диҳад, ҷавоби дуруст ҷустуҷӯи муаллифи нома нест. Ҷавоби дуруст ҷустуҷӯи ҳақиқат аст.

Ба Панҷ комиссияи воқеӣ фиристед — на комиссияе, ки пешакӣ занг мезанад ва ҳама чизро барои омаданаш омода мекунанд.

Ҳисоб кунед:

Сардори БДА чӣ қадар маош мегирад ва чӣ қадар дороӣ дорад?
Он «талон»-ҳои 5000-сомонӣ вуҷуд доранд ё не?
Дар пост аз мардум пул гирифта мешавад ё не?
Чанд нафар расман дар БДА кор мекунанд ва чанд нафари дигар ғайрирасмӣ фаъолият доранд?
Пуле, ки аз мардум гирифта мешавад, ба куҷо меравад?

Муаллифи нома иддао мекунад, ки дар як ноҳияи хурд шаш нафар корманди БДА фаъоланд ва бархе аз онҳо гӯё расман корманди давлатӣ нестанду аз маблағҳои ҷамъшуда ҳақ мегиранд. Ин иддао ҳам бояд санҷида шавад, на пинҳон.

Ҷаноби вазир!

Шарафи як вазорат бо пинҳон кардани як мансабдор ҳифз намешавад. Шарафи вазорат бо пок кардани сафи он аз фасод ҳифз мешавад.

Агар Хушвахтов Эмом бегуноҳ бошад, санҷиши шаффоф номи ӯро пок мекунад. Аммо агар ин иддаоҳо собит шаванд, ҳеҷ «крыша», ҳеҷ телефон аз боло ва ҳеҷ пул набояд ӯро аз ҷавобгарӣ наҷот диҳад.

Мардум аз БДА талаб надорад, ки ба онҳо имтиёз диҳад. Онҳо танҳо мехоҳанд қонун барои ҳама як бошад.

На ин ки:

пул дорӣ — роҳат сабз;
пул надорӣ — ҳар пост барои ту як мушкил.

Панҷ аз Тоҷикистон ҷудо нест. Қонун ҳам набояд дар даромадгоҳи Панҷ тамом шавад.

«Ислоҳ» ин номаро нашр кард. Акнун навбат ба шумост: ё ин иддаоҳоро бо далел рад кунед, ё онҳоро санҷида, гунаҳкоронро ба ҷавобгарӣ кашед. Хомӯшӣ дигар ҷавоб нест балки ризояти шумо дар ин ҷиноят аст.

Сообщение «Панҷ дар панҷаи БДА: аз «ҳаққи роҳ» то талони 5000-сомонии “роҳи сабз”»  появились сначала на ISLOH.net.

   Ромит: « Бузҳо девона шудаанд. Мегуянд, ки «ино кӣ бошад, ки и мавзуъҳора да шумо ройи кадай». Як тасҳеҳ дар номаҳои пешина. Дар рӯзи Иди Қурбон вай Русурхак набуд, амниятӣ буд, ҳамроҳамон намоз хонд. Ҳамон амниятӣ ин корҳоро нақл кард. 3-4 бор пай дар пай дар ҳама ҷои Ромит ҳамакаса гуш карданд. Аз ҳамон гапҳои баҷоӣ:  газетхонак, махуф, буқача сахт қаҳрашон меомадааст.

 Екатеринбург: «Кушта шуд, номаълум, гум шудааст, (безвести пропавший) гуфта ҳуҷҷат мекунанд. Вале дар аввал то хати муқаддамотии набард пеш меравӣ. Барои ин кор пули беҳад калон медиҳӣ, туро мурд, гум шуд, номълум аст гуфта санад мекунанд. Хулоса списат мекунанд. Он тарафашро дигар худат медонӣ. Меравӣ Дубай ё ҳар ҷои дигар».

 Душанбе: «Мо баъзе муллоҳое дорем,ки донишу саводи баланд доранд, хондагианд, даму нафаси хуб доранд,аммо узви Шӯрои уламо нестанд, сархатибу хатиб, имоми масҷиду муовин ва муаззин нестанд. Вале дар байни халқ обурӯи калон доранд, ихлосмандони онҳо бештар аз ин нафарони зикршуда аст. Пас чаро ба онҳо иҷозат нест».

Нуробод: «Боз дар бораи бародарони раиси ноҳияи Нуробод гуфтаниам. Дар мактаб муаллимҳо ҳама дар кори мактаб аммо Солеҳов Қамар ва Солеҳов Фаррух нестанд. Солеҳов Қамар бошад ба раис картошкабонӣ мекунаду тамоман дар корҳои мактаб иштирок намекунад. Вале маоши моҳи августиро бо пурагӣ мегирад. Чунки бародари Раиси ноҳияи Нуробод аст. Солеҳов Фаррух бошад бо мотосикл рӯз то бегоҳ ва шаб то рӯз мегардаду ба мисли Қамар маошашро бо пуррагӣ мегирад.»

Бохтар: «Яқинан инҷо дуздӣ ва ҳамдастии контролер, раиси шабакаи барқ ё яке аз масъулони он бо истеъмолкунандаҳои калон аст. Масалан дар шаҳри Бохтар истеъмолкунандаи асосӣ корхонаҳои Зоири домоди Раҳмонов ва бозорҳои онҳо, ки бо номи ҳоҷӣ Шариф машҳур аст, мебошад. Чунки онҳо ҳам аз пеши худ ба хутути асосии барқ пайваст мекунанд, ҳаҷми воқеии истеъмолро пинҳон мекунанд ва ҳам медузданд, яъне мимо ҳисобкунак истифода мекунанд. Ва, ин «талафот» талафоти дурӯғӣ аст».

             Ромит

 Ассалому алайкум устод Муҳаммадиқбол! Ин боз ҳам ман ҳастам, ки идомаи қиссаҳои Ромитро ривоят мекунам. Бовар кунед, ки ҳоло агар маро ёбанду фаҳманд, фикр мекунам, ки пӯсти танаамро мекананд. Ончунон ҷустуҷӯ доранду ончунон дандон тез карда истодаанд, ки агар ба дасташон афтодам, тамом, мебаранд пожизненний медиҳанд. Тамоми моддаҳои Кодекси ҷиноятиро мезананд. Худованд, кару кӯру гунг гардонадашон. Аммо мо дар дохили дохилашон ҳастем ва шабурӯз бо ин золимон ҳастем. Инҷо танҳо ман нестам , мо ҳастем ва адади мо кам нест. Бовар кунед роҳат мекунам вақте нақша мекашанд,ки ин кунем он кунем ин маълумотдеҳро. Гуфти гапҳо мебинаму имонам ба ҷӯш меояд.  

  Бузҳо девона шудаанд. Мегуянд:  «ино кӣ бошанд, ки и мавзуъҳора да шумо ройи кадай».

Як тасҳеҳ дар номаҳои пешина. Дар рӯзи Иди Қурбон вай Русурхак (Абдуллоҳи Роҳнамо) набуд, амниятӣ буд ҳамроҳамон намоз хонд. Ҳамон амниятӣ ин корҳоро нақл кард. 

  3-4 бор пай дар пай дар ҳама ҷои Ромит ҳамакаса гуш карданд. Аз ҳамон гапҳои баҷоӣ: газетхонак, махуф, буқача сахт қаҳрашон меомадааст. Ҳар вақте чунин мегуед ин бузҳо мисли мурғи посӯхта мешаванд))). Ин ҳолатро дидан лозим бо гуфтан намешавад ончи бо чашм мебинеду роҳат мекунед.

Ҳоло меравем ба идомаи қиссаҳо аз ҳаёти мардуми Ромит.

Собиқ директори мактаб Солеҳов Абдул, ки солҳои пеш раиси ҷамоати Ромит буд, як хонаро, райшол мегуфтанд, аз як мусафед чанд соли пеш бе пул гирифта буд. Он мусафед 4 сотих замини худашро дод. Хонааш дар пеши мактаби Ромит. Солеҳов ҳама дарахтҳои мактаби Ромитро бурида фурухт. Аммо барои алови пескаҳои мактаб талабаҳоро маҷбур мекард, ки ҳар кадоме як харӣ ҳезум биëранд. Даже аз ҳезумҳои мактаби Ромит ва кумур барои хонаи худаш медуздид. Ин ҳам кораш фақат таҷовуз буд. Аллоҳ нишон додаш. Духтараш касали руҳӣ шуда худашро кушт. Солҳои 2008- 2014 директори мактаби Ромит буд.

  Барои таъмири мактаби Ромит пул ҷудо мешуд, пулро медуздид. Аз талабаҳо барои таъмири мактаб пул ҷамъ мекард. Пули китобҳоро ҳам медуздид.

Вақте шумо ин гапҳоро мегӯед ҳамон бузхои орангутан аз изояшон механданд.

Мирзоева Хурсанд киро барои пул шуда укол кард?

Он бечора девона шуд. Духтари Ҳамро аз Ромит 45 сола аст, зани Зафар афғон. Зафар афғон  падараш бо Рустами Давлатмурод хешанд. Аз Ромит деҳаи Сайёд. Ин духтари Ҳамро зани Зафар афғон буд, ҷанг шуданд, ҷудо шуданд. Барои онки кудакҳо бо падарашон биистанд ин занро укол карданд, аз ақл бегона шуд. Аз ҳуқуқи модар будан маҳрум карданаш. Зафар афғон военком кор мекард. Ин корро Мирзоева Хурсанд кард, пули калон гирифт. Зафар афғон аз Русия через одамҳои буқача Рамазон Раҳимзода яроқ мебиёрад. Ин шикорчӣ аст.   

Соли ҷанги ҳоҷӣ Ҳалим дар хонаш одамҳои буқачаро хоб кунонида буд, аз ҳамон вақт бо онҳо шинос аст. Дар онҷо кабк, бузи куҳӣ, хирс, любой чиро шикор мекунанд, мебаранд. Аллоҳ бигирад ин буққачаро. Магар ту  оча, зан ва духтар надорӣ? Агар дар ин мақомот ягон одами ба имони мусалмон бошад равад ҳоли ҳамон занро дар Ромит бинад.  

Муҳтарам Азизмои газетхонак ин пешвои алкашро гӯ бинад. Ту ҳам,газетхонак модарӣ,фарзанд дорӣ.

  Муҳтарам Фотима зани Рустам  ку ҳамин қазияро ба гунгак бигу бинад..

Боз инҷо дар бораи Диловар Солеҳови риси ҷамоат мегӯям.

Диловар вақте духтур буд, дар бемористон пули соз кор мекард. 

Пули кроват, курпа, пули палата. Агар зимистон мешуд пули ҳезум, кумур. 

Соли ковид як пачка ситрамонро аз 10 сомонӣ зиёд фурӯхт. Ҳама доруҳо срок гузашта ба болояш пули худашро мемонад мефурушад.

Як духтури дигар номаш Муроди лав аз Ромит аст. Ин одам спиртҳоро медуздиду мехурд ва дар ҷояш об пур мекард дар бутилка ва онро спирт гуфта мефурӯхт. Як алкаш буд, то ҳозира алкаш аст. Барои як чакак ( капелнитса)-ро гузронидан то 25-30 сомонӣ мегирифт баъд мемонд, боз хариди чакак алоҳида.

Диловар Солеҳов худаш мегуфт, ки ҳамин 3 доруҳои куҳнаро аз тандурустӣ ба мо маҷбурӣ медиҳанд, агар ягон зан таваллуд кунад, тамом Худо додашон 3000 сомониатро  мегиранд.

 Идома дорад қиссаҳои ногуфтаи Ромит….

          Екатеринбург

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқбол! Аз шаҳри Екатеринбурги Русия менависам. Як маълумоти ҷолиб ба дастам афтод. Ин маълумот баъди он пайдо шуд, ки дар шабакаҳо аз як нафар гуфтанд, ки гӯё дар ҷанги бо Украина аз тарафи Русия ширкат карду ба ҳалокат расид. Аммо баъди як ё ду рӯз хабари марги ӯ беасос баромад ва нздиконаш гуфтанд, ки вай зинда аст.

То онҷо ки шунидам дар аввал ин корро авторитетҳои криминалний мир-пешвоҳои олами ҷиноӣ кардаанд. Аз ин ҳисоб хеле пул кор кардаанд. Пули хеле калон. Баъд ба ин кор мақомот шарик шудааст. Аз зиндон гирифта то командири воҳидҳои ҳарбӣ дар майдони ҷанг. Ин чи кор аст?

Аз замон оғози ҷанги Руси бар муқобили Украина яке аз манбаъҳои сарбозони ҷанг зиндонҳои ин кишвар шуданд. Махсусан шаҳрвандони кишварҳои хориҷӣ, аз ҷумла Осиёи Марказиро бар ивази пул ва ваъдаи додани мақоми шаҳрвандии Русия дар ин ҷанг хеле зиёд ҷалб карданд.

Ҳозир дар қисмҳои ҳарбии Русия, ки дар ҷанг ширкат мекунанд, шаҳрвандони хориҷӣ аз ҷумла тоҷикҳо як роҳи халосӣ пайдо кардаанд. Онҳо бо хоҳиши худ ба ҷанг мераванд ба Украина. Бештари онҳо ҳадафи тир қарор мегиранд ва кушта мешаванд. Вале баъзеи онҳо, ки ба санадҳо имзо гузошта то даруни ҷанг, то хати фронт мераванд, ба командирҳо пул медиҳанд. Онҳо оҳиста ва хапу дам мегиранд мебароранд. Албатта, аввал санаду ҳуҷҷат мекунанд. Кушта шуд, номаълум, гум шудааст, (безвести пропавший) гуфта ҳуҷҷат мекунанд. Вале дар аввал то хати муқаддамотии набард пеш меравӣ. Барои ин кор пули беҳад калон медиҳӣ, туро мурд, гум шуд, номълум аст гуфта санад мекунанд. Хулоса списат мекунанд.  Баъдан аз мантиқи украинае зери тасарруфи Русия қарор дошта паспорти русӣ мекунанд бо як номи шахси дигар ва ҳама ҳуҷҷатҳо воқеъӣ оригинал дар дасташ медиҳанд. Пули хуб дода бошанд бурда ба фурудгоҳу савораш мекунанд ва равонаш мекунанд.Он тарафашро дигар худат медонӣ. Меравӣ Дубай ё ҳар ҷои дигар.

Як одам 25 сол срок доштааст. Имзо монду рафт. Чанд моҳ шуд рафт, ҳоло гуё дар Дубай аст. Пули асосиро командирҳо мегиранд. Онҳо худашон роҳ доранд. Паспорти дигар мекунӣ, меравӣ.

Дар СВО (ҷанги худро Русия ҳамин тавр мегӯяд) ҳамин ҳиллаҳо ҳаст. Бе ғайр аз пожизненийҳо дигар кас метавоанд равад. Имзо мон, марҳамат бирав. 6 моҳ ҷанг ва як отпуск далше контракт. Шаш моҳ ҷанг кардӣ, омадӣ озодӣ. Он тарафаш кори худат, худат медонӣ. Медали «Отвага»-ро мезанӣ, ду по дорӣ ё надорӣ, ду даст дорӣ ё надорӣ. Нафақаат медиҳанд, маошт медиҳанд.

Вале онҳое, ки бо командирҳо пул дода «ғоиб» мешванд ҳам ҳастанд. Инҷо роли асосиро пул бозӣ мекунад. Ҳам аз маҳбас хлос мешавӣ ва ҳам аз ҷанг. Аз Луганс ва Донетск минтақаҳои зери тасарруфи Русия , ки бе соҳибӣ аст паспортат рост мекунанд бо номи як шахси сохта бо акси худат равонат мекунанд меравӣ Туркия, Дубай ва аз онҷо ҳар куҷо хоҳи рав озодӣ дигар.

Ду соли пеш як нафар, ки дар Русия буд Тоҷикистон гурехт омад. Дуздӣ карда буд. Русия запрос дод. Дар Тоҷикистон гирифтанду мурда бароварданаш, надоданд. Чунки пули калон доданд ба ментҳои худамон…..   

           Душанбе

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқбол! Як хабарро дар расонаҳо хонда ночор шудам, ки қалам гираму дар бораи он ба шумо дарди дил намоям. Ин хабар ин аст ки Кумитаи дин ба муллоҳои расмӣ иҷозати дуъохонӣ додааст.

 Кумитаи дин иҷозаи дуъо барои имомонро дод. Магар ин як таҳқири ошкоро ба дину оини мо нест, ҳақорат ва дашноми дин нест? Хуб аст ки калимаи анъанаро аз номи ин кумита  ҳазф карданд. Аммо ҳоло ҳам маросим ба номи ин кумита мувофиқ намеояд. Бало ба пасашон. Бар асоси ин ба гуфтаи худашон яъне тартиби нав, маросими динии дуъохонӣ танҳо аз ҷониби шахсони зерин гузаронида мешавад. Яъне ба ин нафарҳо иҷозаи дуоъхонӣ будааст:

узви Шурои уламо;

сархатибҳо (хатибони масҷидҳои ҷомеи марказӣ);

имомхатибҳо (хатибони масҷидҳои ҷомеъ);

имомҳои масҷидҳои панҷвақта;

муовинони имомхатибон ва имомон;

муаззинҳое, ки аз ҷониби иттиҳодияи динии дахлдор барои анҷоми ибодату маросими динӣ ваколатдор шудаанд.

Ҳоло инҷо чандин фикрҳо ва саволҳо пеш меояд, ки дахолати Кумитаро ба умури мардум нозарур ва амали аблаҳона мешуморад.

 Мо баъзе муллоҳое дорем, ки донишу саводи баланд доранд, хондагианд, даму нафаси хуб доранд, аммо узви Шӯрои уламо нестанд, сархатибу хатиб, имоми масҷиду муовин ва муаззин нестанд. Вале дар байни халқ обӯи калон доранд, ихлосмандони онҳо бештар аз ин нафарони зикршуда аст. Пас чаро ба онҳо иҷозат нест?.

Магар ин нафарон чизи дигар мехонанд, манбаъу сарчашмаи дуъояшон дигар аст?. Назар ба муллову домулло ва ё қориҳо, ки дар байни халқанду ягон масъулият  надоранд чи чизи дигар мехонанд? Магар инҳо аз дигар китоб мехонанд?

Ман тарафдорӣ пешгирӣ аз кори фолбиниву ҷодугариам. Бигзор ҷазо диҳанд. Чунки ин кор хилофи шариъат аст.  

Дар охир гуфтним, ки бигзор Кумитаи дин ҳади ақал ба ҳамин категория иҷозаи таълими динӣ  ба кудакону наврасонро бидиҳад. Яъне ба онҳо, ки иҷозаи дуъохонӣ додааст, бигзор иҷозаи таълими динӣ ба фарзандони мардумро низ диҳад.

            Нуробод

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқбол! Аз Нуробод,аз деҳаи Тегирми менависам.
  Боз дар бораи бародарони раиси ноҳияи Нуробод гуфтаниам. Дар мактаб муаллимҳо ҳама дар кори мактаб аммо Солеҳов Қамар ва Солеҳов Фаррух нестанд. Солеҳов Қамар бошад ба раис картошкабонӣ мекунаду тамоман дар корҳои мактаб иштирок намекунад. Вале маоши моҳи августиро бо пурагӣ мегирад. Чунки бародари Раиси ноҳияи Нуробод аст. Солеҳзода Фаррух бошад бо мотосикл рӯз то бегоҳ ва шаб то рӯз мегардаду ба мисли Қамар маошашро бо пуррагӣ мегирад.
Дар бораи як нафар-Раҳматуллоев Азалшо инҷо мехоҳам чанд ҷумла бигӯям.
Ин як хиёнаткор дар давлат аст. Дар маориф, дар интернат кор мекард. Ба пули давлат хиёнат кард. Қариб  як сол дар СИЗО буд, аз онҷо баромада ҳоло бошад дар ду  мактаб муаллим аст. Савод надорад. Бовар кунед навишта наметавонад, китобро хонда наметавонад.
Замини мактабро гирифтаасту ду хона кардааст ба бародаронаш. Раиси ноҳияи  Нуробод Солеҳзода Фатҳуддин дар сари синаш зада гуфт ман ин хонаҳоро меканам, аммо ягон кор аз дасташ наомад. Мотосиклсаворӣ карда аз думи картошка гаштаӣ, аз куҷо хонаҳоро меканӣ? Дар ҳама мактабҳои деҳаҳо майдончаи варзишӣ вуҷуд дорад. Аммо дар деҳаи Тегирмӣ  замини мактабро Раҳматуллоев Азалшо тасарруф карда дар он барои бародаронаш хона кардааст.
Раиси маҳалла Солеҳов Беҳруз ҳарруз дар группаи маҳалла номи ҳамаро мегирад. Аммо аз оилаи худаш ё аз оилаи раиси ноҳияи Нуробод ягон кас нест. Рӯятро сиёҳ мекунӣ, ҳамааш дурӯғ аст.

Дар мактаб об нест. Чандин сол мешавад талабаҳо бе об ҳастанд. Дар солҳои пеш амаки Азалшо, Насриддинов Ҷумъа оби мактабро мегирад, то ҳол истифода бурда истодааст. Чанде нагузаша Азалшо боз ба мактаб об меорад. Як ду сол баъд оби дигари мактабро ба бардараш Дороб медиҳад.

Раиси ноҳияи Нуробод аз думи картошка бигард. Дар ин мактаб 600талаба ҳаст. Як муаллим гуфт, ки Қамар аз фасли тирамох то баҳор дар мактаб аз ҳисоби муаллимон обед мекунад, аммо ҳатто як картошка намебарад.

      Бохтар (Қурғонтеппа)

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин. Ман бо шумо як масъаларо дар миён мегузорам. Он ҳам бошад масъалаи талафоти қувваи барқ аст. Чанд рӯзи пеш дар хабарҳо хондам, ки дар вилояти Хатлон дар ҳафт моҳи соли ҷорӣ талафи нерӯи барқ 20%ро ташкил додааст. Ва аз ҳама бештар дар ин вилоят талафот дар ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ талафот ба 26,04 дарсад, дар Кӯшониён ба 24,97 дарсад ва дар Вахш ба 24,26 фоиз расидааст. Дар Ҷалолиддини Балхӣ ин нишондиҳанда 23,06, Хуросон 22,62 ва Ҷайҳун 20,30 дарсадро ташкил додааст. Ман солҳо ба унвони як корманди ширкати «Барқи тоҷик» кор карда ва дар айнан ана ҳамин навоҳӣ дар ҳайати комиссияҳои давлатии назорати барқ будам. Аксарияти ин талафот ба ҳисоби корхонаҳои коркарди пахта, комбинатҳои орд, маслобойкаҳо рост меояд. Инҷо дар аслу амал «талафот» нест. Ин дуздӣ аст. Контролер бо роҳбарони ин корхонаҳо забон як карда нисфи маблағи истифодашударо санад мекунад ва нисфи дигари онро бо пули арзон списат мекунад.

Дар ноҳияи Ҷалолиддини Балхӣ ва махсусан совхози Чапаев ҳамаи ин «талафот» бо наздикони худи Эмомалӣ Раҳмонов, аниқтараш ба бародарони зани вай, Раҳматуллову Хайруллову Амируллову Амонуллову дигар наздикони онҳо рост меояд. Онҳо ҳазорҳо кв.соат қувваи барқро истеъмол мекунанд, аммо як дирам ҳам ба давлат пули барқ намесупоранд. Чунки ҳамаи корхонаҳо-равғанбарорӣ, насосҳои обкашӣ, ошхонаву ресторану дискоклубу пахтатозакуниву дигару дигараш беш аз 90% ба ҳаминҳо тааллуқ дорад. Як чанд сол пеш як нафар контролер ҳатто маҷбур шуд, ки аз бонк қарз бигираду аз ҷойи онҳо бисупорад. Барои онки пеши роҳи ин «талафот» гирифта шавад, бигзор ҳамин наздикони худи Раҳмонов пули истифода аз неруи барқро бисупоранд. Чунки дер ё зуд, ҳатмани ҳатман гапи инҳо мебарояд ва пеш аз онки шармандаи дунёву охират нашаванд, бояд мисли халқ бисупоранд.

Дар ҳамин хабар хондам, ки талафоти нерӯи барқ дар шаҳри Бохтар 19,62 дарсадро ташкил додааст. Агар ин тарафи масъаларо ҷиддӣ биндешем ба ин натиҷа мерасем, ки ин талафот ҳудуди чоряки нерӯи барқи воридшуда то расидан ба истеъмолкунанда аст. Дар ҳақиқат ин бисёр ташвишовар аст ва бовари кас намеояд, ки дар як чунин фосилаи кутоҳ аз манбаъи энержӣ, неругоҳи барқӣ то шаҳри Қурғонтеппа ва ё ноҳияҳое, ки зикр кардем талафот ба инсатҳ бошад. Яқинан инҷо дуздӣ ва ҳамдастии контролер, раиси шабакаи барқ ё яке аз масъулони он бо истеъмолкунандаҳои калон аст. Масалан дар шаҳри Бохтар истеъмолкунандаи асосӣ корхонаҳои Зоир Соҳибови домоди Раҳмонов ва бозорҳои онҳо, ки бо номи ҳоҷӣ Шариф машҳур аст, мебошад. Чунки онҳо ҳам аз пеши худ ба хутути асосии барқ пайваст мекунанд, ҳаҷми воқеии истеъмолро пинҳон мекунанд ва ҳам медузданд, яъне мимо ҳисобкунак истифода мекунанд. Ва, ин «талафот» талафоти дурӯғӣ аст.

Гап дар бораи он меравад, ки ин нозирони пулчинак бо дили пур аз наздикони Раҳмонов пулро мегиранд ва то инки биспоранд нисфи дигари онро худи онҳо медузданд ва ҳамаи ин бо номи «талафот» списат мешавад.

Пешниҳоди ман ин аст ки як бор бисанҷанд, ки аз неругоҳ то масалан Бохтар ё Ҷалолиддини балхӣ чанд километр хутути интиқоли барқ вуҷуд дорад ва оё дар интиқоли барқ дар ин масофа ҳамин қадар талафот мешавад ё хайр?

Сообщение   Номаҳо аз ноҳияҳо ба «Ислоҳ.нет» №388 появились сначала на ISLOH.net.

Сафари ахири як ҳайати баландпояи Тоҷикистон ба Эрон дар хабарҳои расмӣ ҳамчун сафари иқтисодӣ, энержӣ ва тиҷоратӣ муаррифӣ шуд. Аммо маълумоте, ки мо аз манбаъҳои дохилӣ ва афроде, ки аз ҷузъиёти ин сафар огоҳанд, дарёфт кардем, нишон медиҳад, ки пушти барномаи расмии ин ҳайат масъалаи дигаре низ қарор доштааст: парвандаи куҳнаи Бобаки Занҷонӣ ва миллиардҳо долларе, ки солҳо боз номи Тоҷикистон дар канори он зикр мешавад.

Ин маълумот вақте аҳамияти бештар пайдо мекунад, ки худи Бобаки Занҷонӣ баъди мулоқот бо ҳайати Тоҷикистон пардаро то андозае канор зад.

Ӯ навишт:

«Дирӯз ҷамъе аз меҳмонони даъватшуда аз Тоҷикистон, аз ҷумла вазири нақлиёт, вазири роҳи оҳан, вазири энержӣ, масъулони бонкӣ ва хонаводаи муҳтарами раисҷумҳури муҳтарами Тоҷикистон меҳмони мо дар Эрон буданд».

Занҷонӣ ҳамчунин эълон кард, ки меҳмонони тоҷик барои ӯ «медали ифтихорӣ ва акси наққошишуда»-ашро ба ҳадя овардаанд. Радиои Озодӣ низ ҳузури Азим Иброҳим, вазири нақлиёт, Ҳасан Асадуллозода, раиси «Ориёнбонк» ва бародарарӯси Эмомалӣ Раҳмон, Фаррух Шарифзода, муовини вазири корҳои хориҷӣ ва дигаронро дар ҳайат тасдиқ кардааст.

Хабаргузории давлатии Эрон — IRNA — низ сафари ҳайати баландпояи Тоҷикистонро тасдиқ карда, навиштааст, ки Далер Ҷумъа, Азим Иброҳим, Фаррух Шарифзода ва гурӯҳе аз соҳибкорон бо вазири корҳои хориҷии Эрон Аббос Ароқчӣ мулоқот карданд. Пеш аз он ҳайат бо вазири нафти Эрон Муҳсин Покнажод дар бораи ҳамкориҳои энержӣ гуфтушунид дошт.

Пас сафари расмӣ ва музокироти нафтӣ ҷои баҳс надорад.

Аммо он чи дар паси ин сафари расмӣ гузаштааст, қисмати муҳимтари моҷарост.

Чаро Ҳасан Асадуллозода?

Дар миёни вазирон ва дипломатҳо ҳузури Ҳасан Асадуллозода махсусан ҷалби таваҷҷуҳ мекунад.

Ӯ вазири нафт нест. Вазири энержӣ нест. Вазири нақлиёт ҳам нест.

Ҳасан Асадуллозода раиси «Ориёнбонк» ва бародарарӯси Эмомалӣ Раҳмон аст.

Ва маҳз ӯ дар мулоқот бо Бобаки Занҷонӣ ҳузур пайдо мекунад — шахсе, ки номи ӯ беш аз даҳ сол боз бо баҳси миллиардҳо доллар ва Тоҷикистон пайваст аст. Ҳузури Асадуллозода дар ҳайатро Радиои Озодӣ низ тасдиқ кардааст.

Ба иттилои манбаъҳои дохилии мо, масъалаи Бобаки Занҷонӣ ҷузъи муҳими пушти пардаи ин сафар будааст ва қисми расмии сафари давлатӣ ҳамзамон имкон додааст, ки ин мулоқот дар чорчӯби як сафари бузурги иқтисодӣ анҷом шавад.

Яъне он чи ҷомеа дид — вазирон, музокироти нафт, энержӣ ва нақлиёт буд.

Аммо он чи дар паси парда қарор дошт, ҳалли як баҳси бисёр куҳнаи молӣ низ будааст.

2,5 миллиард доллар — баҳсе, ки ҳеҷ гоҳ тамом нашуд

Парвандаи Бобаки Занҷонӣ як баҳси одии тиҷоратӣ нест.

Дар Эрон мақомоти гуногун ҳаҷми қарзи ӯро дар солҳои гузашта бо рақамҳои андаке мухталиф эълон кардаанд: тақрибан 2,35 миллиард евро, 2,6 миллиард евро, 2,8 миллиард доллар ва рақамҳои наздик ба ин. IRNA соли 2014 ин ихтилофи рақамҳоро ҷамъбаст карда буд. (ایرنا)

Аз ин рӯ, рақами маъруфи «2,5 миллиард доллар» бештар ба шакли умумӣ барои тавсифи ҳаҷми баҳс истифода шудааст ва рақами дақиқ дар манобеи гуногун яксон нест.

Аммо робитаи молии худи Занҷонӣ бо Тоҷикистон тахмин нест.

Вазорати хазонадории ИМА ҳанӯз 11 апрели соли 2013 расман сабт карда буд, ки ширкати Kont Kozmetik, ки ба Бобаки Занҷонӣ тааллуқ дошт, соли 2011 Kont Investment Bank дар Тоҷикистонро харидорӣ кардааст. Суроғаи идораи он ҳам дар Душанбе, кӯчаи Бухоро 43 нишон дода шудааст. (U.S. Department of the Treasury)

Яъне Занҷонӣ дар Тоҷикистон танҳо меҳмон ё соҳибкори тасодуфӣ набуд. Ӯ дар ин кишвар сохтори бонкӣ ва тиҷоратӣ дошт.

Радиои Озодӣ низ менависад, ки мақомоти эронӣ дар гузашта гуфта буданд, Занҷонӣ аз 500 то 600 миллион доллар дар Тоҷикистон сармоягузорӣ кардааст ва сарнавишти бахше аз дороиҳои ӯ то ҳол рӯшан нест.

Ин аст заминае, ки мулоқоти имрӯзаи Ҳасан Асадуллозода ва Бобаки Занҷониро аз як дидори одӣ фарқ мекунад.

Манбаъҳои мо: масъалаи пул дар музокирот будааст

Тибқи маълумоте, ки мо аз дохили ин сафар дарёфт кардем, масъалаи маблағҳои Занҷонӣ ва роҳи ҳал кардани баҳси куҳна дар гуфтугӯҳо матраҳ шудааст.

Манбаъҳои мо мегӯянд, Душанбе имрӯз ба беҳбуди муносибат бо Теҳрон ва, бахусус, ба ҳамкории Эрон дар бахши сӯзишворӣ ва энержӣ ниёз дорад.

Музокироти расмии ҳайат низ ҳамин ниёзро тасдиқ мекунад: ҷониби Тоҷикистон бо мақомоти Эрон масъалаи густариши ҳамкории энержиро дар сатҳи баланд баррасӣ кардааст. (IRNA English)

Ба иттилои манбаъҳои мо, дар чунин шароит бастани баҳси Занҷонӣ ба яке аз шартҳои муҳими барқарор кардани эътимоди комил табдил ёфтааст.

Манбаъҳои мо ҳамчунин мегӯянд, ки дар ин сафар масъалаи баргардондани бахше аз маблағҳои мавриди баҳс ва идомаи тасвияи он дар оянда матраҳ будааст.

Ин қисми маълумот аз суҳбатҳои мустақими мо бо афроде гирифта шудааст, ки аз ҷараёни сафар иттилоъ доранд. 

Аммо рафтори худи Занҷонӣ баъди мулоқот низ қобили таваҷҷуҳ аст.

Ӯ на танҳо ҳайати Тоҷикистонро бо гармӣ пешвоз гирифт, балки ҳадяҳои аз Душанбе овардашударо махсус ба намоиш гузошт.

Медал ва портрет барои чӣ?

Биёед ҳамин саҳнаро тасаввур кунем.

Аз Душанбе барои Бобаки Занҷонӣ портрет мекашанд.

Онро бо худ ба Теҳрон мебаранд.

Медали ифтихорӣ низ ҳамроҳи он аст.

Ва ин ҳадяҳоро ҳайате мебарад, ки дар он вазирони Тоҷикистон ва Ҳасан Асадуллозода ҳузур доранд.

Худи Занҷонӣ баъдан ин ҳодисаро ошкор мекунад ва мегӯяд, ки ин ҳадяҳо барои ӯ «бисёр боарзиш» буданд. Ин воқеаро ӯ ошкоро дар сафҳаи худ дар интернет нашр кардааст.  

Ҳамин ҷост,ки ин ҳадя дигар танҳо ҳадя нест.Ин як навъ изҳори тавбаву надомат ва узри бисёр калон ва бадтар аз гуноҳ аст.

Бо таваҷҷуҳ ба маълумоте, ки аз манбаъҳои дохилии худ гирифтаем, ин рафторро метавон ҳамчун нишонаи оштӣ ва талош барои бастани як баҳси бисёр сангини гузашта хонд.

Дар дипломатия ва муносибатҳои хусусии сатҳи боло на ҳамаи паёмҳо дар коғази расмӣ навишта мешаванд.

Гоҳе худи тарзи истиқбол, ҳадя, ҳайати фиристодашуда ва шахсе, ки барои музокирот интихоб мешавад, паём аст.

Ва ин ҷо паём хеле рӯшан менамояд:

Душанбе мехоҳад парвандаи Занҷониро аз сари роҳ бардорад ва бо Теҳрон ба марҳилаи нави ҳамкорӣ ворид шавад.

 Хуб,ин ҳама чӣ маъно дорад?Ин маънояш ин аст ки мо ғалат кардем,мо пушаймонем, ки пулҳои туро надодем.Вагарна чаро аз Душанбе акси наққоши Бобакро кашидаву сохтаву дар самолет бор кардаву Теҳрон меоваранду Ҳасан миёнашро дуқат карда тақдим мекунад?

Инро ҳам агар Бобак мегуфт,ки расми баргузории эътои «акси мунаққаш» дар манзили зисти вай иттифоқ уфтодааст ва ё дар кадом утоқи вазоратхона дар Теҳрон боз ҳам ҷолибтар мешуд.Ин маънои дигараш ин аст ки «ҳо бале мо пули туро дуздида будем,вале акнун бармегардонем ва шумо илтимос ба мо бензину солярка ёрдам кунед,нефт ёрдам кунед.Чунки мо дигар ҳоламон табоҳ аст».

Бубинед,ки барои манфиати худу қудраташ чи корҳои касифу хабисеро иҷро мекунад ва бо сарнавишти миллату давлат чи гуна бозӣ мекунад ва обрӯи давлатро чи гуна поин меоварад.

Хулоса,Бобаки Занҷонӣ бо нашри ин пост дар Телеграмканали худ дасти дуздро рӯ кард ва нишон дод,ки вай рост гуфта буд,ки Раҳмонов дунимиллиарди ӯро дуздид.

Вале кори худоро бинед,ки баъди чанд сол ҳамачиро ошкор кард.

Чаро ҳоло?

Ин суол аз ҳама муҳимтар аст.

Чаро баъди ин ҳама сол?

Чаро маҳз ҳоло Ҳасан Асадуллозода рӯбарӯи Бобаки Занҷонӣ менишинад?

Чаро маҳз ҳоло портрету медал мебаранд?

Ва чаро маҳз дар ҳамон сафар Тоҷикистон аз Эрон нафт, сӯзишворӣ ва густариши ҳамкории энержӣ мехоҳад?

Ба иттилои манбаъҳои мо, посухро бояд дар ниёзи имрӯзаи Душанбе ба Теҳрон ҷуст.

Раҳбарияти Тоҷикистон мехоҳад муносибати сиёсиву иқтисодии худро бо Эрон то ҳадди имкон беҳтар кунад ва аз имкониятҳои ин кишвар дар бахши энержӣ, нақлиёт ва тиҷорат истифода барад.

Аз тарафи дигар, наметавон аз Теҳрон ҳамкории стратегии нав талаб кард, вале баҳси чандмиллиарддолларии гузашта бо яке аз муҳимтарин афроди ин парванда боз боқӣ монад.

Аз ҳамин ҷост, ки масъалаи Занҷонӣ дубора аҳамият пайдо мекунад.

Оё ҲНИТ сабаби аслии сардии муносибатҳо буд?

Солҳо ба ҷомеаи Тоҷикистон чунин тасвир дода мешуд, ки яке аз сабабҳои аслии буҳрони муносибатҳои Душанбе ва Теҳрон масъалаи Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон ва ҳузури роҳбарияти он дар Эрон буд.

Ин омил воқеан дар танишҳои сиёсӣ нақш дошт.

Аммо таърихи парвандаи Занҷонӣ нишон медиҳад, ки баҳси молӣ пештар аз авҷи моҷарои ҲНИТ вуҷуд дошт.

Kont Investment Bank-и Занҷонӣ ҳанӯз соли 2011 дар Тоҷикистон фаъол буд ва Вазорати хазонадории ИМА соли 2013 робитаи онро бо шабакаи Занҷонӣ расман сабт карда буд. (U.S. Department of the Treasury)

Аз ин рӯ, маълумоти манбаъҳои мо тасвири дигареро пеш мегузорад:

моҷарои Занҷонӣ яке аз масъалаҳои бисёр ҷиддии пасипардагии равобити Душанбе ва Теҳрон будааст ва баҳсҳои сиёсӣ баъдан ба он илова шудаанд.

Ин маъно надорад, ки масъалаи ҲНИТ тамоман сохта буд. Аммо маънояш ин аст, ки муносибатҳои ду кишвар аз як баҳси бузурги молӣ низ осеб дида буданд.

Сафари давлатӣ — ва рисолати дигар

Ба иттилои манбаъҳои мо, агар танҳо масъалаи хусусии Занҷонӣ матраҳ мебуд, имкон дошт Ҳасан Асадуллозода ё шахсони дигари масъул алоҳида ба Эрон раванд.

Аммо ворид кардани ин мулоқот ба чорчӯби як сафари баландпояи давлатӣ ду вазифаро иҷро мекард:

аз як тараф музокироти энержӣ ва тиҷоратӣ анҷом мешуд;

аз тарафи дигар баҳси куҳнаи Занҷонӣ дар сатҳе баррасӣ мешуд, ки вазни сиёсӣ ва давлатӣ дошт.

Аз ҳамин назар, манбаъҳои мо ин сафарро танҳо сафари иқтисодӣ намедонанд.

Онҳо онро сафари оштӣ ва тасвияи ҳисобҳои гузашта низ тавсиф мекунанд.

500–600 миллион доллар сармоя куҷо шуд?

Соли 2015 Ҳасан Деҳдаштӣ, узви Кумитаи пайгирии парвандаи Бобаки Занҷонӣ дар порлумони Эрон, гуфта буд, тибқи маълумоте, ки онҳо ҷамъоварӣ кардаанд, Занҷонӣ тақрибан 500 то 600 миллион доллар дар Тоҷикистон сармоягузорӣ кардааст.

Ӯ ҳамчунин изҳор карда буд, ки мумкин аст қисме аз дороиҳои вобаста ба Занҷонӣ ба номи афроди дигар, аз ҷумла ашхоси бонуфуз, сабт шуда бошанд. Ин маълумот баъдан, ба гуфтаи ӯ, ба мақомоти қазоии Эрон пешниҳод шудааст. 

Ин ҷо бояд бо дақиқӣ таъкид кард: ин сухан иддаои як мақоми эронӣ аст. Манбаъҳои кушода ҳукми додгоҳеро нишон намедиҳанд, ки собит карда бошад 500–600 миллион долларро шахсан Эмомалӣ Раҳмон ё Ҳасан Асадуллозода тасарруф кардаанд.

Аммо худи мавҷудияти чунин иддао дар сатҳи узви порлумони Эрон ва пайгирии расмии парванда як воқеияти таърихист.

Посте, ки пардаро каме канор зад

Шояд агар Бобаки Занҷонӣ худаш аксҳо ва ҷузъиёти мулоқотро нашр намекард, ин бахши сафар ба ҳамин андоза мавриди таваҷҷуҳ қарор намегирифт.

Аммо ӯ худаш гуфт, ки ҳайати Тоҷикистон меҳмони ӯ буд.

Худаш аз ҳузури аъзои хонаводаи раисиҷумҳур ёд кард.

Худаш ҳадяҳои овардашударо нишон дод.

Худаш аз медал ва портреташ гуфт.

Ва ҳамин навишта як саволи куҳнаро дубора ба маркази таваҷҷуҳ овард:

миёни Бобаки Занҷонӣ ва мақомоти Тоҷикистон дар ин солҳо воқеан чӣ ҳисобе боқӣ монда буд?

Таҳқиқоти мо бар асоси иттилои манбаъҳои дохилӣ нишон медиҳад, ки баҳси маблағҳо аз байн нарафта буд ва сафари ахир яке аз марҳилаҳои талош барои ҳал кардани он будааст.

«Тавбаву надомат» — маънои сиёсии сафар

Агар ин сафарро танҳо бо забони протокол бихонем, он сафари ҳайати иқтисодии Тоҷикистон ба Эрон аст.

Аммо агар онро дар канори таърихи Занҷонӣ, миллиардҳои баҳсбарангез, фаъолияти бонкии ӯ дар Душанбе, ҳузури Ҳасан Асадуллозода, мулоқоти хусусӣ, медал, портрет ва маълумоти манбаъҳои дохилии мо гузорем, тасвири дигаре пайдо мешавад.

Аз ҳамин назар метавон онро сафари тавбаву надомати сиёсӣ ва талош барои оштӣ бо як парвандаи куҳна номид.

На ба ин маъно, ки ягон санади расмии «узрхоҳии Эмомалӣ Раҳмон» имзо шудааст.

Балке ба ин маъно, ки мувофиқи маълумоти манбаъҳои мо, намояндагони наздики сохтори ҳокимият барои бастани баҳсе рафтаанд, ки солҳо ба муносибатҳои Душанбе ва Теҳрон соя андохта буд.

Ва аз ҳама рамзитар ин аст, ки имрӯз шахсе, ки солҳо дар маркази ин баҳс қарор дошт, на ҳамчун душман, балки ҳамчун мизбон истодааст ва меҳмонони Тоҷикистон барои ӯ портрет ва медали ифтихорӣ мебаранд.

Хулоса

Бобаки Занҷонӣ як шахси тасодуфӣ дар таърихи иқтисодии Тоҷикистону Эрон нест.

Санадҳои расмии байналмилалӣ мавҷудияти бонки вобаста ба шабакаи ӯ дар Душанбе аз соли 2011-ро тасдиқ мекунанд. (U.S. Department of the Treasury)

Мақомоти Эрон солҳо дар бораи миллиардҳо доллар қарзи Занҷонӣ баҳс кардаанд ва рақамҳои наздик ба 2,5–2,8 миллиард доллар ё 2,3–2,6 миллиард евро дар изҳороти мухталиф омадааст. (ایرنا)

Расонаҳо аз садҳо миллион доллар сармоягузории Занҷонӣ дар Тоҷикистон ва норӯшан мондани сарнавишти дороиҳои ӯ хабар додаанд. 

Ва имрӯз, баъди беш аз даҳ сол, Ҳасан Асадуллозода дар ҳайати баландпояи Тоҷикистон бо ҳамин Бобаки Занҷонӣ мулоқот мекунад ва барои ӯ аз Душанбе медалу портрет мебаранд. 

Ба иттилои манбаъҳои дохилии таҳқиқоти мо, ин мулоқот танҳо мулоқоти дӯстона набуд: баҳси маблағҳои гузашта ва роҳи тасвияи он низ яке аз мавзӯъҳои аслии пасипардагии сафар будааст.

Ҳамин аст ҷиҳате, ки ҳукумати Тоҷикистон то имрӯз барои ҷомеа шарҳ надодааст.

Агар ин маълумот нодуруст бошад, роҳи рад кардани он осон аст: мақомоти Тоҷикистон метавонанд ошкор кунанд, ки Ҳасан Асадуллозода бо Бобаки Занҷонӣ дар бораи чӣ суҳбат кард, медалро кадом ниҳод дод, портретро кӣ фармоиш дод ва масъалаи дороиҳои Занҷонӣ дар Тоҷикистон имрӯз дар чӣ вазъ қарор дорад.

То он замон, сафари Теҳрон танҳо бо чанд акси дипломатӣ ва хабар дар бораи нафт шарҳ дода намешавад.

Зеро дар паси ин аксҳо як парвандаи чандмиллиарддолларӣ истодааст, ки баъди беш аз даҳ сол боз Бобаки Занҷонӣ ва наздикони Эмомалӣ Раҳмонро сари як миз овардааст.

Ва,дар охир.Бастани қарордод барои хариди маҳсулоти омодаи нафтӣ:бензину солярка ва нафти хом(яқинан барои корхонаи тавлиди нафт дар Данғара) пеш аз ҳама шарики стратегии Тоҷикистон Русияро нигарон кардааст.Интерфакс,хабаргузории русӣ мисле,ки аз даруни ин мулоқот менависад: («Душанбе запросил у Тегерана около 2,6 млн тонн топлива, включая 2 млн тонн нефти»- «https://www.interfax.ru/world/1109931).

Агар ончики др ин навишта амалӣ ва татбиқ шавад,дар ҳақиқат Тоҷикистон аз вобастагии сахти Русия хеле ҳам халос мешвад,албатта,агарки мудовим бошад,на барои сол.Вале аз тарафи дигар Эрон,ки таҳти санксияи байнлмилалӣ қарор дорад,интиқоли ин ҳама ҳаҷми бузург,беш аз 50 ҳазор вагон аз қаламрави кишварҳои ҳамсоя барои Тоҷикистон осону роҳат даст нахоҳад дод.

Сообщение Сафари «тавбаву надомат» ба Теҳрон? Паси пардаи дидори Ҳасан Асадуллозода бо Бобаки Занҷонӣ появились сначала на ISLOH.net.

Номаи зер аз ноҳияи Вахш қисса мекунад. Муаллиф аз яке аз деҳаҳои ин ноҳия аст ки ба гуфтаи худаш феълан дар як шаҳри Русия аст ва хоҳиш кардааст, ки муаллифро фақат бо номи муҳоҷирбачаи вахшӣ дар Маскав зикр намоем. Дар ин нома маълумотҳои ҷолиб аз фаъолияти бузҳои мақомот ва низ аз ҳаводиси дигар оварда шудааст. Аз ҷумла дар бораи ҷияни генерали ВКД Солеҳзода мегӯяд дар пайи афви ахир ба озодӣ баромада вале баъди ҳамагӣ чанд рӯз ҷасади ӯро бо осори латукӯб пайдо мекунанд. Беҳтар аст дар бораи ҷузъиёти дигари нома нагӯем, то худатон қироат кунед. Ва инак нома аз Вахш аз муҳоҷирбача, ки дар Маскав кору зиндагӣ мекунад:

                   Вахш

Ассалому алайкум ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳу бародар Муҳаммадиқболи Садриддин!
Номаи ман аз ноҳияи Вахш, ҷамоати шаҳраки Киров (ҳозира Зарнисор) шӯъбаи 4 фиристода мешавад. Ман истиқомат кунандаи ҳамон деҳа ҳастам.

 Дар гирду атрофи мо чанд қишлоқ ҳаст, аз ҷумла Оқгаза, Кули сӯфиён, алалхусус Чорум, ки дар ин ҷо тоҷик, ӯзбек ва қалуғу лақай бисёранд.
 Кутоҳи гап, ман дар ҳамон ҷо таввалуд шуда ба воя расидаам ва ҳоло шукри Аллоҳ таъоло ба ҳама пастию баландӣ дар муҳоҷират рӯз мебарем.
Устод, аз шумо хоҳиш мекунем, ҳамин номаи маро дар тамоми расонаҳоятон чоп кунед, то ба гӯши ҳама расад.
Аввал номи бузҳои қишлоқи худамон ва маркази Чорум ва Оқгазаро менависам. Ин бузҳо бузҳои мақомотанд ва ин рӯйхати онҳо аст:
1) Аҳлиддин бачаи Маҳмадсаид,
2) Гулов Алӣ аз Чорум,калони раисони маҳал,
 3) Ҳайдар,раис(хоҷагидор) пеш муаллим буд,
 4) Юсуфи магазинчӣ,
 5) Расули директор,
 6) Эшони Маҳмадулло ва бародари калониаш Лутфулло,
 7) Эшони Шоҳмаҳмад,
 8) Исмоил бачаи Назар,
 9) Файзулло бачаи Раҷаби аризанависак, мисли падараш буз
10) Маҳмадулло, бачаи Рамазони духтур
11) Акобири чорумӣ,бо Ҳамиди акааш,бачаи раҳматии Салом,
12) Мирзои бачаи Шерафган, аз Чорум, бо Рустами амакаш (оилаи Талбаки пистафуруш, Мирзоевҳо),
Алиҷони агент,бачаи Эшбурӣ бо бародаронаш,
Ва магазинҳои Таги чинори Чорум, кам гузаштаи одамҳоро маълумот бидиҳед. Ин дафъа навбати номи шумо. Бе он ҳам бузи аниқ ҳам доред дар байнатон.
Ин номи ними бузҳоеаст, ки гуфтем. Агар ислоҳ нашаванд, номи дигарҳояшонро ҳам дафъаи дигар дар «Ислоҳ» ифшо мекунем.  
Ва ҳоло шурӯъ мекунем аз тарафи қишлоқи Файзуллои буз. Файзулло, бачаи Раҷаби аризанависак бо бародарону авлодонаш бузанд.
Дар он ҷо ду бародар буданд, ки яке онҳо солҳои пеш гузашта шуда буд бо номи раиси Фаттоев Ҷунайдулло. Худораҳматӣ як бача дошт бо номи Фирдавс, ки ба мурури замон ӯ ҳам раиси ҷамоати шаҳраки Киров шуд ва аз сабаби замин фурӯшӣ аз тарафи коррупсия дастгир шуд. Вале аз сари суд озод шуду ба муҳоҷирати меҳнатӣ ба Русия рафт.
Амаки ӯ доктор Фатоев Иззатулло чанд сол пеш дар СИЗОи шаҳри Бохтар мурда буд ва оварда дар қабристони пеши Чоршанбебозор гурониданд, гуё дилаш хуб кор накарду мурд. Сабаб ҳамин буд, ки Файзуллои буз мошин дошт ва як умр бо доктор Иззат хӯрда мегашт. Доктор Фатоев Иззатулло аз касе сум мегирифт барои ягон корро ҳал кардан ё барои замин Файзулло медонист, хабар дошт.

 Як рӯз нисбати доктор Фатоев Иззатулло як ду нафар ба шуъбаи корҳои дохилии Вахш ариза мекунанд. Исмоили амакбачаи Файзуллои буз дар ГАИи Вахш кор мекард. Мегӯяд Маҳмадуллои буз, бачаи Рамазони духтур амакбачаи дигар он қарздорҳоро фарёд карда дар байни онҳо аз як ҳамсояаш низ барои замин доктор Фатоев Иззатулло пул гирифта буд. Номи он шахс Обид. Бачаи Аҷики носфуруш ҳамаи онҳоро ба шашлик мебарад. Маҳмадуллои буз мегӯяд шумо даъво кунед, ман пули шуморо гирифта медиҳам. Ҳама даъво мекунанд.

  Доктор Фатоев Иззатуллоро аввал вақт дода буданд. Баъди ин кор мебаранду дар отдел маҳкам мекунанд. Бо фармони Исмоили буз ончунон задане мекуннд, ки доктор Фатоев Иззатулло дар СИЗО ҷон ба ҳақ месупорад. (Дар он ҷо то 72 шабонарӯз, то ба суд рафтани дело одамҳо маҳкам мешаванд) Шодравон як писар дошт бо номи Абдулло, ки ӯ яккаписар буд дар хона.

Бисёр бачаи беҳтарин аст Абдулло. Мо умед дорем, ки руҳи падарашро аз ин бузҳои касофат розӣ мегардонӣ.

 Дар байн Фирдавс, ки ба Федератсияи Русия рафт дар кофтуков қарор дошт, нисбати ӯ низ ҳамин корро карданд. Ба қарздори Фирдавс маълумот доданд, ки ӯ дар Русия кор кардаву пул дорад. Онҳо омада бачаи ӯро бурда мезананд, ки он бача нав ҳамон сол мактабро хатм мекард. Дар пайи ин шаллоқҳо он бача чанд рӯз бемор шуда аз дунё даргузашт. Ба ин ҳама Файзулло, бачаи Раҷаб, Маҳмадуллои бачаи Рамазони духтур, Исмоили бачаи Назари ачки боз бо ҳамроҳи  хешовандонашон қишлоқи боло Оқгаза қишлоқи худашон тарафи мо аз Эшон қишлоқ сар карда то Чоруму Боҳтробод бо занҳои шавҳардор робита доранд.
Яке аз ин гуна занҳо зани Баҳодури ҳамсояшон буд, ки ҳар шаб мерафт. Шукр, ки ӯро дастгир карда ҷавоб дод Фарҳод. Зани Фарҳод аз Чорум буд -духтари Талбак аммаи Мирзои буз (пеш аз як касро таҳқиру бузӣ кардан аввал оилаи худро бояд ҷамъ кард)
Файзулло як аппа дошт. Солҳои пеш дар Чорум ба устод Ҳусейнов Шеравган Раҷу, ки писараш асту аз мо як чанд сол калон буд шавҳар карда буд. Аммо дере нагузашта ҷудо шуда омад. Як бача дошт, ки вай дар ҳавлии бобояш Раҷаб калон шуд. Рӯзе расид, ки Файзуллои буз зани худашро бо ҷиянш қапид, аммо корро  хапудам карданд. Ҷиянашро заду сур кард. Ҳозир ҷиянаш дар Русия бо падараш кору зиндагӣ дорад.

Ба шумо бузҳо гуфтаниам, ки аз Аллоҳ таъоло битарсед. Қиёмат наздик аст. Бубинед чи ҳолатҳо ба бузҳо рух медиҳад , ин ҳоло дунё аст ва охираташ назди Аллоҳ аст.

 Як вақт бачаи Шарофат бо бачаи ҳоҷӣ Раҳматуллоҳи камазист ҳамин хел аз қафояш мегаштед. Ба гуфти Исмоили буз як шаб аз куҷое меомад, ки Файзи бачаи Шарофат ҷияни Саиди даюс  Абдулманони бачаи ҳоҷӣ Раҳматуллоҳ аз куҷое як говро меоварданд ва ӯро дида говро дар хонаи қорӣ Давлат, акай Юсуфи магазинчӣ мепартоянду мегурезанд. Дар байн чанд вақт Маҳмадуллои буз милисаҳоро ба хонаи Файз мебурду меовард. Ҳатто говро соҳибаш гирифта буд. Вале ин бузҳо пушт ба пушт мекофтанд. Аммо ман худам пурратар ин корро фаҳмидам, ки ин хел нест.

   Исмоил аз хонаи хоҳари эшони Маҳмадулло, аз пеши ӯ мебарояд. Вақте онҳо Исмоили бузро мебинанд, намедонанд, ки чи кунанд, то гуноҳи худро рупуш кунанду то ҷое маълумот гирифтем инҳоро забон кутаҳ созанд. Аммо рӯзе рсид, ки Файз бо тағои даюсаш Саид рафта аз соҳиби гов бахшиш мепурсанд. Соҳиби гов Тоҷиддин, човандози ҳоҷӣ Хайрулло Саъдуллоев, яке аз бародарони Азизмои газетхонак. Аммо бачаи ҳоҷиро бо туҳмати дигар мебаранд. Говро дуздидаӣ гуфта маҳкам мекунанд. Бачаи ҳоҷӣ Раҳматуллоҳ, ки ин корро накарда буд ба кала намегирад. На он говеро, ки соҳибаш гирифт ва на ин гови дигареро, ки мехостанд дар сари бачаи ҳоҷӣ Раҳматуллоҳ бизананд.

 Исмоили бачаи Назар як ака дорад, ки як умр дар БДА кор мекунад. Ҳоло бошад дар Шаҳритус, ки бо дастгирии ҳоҷӣ Холи бачаи Раҳматулло Саъдуллоеви додарарӯси Эмомалӣ Раҳмонови чапаевӣ, ки рақами мошинаш қалбакӣ 200 аст кор мекунад.
Сафари акаи Исмоили буз як ҷиян ба номи Мурод дорад, ки ним гектар саҳми онҳоро гирифта вазифа ваъда карда дар отдели Вахш ба кор монда буд.
Инҳо аз ҳисоби бузӣ ва зулм сари мардуми моро мехуранд. Ягон қонун барои инҳо нест:- маст дар сари рул, зино бо шавҳардорҳо.
Эй, мардуми Эшонқишлоқ!  Чи шудааст ба шумо. Ин қадар беғайрат шудед. Як хели шуморо омад то знҳоятонро дастдарозӣ доранд. Натарсед. Ранги худашон шавед. Бипоеду биқапедашон ва дар интернет партоедашон ин бузҳоро, то ки шарманда шаванд.
Сафари акаи Исмоили буз бачаи Назари ачки.
Да қишлоқ як чанд бародар эшонзода буданд бо номи Эшони Аслиддин, пеш кор мекард дар хоҷагии об. Солҳои охир имомхатиби масҷиди ҷумъахонии Чорум шуда буд. Додараш эшони Ҷаъфар дар ҳамсоягӣ бо Сафари акаи Исмоили буз мезист, рӯ ба рӯ буданд. Ба қавле Сафар дар амният дӯст ва ҳамкурс зиёд дорад. Чунки аввал ҳамонҳо дастгирӣ мекарданд. Эшони Ҷаъфар ба дуъохонӣ машғул буд. Доим   пушти хонааш одами бисёр буд. Охирон вақт,ки дуъохонӣ барои бархе қонунӣ шуд фақат рузҳои чоршанбе қабули одам дошт.
Аз чи бошад ин касифи буз эшони Ҷаъфарро ба амният менависад. Бисёр ғамаш медиҳанд.

Дар байн акааш эшони Аслиддин, ки имоми масҷиди ҷомеъ Чорум монеъ мешавад. Гапҳо боло меравад. Ҳатто бо фармони Сафар эшони Аслиддинро бурда чизе мекунанд. Дере ногузашта эшонро давления як бор мезанад ва аз дунё мегузарад. (Инҷо ҳикоят тулонист, аммо ман кутоҳ гуфтам)  

 Ва ҳоло бошад нақша кашидаанд, ки чи хел хоҷаги деҳқонии Фирдавс Фатоевро аз дасташ кашида гиранд.

Ба фикрам Фирдавс аз корҳои инҳо бохабар аст, медонад. Ба шумо гуфтаниам, ки «эй, бузҳо шумо мурданӣ надорен»?

Ҳоло дар бораи Ҳайдари шафтолу мегӯям

Ҳайдари раиси хоҷагӣ аст. Пеш муаллим будӣ, фаромуш кардӣ? Ришатро давондаӣ бо Маҳмадалии ҷураат ва ҷияни алтри пиёнискаат Каромати …..То чанд эшонҳо ва он тараф батошиҳоро дар амнияту отдел мефурушед, чи хел мегарданд, чи хел намоз мехонанд? Кори шумо чӣ?

Якеи дигар бачаат Баҳодур аст.
Ҳайдари раис! Гапҳои маро хуб гӯш кун. Аз пушти бачаат то кай мепарӣ?   Фаҳмидем бачаат ҳамкурси Зувайд Соҳибов, бачаи ҳоҷӣ Шарифи қудои президент будаст. Духтари инвалидат дод Аллоҳ таъоло, нафаҳмидӣ, Умари бачаатро ранги духтарҳо кард, нафаҳмидӣ. Бачаҳои аз зани ҳозираат бо набераи Карим Рашид будагиат хонаатро дуздиданд, сейфатро дуздиданд, нафаҳмидӣ: «трам ранги Маҳмадали раиси маҳаллаи чорум одам намешен, чиба ними заминора фурухтай ягон мақомот намия тарафтон? Духтарт чанбор қапидат, соҳиби наваса шидай. Бечора эшони Давлатро мебинам мегуям «и занай, дхтари тра бинм, мегум шӯи Давлатай. Раиси Ҳайдар бо мегум бас ку, мурдант наздикай»

Ва инҷо дар бораи Маҳмадуллои бузи бачаи Рамазони духтур мегуям.
Шумо хонаи мусафедро маҷбур гирифтед, фаромуш кардед аз мурдан. Шабу рӯз дар ғайбативу маълумот ҷамъ мекунӣ ва рост отдел мефиристӣ. Ин корҳоятро кай бас мекунӣ? Ҳоло боз чанд нафари дигар шогирд дорӣ, ҳамроҳи нашъамандҳо.
Раҳмони барига аз тарафи хонаи Фирдавсашон меоварад. Як шағолаки дигар дорад -Хисрави бачаи Шамсӣ (пеш пенсиятияк) буд, Сайдо бо Мирзои додараш, бачаи Абдураҳмони тракторист, Абӯбакри дузд. Дар қишлоқ аз дасти инҳо ягон чи намонд.

  Карими бачаи Сафаралӣ! Аз сӣ гузаштӣ, нав занат доданд, кам нашъамандӣ кун, зиндагиатро пеш бар. Ҳамон падар то кай хизматат кунад? Хулоса, номи (Эмомалӣ)-и шогирдатро намегирам, лекин дар пешат аст,ку?!  Бигзор ин дафъа  махфӣ мемонад, дафъаи дигар мегӯям.

Оилаи Шоевҳо ҳушдор ба шумо ҳам дорам, ки бисёр ҳавобаланд шудаед. Падаратон чи шуд? Аз раиси маҳаллагӣ фоида гирифт? Бо шумо ду сум пулро дида ҳавобаландӣ доред.
Акобири Чорум, бачаи Салом, ба мардум дору мефурушӣ бо Одили батош. Вале боз худат подстава мекунӣ. Чи хел Фирузи човандозро дар хона сиёмка карда ба УВД додӣ ку? Ҳамиди бародарат ҳам кристалл мезанад, ранги худат боз мефурушад ба Мирзои Шерафган. Баъд вай дар отделу Агентии зиди маводи мухаддир хабарро мерасонад.
Мирзо бо бачаҳои боло дар боғатон кристаллро задед, сипас аксу суратҳояшонро гирифтиву партофтӣ. Аз онҳо сумҳои бисёрашонро канданду баъд ҷавоб доданд.

 
Ман дар як кор ҳайронам. Ҳаминки ба Чорум мегузарӣ, салом кардӣ, накардӣ сразу як хабар мегӯянд.
Яке фалонӣ… фалон кор кардаст. Боз мебинӣ бачаи Ҳоҷӣ Раҳматулло доктор Асо ё ҳоҷӣ Манонро  ғайбат доранд: «Шумо уқа гап занен да рушон бген»!
Як Тоир Турсунови батошӣ на занҳои як хелатро монд, на апаву хохари як хели дигаратро. Дар номусатон расид. Аммо боз вақте дар болнитса хоб буд, ранги лесакҳо рафта хабар гирифтед: «мурен ай и рузтона».

Инҷо дар бораи ҳамин Тоир Турсунов мегӯям

  Тоир Турсунов Ҷавлиевич аз ҷамоати шаҳраки Киров, шӯъбаи 4, деҳаи Ҳосилобод аст. Тоиру бародаронаш 5 нафар буданд.
Акааш доктор Норим, раис Маҳмадалӣ, Чорӣ, бухгалтер. Инҳо аз олам даргузштанд. Доктор одами одӣ ва хоксор буд. Маҳмадалӣ бошад, солҳои пеш муовини раиси ноҳияи Вахш буд- байни 2000-2005 ва одами наздики Муродалӣ Алимардонов буд. Солҳои охир пеш аз вафот намояндаи ширкати Сахӣ дар ҳудуди Хатлон буд. Чорӣ- бухгалтер солҳои пеш дар маслозавод бо Ҳоҷӣ Амон ва Амрулло кор мекард.
Маҳмуд, бародари дигарашон як гови тайёр аст. Ягон савод надорад, корҳои хоҷагиашонро пеш мебурд.

 Як вақт дар части Файзалӣ Саидов дар тил кор кард. Аз уҳдаи вазифа набаромад, аз кор дафъ карданд. Ҳозир ба ҳамон корҳои хоҷагии деҳқонӣ овора аст.
Тоир доктор буд ва бо Илҳом командир, эшони Мирзо ва Маҳмадии пахтабизнес шинос ва ҳамдеҳа буданд.
Ба мурури замон бо Қурбони бех шиносоӣ пайдо кард. Чунки Қурбони бех ҳам ба тиҷорати пахта сару кор дорад. Ҳатто Қурбон як корхонаи пахта дар Олмон ҳам дорад
Хулоса Қурбони бех Тоир Турсуновро раиси ҷамоати Киров монда  оҳиста-оҳиста ба Соҳибовҳо шинос кард.
Рафта рафта Тоир Турсунов бо Соҳибовҳо соз шуд. Ва дигар гапи Қурбони бехро зад гӯш намедод. Аз Киров, деҳаи Чорум Аҳлиддин ном бачаи Ҷуъмахон дар ҷамоати Киров пеш кор мекард, раиси кумитаи заминсозии Вахш шуда буд. Ӯро   дар коррупсия подстава карда ҷояшро гирифт.
Фирдавсӣ Фатоевро ҳам ҳамин Тоир Турсунов подстава карда буд.
Баъди раиси кумитаи заминсозии Вахш шудан Қурбони бехро гӯш намекард, замин мефурухт.
Аз онҷо ба Ҷиликӯл раисии кумитаи заминсозӣ шуда рафт. Баъд коррупсия худашро қапид.
Бо кришавати Соҳибовҳо, ба шунидаи мо, як миллион доллар зиёд дода баромад.
Баъди як сол зиёд гузаштан боз раиси кумитаи заминсозии Кушониён таъин шуд. Дере нагузашта боз дар дасти Прокурори генералӣ зад. Ин бор Қурбони бех одам ёфт. Вақте аз Душанбе барои суд ба Қурғонтеппа оварданд дар СИЗО ҳамчунон задане карданд бо супориш Қурбони бех, ки дар кома меафтад. Тоирро бемористони Қараболо мебаранд. Ҳамон шабу рӯз як духтари Ҳоҷӣ Шариф дар дами марг дар ҳамонҷо буд.
Оилаи Соҳибовҳо ҳамаш дар ҳамонҷо буданд.
Як нафари онҳо шинохта ба писараш Бурӣ занг мезанад. Бурӣ омада аҳволи падарашро мебинад ва ӯро пеши Зоир Маҳмадраҳим медароранд. Ҳолатро мегӯяд, баъд ҷони Тоир Турсуновро мераҳад. Вагарна Қурбонали Юсупов раиси ноҳия несташ мекард.

Чи хеле пештар гуфтам дар ҳамон шабу руз мардуми беномуси лесаки Чорум рафта тез тез раис гуфта хабар мегиранд. Ҳатто якхели лесакҳо пинҳонӣ рафтанд, то мардуми Чорум ва Эшоно набинанд.

Тоир Турсунов Ҷавлиевич таваллудаш 1975 ё 77 мебошад, миллаташ узбек, аз батошиҳои Киров аст. Лек бо ҳоҷӣ Зайнуллои кангуртӣ, домоди ҳоҷӣ Шариф наздик, ки ҳаст ҷои таваллудашро ноҳияи Данғара, ҷамоати Кангурт ва миллташро тоҷик гузаронидагӣ. Ин лаъини Тоир Турсунов ҳар вақт дар байни круги худаш мегуфтааст, ки «ма тоҷикора фалон кардагиюм».Солҳои пеш мардуми Боҳтробод (ҳозира ҷамоати Гулистон Сарбанд) чанд бор гирифта пушти теппаҳои Оқгаза бурда аз падараш пули бисёр гирифта ҷавоб додагианд, то ҳол дар дилаш нафрат ба тоҷикҳо дорд. Лек оилаи беномуси Соҳибовҳо пуштибонӣ мекунандаш.

 Падарашро он қадар ёд надорам лек сумдор буд. Як Москвичи буткадори беранг дошт.

Бургут гуфтагӣ шахс буд, устои матор. Ба хонаи Тоир Турсунов дар рӯзи рушан ҳамла карда қопча қопча пул медуздад ва ҳамон вақт Маҳмадалии акааш мебарояду мепаронад, захмӣ мешавад Маҳмадалӣ.
Бургут маторист буд. Боз як Юсуф гуфтаги автобусчӣ буд.
Ҳамаи мардуми Батош ва тоҷикҳоро бозори Тошработ, Багара, Гулистон ва  молбозор мебурд.
Дар раҳ Бургут аз куҷое пайдо шуда манъ мекарду пулҳора мегирфт.
Ба гуфти Юсуф гӯё автобуси ӯро ба ғайр аз худаш ва Бургут ҳич кас ҳай карда наметавонист.
Ба шоҳиди Юсуфи афтобусчӣ Бургутро қапида ҷиноятҳои вазнин, ки дошт ҳукми қатлаш дода ва ба иҷро расониданд.

 Лек дар асл Юсуф шарики Бургут буд. Дид рузҳо дигар тинҷӣ шуд истодааст, тавасути як одами наздикаш ба милиса показаний медиҳад ва худашро халос мекунад. Аммо то ҳол Юсуф бо мулло Ҳакими додараш бузи номери 1дар Чорум ва масҷиди маҳаллашон аст.
Бургут як чанд  додар дошт. Яктояш Алиҷон. Тоир онҳоро ғам медод. Кучида райони Масковский рафтанд. 
 Ҷӯраи додаруш каратеист буд. Дар вақташ зада девона карда баданаш. Вай монд дар қишлоқ.
Тахминан солҳои 2004-2005 Тоир Турсунов як саҳари туман буд ба мошини камриаш дар Чиноро пеши магазинҳо зада мекушад Ҷӯраро ва бори як шогирд дошт ҳамон мекунад. Вай аз Сооружения номаш Зокир –шайтон. Ин Зокир ба дӯш гирифт ва кор ҳамонҷо ҳал шуд.
Ҳозир Тоир Турсунов бекор аст.
Солҳои пеш Маҳмадалии акааш аз 200 гектар зиёд дар Киров заминҳоро  гирифта буд, ки ҳоло ҳамааш дар Тоир мондааст, ки онро бачааш фурӯхта тез- тез мошинаи Лексус ва Тойотаҳои нав ҳай карда мегардад.
Мардуми Чорум пеш шумо иттифоқ будед, аммо ҳоло ба шумо чи шудааст, ки беномусиву бузиву лесакиро пеша гирифтаед?
Акаи Муҳаббат, акаи Ҷумъахон, раиси Ҳоким, гапзан буд. Батошиҳо мегурехтанд аз инҳо. Шумо чӣ, ҳамон Саидхони пиёнискаеро мебинед аз шумо дида ҳазор бор хуб аст. Як худаш толпаи батошиҳоро гапзанӣ намемонад.
Беномусӣ дар мардуми Чорум ва Эшоно мода шудааст. Ба ҳамаат хотиррасон кунам, ки ҳоло номаҳо бисёр аст. Чи хеле Шамсиддини директор ба занҳо ….,тамоми хешовандонашро дар мактаб номнавис кардаасту сум медиҳадашон, одамҳои камбизоат бошанд баракс ба мактаб пул медиҳанд.
Муаллими Шамсиддин директори мактаби миёнаи махсуси рақами 9 ноҳияи Вахш ҷамоати шаҳраки Киров бо домуллои лесаки амакат ва авлоди ҳаромхурат дар навбат ҳастед. 
Ба қарибӣ мебинам. Бачаи домулло Абдулло, ки мадраса хонда қории Қуръон шуда буд ҳоло милиса ва як ҳаромхӯри дигар шудааст.
 Ҳоҷӣ Раҳматулло, дар солҳои пеш дар ёдам ҳаст ҳам барои зинда ва ҳам барои мурдаҳоятон хизмат мекард, як бор ҳолпурсиаш кунед, ку бинем?
Баракс дар куҷое тавонед, як гапҳоеш мегӯед ва «одами касала рузша бад мекнен».
Якеаш раиси маҳаллаҳо Алӣ Гулов. Дар ҷони ҳама задагӣ аст. Ҳатто ба фарзандони акои худаш раҳм накарда чандин бор ба мақомотҳо супоридашон. Имрӯз- пагаҳ аз дасти арақхурӣ мемурӣ. Як бор ҳам бошад мурданатро фикр кун! ,
Чи шуд бадӣ? То куҷо доктори Асо бачаи ҳоҷии акаат баромад? Бародарҳоят аз шармат буз мегӯянд, баъд мебинанд мардум сар хам.
Ҳамон ҷиянат ҳоҷи Манон хуб дузд мегӯянд, лекин буз нест.
Боз давом дорад. Ҳоло хабарҳои замин фурушиатон бузиатон аз Чорум ва Эшон қишлоқ ҷамъ шуда истодааст.
Мардуми Чорум, Эшонқишлоқ, маҳаллаи тарафи Сеюм аз хонаи Баҳодури Ҳайдари шафтолу то хонаи Мирзои камазист! Хуб дар ёдатон гиред: «ай бузи ҳеҷ вақт ранг намегирен кам кунковӣ кнен, ай паи зиндагиатон шавен».

Бародар як хабари фаврии дигар:
Дар ин авф ҷияни Солеҳзода генерали ВКД, сарбандӣ номаш Муҳиддин аз Сарбанд ба озодӣ баромада буд. Як рӯз мошини Лексуси 570 рангаш сафеди ҳоҷӣ Азиз Соҳибовро гирифта куҷое меравад.
Чанде баъд мошинро аз роҳҳои територияи Қурған меёбанд. Аммо худаш бедарак буд. Баъди як ҳафта зиёд ҷасадашро аз як боғ бо осори зарбу латукӯб пайдо карданд, яъне марги маҷбурӣ. Ҳоло ин шурӯъи навиштану ифшои бузҳо ва ҷинояткорон аз Вахш аст. Нома навис накобен, ислоҳ шавед беҳтар аст.
 

 Пасгуфтори «Ислоҳ»

Ин нома боз як бор нишон медиҳад, ки вақте мардум хомӯш мемонад, овоза, тарс, хабаркашӣ ва сӯиистифода аз нуфуз метавонанд фазои як маҳалро заҳролуд кунанд. Дар нома муаллиф аз афроде ном мебарад, ки ба гуфтаи ӯ ба мақомот хабар мерасонанд ва аз ҳамин роҳ ба сокинон мушкил эҷод мекунанд. Инҳо иддаоҳои муаллифи номаанд ва то замони санҷиши мустақил набояд ҳамчун ҳукми қатъӣ қабул шаванд.

Аммо як чизро метавон бо қатъият гуфт:

Тарс набояд мардумро аз гуфтани ҳақиқат маҳрум кунад.

Агар касе шоҳиди ришва, таҳдид, латукӯб, гирифтани замин, сӯиистифода аз вазифа ё ҷинояти дигар шудааст, хомӯшӣ роҳи ҳалли мушкил нест. Вале сухан ҳам бояд бо масъулият бошад: ном, сана, ҷой, ҳуҷҷат, акс, навор, шоҳид ва ҳар далеле, ки гуфтаҳоро тасдиқ мекунад.

Ба ҳар касе, ки обрӯ ва осоиши ҳамсояи худро бо хабарҳои дурӯғ ё туҳмат қурбон мекунад, мегӯем:

Мансаб мегузарад. “Крыша” мегузарад. Қудрат мегузарад. Аммо номи инсон ва ҷавобгарии ӯ барои корҳояш мемонад.

Имрӯз мумкин аст аз тарси як идора ё як мансабдор касеро зери фишор гузоред. Фардо вазъ дигар мешавад ва ҳамон саволе, ки имрӯз аз дигарон мепурсед, аз худи шумо пурсида мешавад:

Чаро ба бегуноҳ туҳмат кардӣ?
Чаро аз тарси мақомот ҳақиқатро пинҳон кардӣ?
Чаро барои манфиати худ ҳамсояатро қурбон кардӣ?

Ва ба онҳое, ки ҳақиқатро медонанд, вале аз тарс хомӯшанд:

Шуҷоат маънои беандеша худро ба хатар андохтан надорад. Шуҷоат он аст, ки ҳақиқатро бо далел нигоҳ дорӣ ва нагузорӣ нобуд шавад.

Агар навор доред — нигоҳ доред.
Агар ҳуҷҷат доред — нусхаашро ҳифз кунед.
Агар шоҳид ҳастед — воқеаро бо сана ва ҷузъиёт сабт кунед.
Агар менависед — он чизеро нависед, ки дидаед, медонед ва метавонед собит кунед.

Дар номаи мазкур ҳатто аз як ҳодисаи марг баъди раҳоӣ аз маҳбас сухан меравад, ки муаллиф онро марги маҷбурӣ мешуморад. Ин иддао низ ба таҳқиқи мустақил ниёз дорад.

Ба сокинони Вахш мегӯем: аз гуфтани ҳақиқат натарсед, аммо ҳақиқатро бо далел бигӯед.

Туҳмат нанависед.
Овозаро ҳамчун факт нафиристед.
Ҳисоббаробаркунии шахсиро ба номи “ифшо” пешниҳод накунед.

Аммо агар воқеан шоҳиди зулм, фасод ё сӯиистифода ҳастед, нагузоред тарс ҳақиқатро дафн кунад.

Зулм аз он қавӣ намешавад, ки золим бисёр аст; аз он қавӣ мешавад, ки шоҳидон хомӯш мемонанд.

«Ислоҳ» ҳар маълумотеро, ки барои манфиати ҷомеа аст, бояд бо масъулият, санҷиш ва далел баррасӣ кунад.

Натарсед аз ҳақиқат.
Аз дурӯғ битарсед.
Аз туҳмат битарсед.
Аз он битарсед, ки ҳақиқатро медонистеду хомӯш мондед.

Сообщение «Вахш дар чанги “бузҳо”: аз хабаркашӣ то марги мармузи ҷияни генерали ВКД» появились сначала на ISLOH.net.

Юсуф Мирзоев, сардори дидбонгоҳи сарҳадии «Шоҳон» дар ноҳияи Шамсиддини Шоҳин, наздики марзи Тоҷикистон бо Афғонистон (қисми низомии 0308 Нерӯҳои марзбони КДАМ) дар доираи афви соли ҷорӣ раҳо шуд ё хайр, номаълум аст.

  Додгоҳи ҳарбии  вилояти Хатлон дар моҳи апрели соли ҷорӣ афсар Юсуф Мирзоевро дар марги як сарбоз гунаҳкор донист ва ба 10 сол зиндон маҳкум кард.

Вале то замоне ин ҳодисаи куштори сарбоз ба додгоҳ бирасад, барои пинҳон доштан ва сарпӯш гузоштан болои он талошҳои зиёде ба харҷ дода шуд.

   Юсуф Мирзоев ва дигар масъулони қисми низомии 0308 Нерӯҳои марзбони КДАМ қасд доштанд бо ироаи фарзияҳои  бофтаву сохта аз об хушк берун оянд ва тавре вонамуд кунанд, ки ин сарбоз нопадид ва мафқудуласар шудааст. Ҳатто мехостанд, ки бори ин ҷинояти сангинро бар дӯши худи ин сарбоз ва волидони вай биандозанд.

Расонаҳо, аз ҷумла радиои «Озодӣ», ки ин хабарро пайгирӣ кардааст, дар моҳи январи соли ҷорӣ навишт, ки ин сарбоз аз 8 декабри 2025 бедарак шуд ва наздикони сарбози кушташуда аз ин қисми низомӣ ихтор дода шудаанд, ки дар ҳолати пайдо шудани вай, ҳарчи зудтар огоҳашон кунанд:

«Роҳбарияти қисми низомии 0308 Нерӯҳои марзбонии Тоҷикистон бо ирсоли номае ба волидони Шоҳдил Ҷӯразода гуфтаанд, ки ӯ «санаи 08.12.2025 сол бо сабабҳои номаълум худсарона маҳали хизматиашро тарк намудааст.» Ба қавли афсарони марзбони тоҷик, ӯ «бидуни зарурияти хизматӣ то ба имрӯз ба маҳали хизматиаш ҳозир нашуда, манфиати шахсӣ ва хизматиашро аз манфиати давлат боло гузошта бар хилофи талаботи Оинномаҳои Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Кодекси ҷиноятии Ҷумҳурии Тоҷикистон амал намуда истодааст.»

Дар нома аз волидони Шоҳдил Ҷӯразода хостаанд, дар пайдо кардану ба ҷойи хидмат баргардонидани ӯ мусоидат кунанд, дар акси ҳол ба зидди ӯ барои фирор аз артиш парвандаи ҷиноӣ боз мешавад. 

Мақомоти интизомӣ ба хонаводаи Шоҳдил Ҷӯразода гуфтаанд, то замоне, ки аз сарнавишти ин сарбоз хабари дақиқ ба даст наояд, чанд фарзия матраҳ хоҳад шуд. Аз ҷумла суолҳое баррасӣ хоҳанд шуд, ки «шояд ӯ ба Афғонистон рафтааст, ё дар ҳамин ҳудуди Тоҷикистон қарор дорад, вале пинҳон аст».

Роҳбарияти ин қисми низомӣ барои пинҳон доштани куштори ин сарбоз дар аввали кор ба наздикони ин сарбоз мегӯянд, ки вай ҳамроҳ бо ду ҳамхидматаш барои об рафт. Бубинед, ки хоҳари Шоҳдил Ҷӯразода,сарбози кушташуда ба ин расона чи мегӯяд:

«Меҳрафрӯз Ҷӯразода, хоҳари Шоҳдил ба Радиои Озодӣ гуфт, бародараш ҳамроҳи чанд ҳамхидматаш рӯзи 8-уми декабр дар навбати посбонӣ буданд ва барои об рафта дигар барнагаштааст. Як манбаи огоҳ аз мақомоти интизомии вилояти Хатлон ҳам ба Радиои Озодӣ гуфт, рӯзи ҳодиса Шоҳдил Ҷӯразода бо ду-се сарбоз лаби дарё обгирӣ рафтаанд ва баъди гирифтани об Шоҳдил ба ҳамхидматонаш гуфтааст, ки шумо равед ман аз пас меоям, аммо барнагаштааст.

Ҳамхидматонаш дубора ба лаби дарё рафта, дидаанд, ки сатил ҳаст, аммо сарбоз нест. Ҳодиса дар дидбонгоҳи деҳаи Шоҳон шудааст. Манбаи мо гуфт, Ҷӯразодаро бори ахир дар наздикии ошхонаи деҳаи Шоҳон дидаанд. Додситони гарнизони ҳарбии Кӯлоб дар ин робита парванда боз кардааст ва Ҷӯразодаро дар пайгарди қонунӣ эълон кардааст».

Маълум аст ки ин посухи хоҳари сарбоз бар асоси маълумоти ба ӯ додаи ин воҳиди низомӣ аст. Ва, воҳиди низомӣ то охирин лаҳза кӯшидааст, ки воқеияти ин фоҷиа-бар асари зарбу шиканҷаи сардори дидбонгоҳ ба қатл расидани сарбозро пинҳон дорад. Ин сарбозро командири қисми ҳарбиаш зада кушт. Командир асрори қатли ӯро аз мақомоти болотар аз худаш пинҳон кардан хост ва барои ин кор фарзияҳои дурӯғеро «барои обгирӣ рафтану барнагаштан», «дар назди бозор дидани сарбоз» ва ниҳоят «фирор аз воҳиди низомӣ» ироа дошта хост раванди тафтишот ва додгоҳро ба бероҳа бубарад. Аммо дар ниҳояти кор фишори волидону наздикони сарбози кушташуда воқеиятро ошкор кард ва командир даҳ сол гирифт.

Аммо ҳодисаи куштори Шоҳдил Ҷӯразода, сарбози воҳиди низомии Неруҳои марзбони КДАМ танҳо мавриде нест, ки сарбозон дар ҳангоми адои хидмат аз тарафи командирҳо кушта ва ё ба куштан расонида шуда бошанд.

Агар ин ҳодиса дар моҳи декабри соли гузашта иттифоқ афтода бошад, дар моҳи март-апрели соли ҷорӣ якбора се сарбоз ҷони худро ба маҳзи азияту озор дар маҳалли хидмат аз даст доданд. Яке аз ин сарбозон Исрофил Азимзодаи 25-сола аст ки пас аз тақрибан ду ҳафтаи хидмат ба ҳалокат расид. Ин сарбозро ҳам задаву шиканҷа карда ба куштан расониданд. Бинобар хабарҳо Исрофил Азимзодаи 25 сола аз деҳаи Навободи ноҳияи Рӯдакӣ «якуми апрел довталабона ба артиш рафт, аммо 9-уми апрел дар ҳолати вазнин ба шифохона бурда шуд. 13-уми апрел дар шуъбаи эҳё ҷон дод».

Роҳбарияти қисми низомӣ мегӯяд, ки Исрофил Азимзода аз ошёнаи чорум худро ба зер афканд. Аммо худ вай дар бемористон чанд сарбозро нишон медиҳад, ки ӯро задаанд.

 Ҷасади Исрофил Азимзодаро соати дуи шаб ба хона оварда, талаб карданд, ки ҳарчӣ зудтар ба хок супоранд. Наздикони сарбоз ҷанҷол мекунанд. Мунтаҳо ҷасадро соати чори саҳар бурда дафн карданд.

Исрофил Азимзода дар қисми ҳарбии 0123-и Неруҳои марзбонӣ хидмат мекардааст. Вай якуним сол пеш хонадор шуд. Падараш солҳо пеш вафот карда будааст. Аз ӯ як духтари 6-моҳа ятим мондааст. Ҳамсараш мегӯяд, Исрофил Азимзода ба ӯ аз бистари бемористон дар бораи латукӯби шадид ҳикоят кардааст. Рӯзигул Бобоназарова, ҳамсари марҳум Исрофил Азимзода ба «Озодӣ» гуфтааст:“Дар ҳамон ҳолати вазнине, ки қарор дошт бо тавоноӣ, мардонавор гуфт, ки ҳамин чор нафарашон — ҳаминҳо фармон додаанду заданд, латукӯб карданд. Ғайр аз он чор нафари дигар, боз 17 нафари дигарро ҳам нишон дод. Баъд ба мо дигар иҷоза надоданд, ки дар пешаш биистем».  Модари Исрофил Шарифа Азимова, сокини ноҳияи Рӯдакӣ гуфтааст, ки   вақте писарашро дар рӯи ҷогаҳи беморӣ дид, талош кард асли ҳодисаро аз ӯ бифаҳмад. «Кам-кам гап мезад». Гуфтам: «чӣ кор кардӣ?» «Дам назад». Модар гуфт, ҳоли писараш хуб набуд.

Дар беморхона фармондеҳону афсарони артиш ва кормандони амниятро дид ва талош кард аз онҳо бифаҳмад, ки бо писараш чӣ шуд? «Мегӯянд, ки «ғалтидааст».

“Агар ӯ аз ягон баландӣ меғалтид, ӯ ин хел мисли шиша намешикаст». Модар мегӯяд, бадани писараш осори латукӯби шадид дошт. Ҳоло маълум нест, ки додситонӣ омилони қатли ин сарбозро шиносоӣ ва муҷозот кард ё хайр?

Мавориди дигаре, ки дар зер тазаккурашон хоҳем кард боз ҳам даҳшатангезтар аз ин ҳаводс аст. Дар ҳоле, ки суфуфи артиши Тоҷикистонро умдатан бо облава, зӯрбазӯрӣ пур мекунанд, ин гуна муомила ва муносибати командирҳо бо сарбозонро намедонем чи бигӯем.

 Як сарбози вазорати мудофиаи Тоҷикистон рӯзи 27-уми апрел худро ба рӯдхонаи Кофарниҳон дар ноҳияи Ваҳдат андохта, ғарқ шудааст.

Бинобар навиштаи радиои «Озодӣ»  Шаҳбоз Ҷонмаҳмадзода, сокини 23-солаи ноҳияи Файзобод ҳашт моҳ пеш ба артиш рафта, сарбози баталёни минрубии вазорати дифоъ дар ноҳияи Рӯдакӣ будааст.

Бинобар қавли шоҳидон ӯ телефони мобилиашро ба як зани роҳгузар дода, худро аз болои панҷараи пул ба рӯдхона ҳаво додааст.

«Зан фикр кардааст, ки ӯ телефонро барои аксгирӣ ба ӯ додааст ва вақте ин ҳодисаро мебинад, сахт метарсад. Ба он зан ягон гап нагуфтааст, ки чаро ин корро мекунад. Дигар раҳгузарон ҳам шоҳид будаанд. То 500-600 метр ӯ дар рӯи об метофтааст, вале баъдан дар зери об нопадид шудааст.» Ҳоло наздикони Шаҳбоз Ҷонмаҳмадзода,  ва сокинони маҳаллӣ пайкари сарбозро дар соҳилҳои Кофарниҳон ҷустуҷӯ доранд.

Ба гуфтаи пайвандонаш, сарбоз барои даҳ рӯз дар рухсатӣ буд ва имрӯз, 28-уми апрел, мебоист ба маҳалли хидматаш бармегашт. Онҳо гуфтанд, ки ӯ аз шароити бади хидмат шикоят дошт ва мегуфт, ки гурдаҳояш осеб дидаанд. Он рӯз ба наздиконаш гуфтааст, ки барои ташхис ба беморхонаи шаҳри Ваҳдат меравад. Ҷасади ин сарбозро баъди чанд моҳ аз рӯдхона дар марзи Узбекистон пайдо мекунанд.

  Агар дар бораи ҳодисаи аввали ин матлаб як каме фикру мулоҳиза кунед, бармеояд, ки командир сарбозро аввал кушта ва сипас ба рӯд андохтааст. Ва,агар жарфтар биандешед, иллати куштор барои ҳамагӣ 1000 сомонӣ-100 доллар, ки 9 кило гӯшт мешавад, будааст. Бубинед, ки хоҳари Шоҳдил ба ин расона чи гуфтааст: «Баъзе аз сарбозон ҳам шоҳидӣ доданд, ки додари ман ба сардори дидбонгоҳ барои рухсатӣ 1000 сомонӣ дода будааст. Вақте сардор ҷавоб надодааст, Шоҳдил чанд бор пурсидааст, ки пулро баргардонад. Баъди он ӯро «чап» гирифта, бисёр кор фармудааст. Оқибаташро бинед, ки чӣ шуд,» – гуфт Меҳрафрӯз Ҷӯразода, хоҳари Шоҳдил.

Бинобар маълумоти расида ба «Ислоҳ» ба рухсатӣ ҷавоб додани сарбозон яке аз манбаъҳои даромади сардорони қисмҳои ҳарбӣ шудааст ва ҳиҷ сарбозе, ҳатто сарбози фаъол ҳам бидуни пардохти маблағи муайян ба рухсатӣ мушарраф намешудааст.

Ростӣ, мо бовар надорем, ки аз ба бизнес бадал кардани «отпускной»-и сарҳадбонон мақомоти болоӣ ва махсусан КДАМ дарак надошта бошад. Дарак доранд, вале барои он чора намеҷӯянд ва ҷилавгирӣ намекунанд, ки «командирҳо ҳам ячи-нимчӣ» кор кунанд.

 Барои онки иддаои мо, ки гуфтем дар артиш сарбозҳоро задазада мекушанд бедалел набошад аз навиштаҳои расонаҳо, ки аз қавли пайвандони сарбозони баноҳақ кушташуда зикр кардаанд, мисолҳо меоварем:

     “Ҳолати бадани Одилҷон ба ин монанд набуд ва осори латукӯб дар он дида мешуд. Агар мошин пахш мекард, ҳатман ягон ҷояш мешикаст. Вале дар бадани ӯ ин чиз дида намешуд. Баръакс, гардани ӯ аз осори латукӯб сиёҳ буд,” — гуфт яке аз наздикони ӯ ба Радиои Озодӣ. «Агар мошин пахш мекард, ҳатман ягон ҷояш мешикаст. Вале дар бадани ӯ ин чиз дида намешуд. Баръакс гардани ӯ аз осори латукӯб сиёҳ буд»,-гуфт яке аз наздикони ӯ ба Радиои Озодӣ.

Иқтибоси дигар

 «Тирамоҳ рафта буд, ва моҳи ҳафтуми хизматаш буд. Шаб оварданд ва субҳ зуд ба хок супурданд».“Рӯзи ҷумъа хешовандон ба маросими видоъ даъват шуда буданд. Хонаводааш мехостанд, тобутро то соати яки пас аз зуҳр нигоҳ доранд, аммо мақомот исрор карданд, ки ӯ зудтар гӯронда шавад ва соати ёздаҳ тобутро ба қабристон бурданд,” – изофа кард ӯ.

“Вақте ҷасадро оварданд, кафанро кушодам. Ними сараш набуд. Аз зери манаҳ то нофи писарам чок карда буданд”, — гуфт модари сарбози фавтида рӯзи 2-юми декабр ба Радиои Озодӣ. Рамзӣ Калонов ҳашт моҳи охир дар яке аз қисмҳои ҳарбии Нерӯҳои марзбонӣ дар шаҳри Истаравшан хидмат мекард.

       Иқтибоси дигар

«Агар вай худкушӣ мекард, наход худашро ду тир мезад? Як тир аз тарафи гулӯяш рафта ва тири дигар аз кому бинияш баромадааст. Мо ҳамаашро ба навор гирифтем ва даъво мекунем,»—гуфт Ҳалимҷон Самадов, падари сарбоз.

       Иқтибоси дигар

“Бародараш ҷасади Умедҷонро шуст. Дар пушти сараш шикофи калонро дидааст. Писари ман ҳеч гоҳ нос намекашид. Агар бо сарбози дигар ҷанҷол мекарду мефавтид, ҳатман падару модари ӯ барои узрхоҳӣ ба хонаи мо меомаданд. Аз маргаш як ҳафта мегузарад, дараки касе нест,” – нақл кард ӯ рӯзи 31-уми январ. Агар шухию бозӣ карда бошанд, чихел тир аз қафо омада мезанад? Баъд додситонии низомӣ гуфт, ки дар дидбонгоҳ ду нафар буданд. Вале ман сабтҳои овозии сарбозонро дорам, ки дар дидбонгоҳ се нафар буданд, сеюм нафар нест дар ягонҷо… Асос гунаҳкорро фаҳмем, мумкин ягон афсар ин корро кардагӣ аст, ки дар идома инҳоро боздошт кунанд. Фарзанди ман ба ин ҳол афтид, фарзанди дигарон гирифтор нашаванд. Баъди марги писар, ҳамсарам чор моҳ шуд, ки бемор аст,»- афзуд Сафарбек Раҳимзода.

          Иқтибоси дигар

“Як ҳафтаи охир бисёр афсурда буд ва зиёд хоҳиш мекард, ки ӯро ба дигар қисми низомӣ кучонем. Вақте рӯзи 4-уми август тағояш ба дидораш рафтааст, сардораш гуфтааст, ки Абубакр дар беморхона аст ва каме баъдтар аз маргаш хабар додаанд,”-гуфт ӯ.“

       Иқтибоси дигар

«Ҳарду мояаш кабуд буд. Ҷасади бачаамро худам шустам. Аз гардан то поёни нофашро бурида буданд. Ду ҷойи каллаашро бурида дӯхтаанд. Дар пушти сараш як шикофии калон буд, шояд задаанд. Лабҳояш дарида буд. Кӣ бачаи маро кушта бошад? Ба ман ёфта нишон диҳанд, шуд. Баъд ман мефаҳмам, ки давлат ҳаст. Имрӯз бачаи маро ин хел мекунанд, пагоҳ бачаи ҳамсояро. Ин ҳолатро дида, баъд кӣ рафта хидмат мекунад?» – афзуд Баҳодур Эргашев.

 Ҳатто ин фактро ҳам барои мо расониданд,ки ташкили латту кӯби сарбозҳо аз тарафи сарбозони дигар ҳам тавассути сардорони қисмҳои ҳарбӣ сурат мегирифтааст. 

Бинобар хабарҳои дарҷшуда моҳи июли соли 2024 Додситони гарнизони ҳарбии Кӯлоб зидди фармондеҳи дидбонгоҳи сарҳадӣ, капитан Ҳисайн Дониев барои марги сарбоз Ҳакимҷон Самадови 19-сола парвандаи ҷиноятӣ боз кард. Қабл аз он дар моҳи августи соли 2023 Фармондеҳ ва як сарбози қисми ҳарбии «0201»-и Раёсати неруҳои марзбонӣ дар ноҳияи Мастчоҳро дар робита ба марги Абубакр Ҳусейнзода, аскари ҳамин қисми ҳарбӣ боздошт карданд. Додситонии ҳарбии вилояти Суғд таҳқиқи марги наваскари нерӯҳои марзбониро шурӯъ карда, дар робита ба ин қазия ду нафар, як фармондеҳ ва сарбоз ба ҳабс гирифта шудаанд. Тибқи хабарҳои нашршуда ҳукумати Тоҷикистон моҳи октябри соли 2023 ба Созмони Милал гуфт, ки, аз соли 2019 то 2021 ва сабаби «риоят нашудани оинномаи низомӣ» бештар аз 100 сарбоз ба ҳалокат расидаанд. Дар муддати се сол 639 мақоми расмӣ ва фармондеҳи тоҷик барои пинҳон доштани ҷиноятҳо дар қисмҳои низомӣ ба ҷавобгарӣ кашида шудаанд ва ё танбеҳ гирифтаанд.

Бар пояи маълумоти Ваклоатдори ҳуқуқи инсон ё Омбудсмени Тоҷикистон  дар соли 2023 дар артиши Тоҷикистон 40 сарбоз кушта шудааст.

«Сарбоз — муҳофизи Ватан ё манбаи даромади командир?»

Магар чораи рафъи ин ҳама навоқис ва камбуд вуҷуд надорад? Як нафар гуфт, ки дедовшина-меҳтарсолорӣ дар артиш бидуни мусоидати командирҳо ғайримкон аст. Он сарбозҳо, ки масалан рухсатӣ мераванду бепул меоянд ба тавассути командирҳо аз тарафи ҳамхидматҳо бо бадрафторӣ шиканҷа ва шаллоқ рӯбарӯ мешаванд. Дар ҳоле, ки қисми зиёди сарбозон тавассути облава мераванд, як чунин муҳити носолим ва хафақон вазъро бадтар мекунад. Бубинед, ки аксарияти мутлақи командирҳо аз маҳалли муайянанд.

Чаро масалан фарзандони калонҳо намераванд? Инҷо онҳое хизмат адо мекунанд, ки бояд марзу бумро муҳофизат кунанд. Командирҳо нафарони пулнамеоврдагӣ ва ё дер меовардагиро дар назди ҳамхизматҳо мазоҳу масхара мекунанд, шаъну эътиборашонро паст мезананд. Ин дар навбати худ ба он дедҳо ва наздикони командир чароғи сабз барои азияту озор додани онҳо мешавад. Ҳатто командирҳо худашон ёд медоданд, дастури пинҳонӣ медодаанд, ки фалон фалон сарбозро азият кунед. Гуноҳи он сарбоз ин будааст,ки пул оварда натавонистааст.

На фақат призивник ва сарбозгирӣ бизнес шудааст. Дар замони хизмат ҳам сарбоз ба як гови ҷушо набошад ҳам ба як бузи сершир (буз, маълум ки кам аз гов шир медиҳад, аммо медиҳад) табдил меёбад.

Инҷо рӯзи таваллуди командир, рӯзи таваллуди зан ё бачаву духтари командир, ва агар командир маърака дошта бошад, ё масалан командир туй дошт бошад, бояд сарбозҳо як миқдор пул то рӯзи таъйиншуда ҳатман бирасонанд.

Ва ё гӯшт, рӯған биринҷ, хулоса то бонкаи афшураву мураббов ва ё пиёзу сабзӣ ва ғайра оварда диҳанд.

 Дар фароварди ин матлаб номаеро меоварем, ки сабаби рӯи чоп омадани ин навиша шуд ва шумо бори дигар бовар ҳосил мекунед, ки иллати сарбозкушӣ дар қисмҳои ҳарбӣ пул аст: 

«Салом бародар Муҳаммадиқбол! Аз он ҳодисаҳое, ки мегӯям чаҳор-панҷ моҳ сипарӣ шудааст. Ёдатон будагист, ки дар моҳҳои аввали сол якбора чанд сарбоз дар қисмҳои ҳарбӣ кушта шуданд ва нигарониву ташвишу ҳаросро дар байни мардум барангехтанд. Раҳмонов ночор шуд як ҷаласаи Шӯрои амниятро ба ҳамин ҳодисаҳои марги аскарҳо ихтисос диҳад.

Хуб, биёем ба сари мақсад. Он сарбозе, ки дар ноҳияи Рӯдакӣ мурда буд, модараш аз Ромит, духтарамаки Шоҳасан Мирзокаримов аст ки чанд муддат имоматии масҷидро дар Ромит бар ӯҳда дошт ва дар барномаҳои шумо ҳам на як бор дар бораи вай суҳбатҳо шуда аст. Апаи он сарбоз келини Муллоҳасан аст.

Ин сарбозро баъди ҳамагӣ чанд рӯз заданду куштанд. Бемористон мебаранд ва дар онҷо мемирад. Аз худи бемористон истода дастур медиҳанд, ки қабрро тайёр кунед, мурдааст. Мардум ҳама ҷаноза рафта буд, аммо мурдаро надоданд, бурданд рост қабристон гӯр карданд. Соатҳои се-чори саҳар қабрашро канонданд.

 Падари он сарбоз аз лақайҳо буд,ки солҳо пеш мурда буд.

Хешу таборҳои модари сарбоз соатҳои 4 саҳар рафтанд, ки алакаи  мурдаро гӯр кардаанд. Ба ҷаноза кардан успет накарданд. Командири част, командири рота ҳамааш в курсе, ки зада ба ҳолати марг расониданд. Бобои сарбоз аз Ромит, Ашӯр ном дорад, бачаи Мирзокарим.

 Пеш аз мурдаро овардан аввал омада ба таври хаттӣ баёноти тамоми аъзои хонаводаро гирифта буданд, ки дар ягонҷо гап назанед, дар ягонҷо гуед ҳамаатонро суду тюрма мекунем. Вай худаш мурдагӣ аст.

  Он сарбози дуввум, ки худро аз болои  пул ба дарёи Ваҳдат партофту ҷасадашро баъди чандин вақт аз сарҳади Узбекистон ёфтанд барои пул ба худкушӣ расониданд. Вай аз Файзобод буд. Пул бояд бурда медодааст, дода натавонистааст. Ваъда дода будааст. Аз невиходний положенй худро аз пул андохта буд.

Барои даҳ рӯза отпуска минимум се ҳазор сомонӣ даркор. Дар ягон қисми ҳарбӣ дар сарҳадот, мудофа, гвардияи миллӣ, ВКД, адлия бепул рухсатӣ намедиҳанд.

Либоси худро сарбозҳо аз хонаашон пул бурда мехаранд:-алмос, риштарошак, собун берси пушока, ҳамаашро худи сарбозҳо мехаранд.

 Дар ҳамин ду соли хизмат сарбозҳо ягон бист ҳазор сомонӣ расход доранд. Қисмҳои ҳарбӣ магазин дорад. Сарбозҳо боз аз берун бо қарз мегиранд, занг мезанад, ки 20 сомонӣ парто. Маҷбур мекунанд, ба номаш мегирад, сипас аз хонааш ба ҳисоби магазин интиқол мекунанд. Отпускаи 10-12 рӯза аз 3000 сомонӣ сар мешавад.

Ҳатто мешавад, ки 10 ҳазор сомонӣ диҳиву то якуним моҳ рухсатӣ бигирӣ. Ин крупний отпуска ҳисоб мешавад. Ту меравӣ ҳақи чаҳор сарбозро медиҳандат. Бепулҳо ду сол ҳам бошад отпуска рафта наметавонанд».  

Пасгуфтори «Ислоҳ»

Он чи дар ин матлаб оварда шуд, танҳо қиссаи марги як ё ду сарбоз нест. Ин фарёди модарону падаронест, ки фарзандони худро барои ҳифзи марзу буми кишвар ба хизмати ҳарбӣ мефиристанд, аммо баъзе аз онҳо ба ҷойи бозгашт ба оғӯши хонавода, дар тобут бармегарданд. Дар маводи ҷамъоваришуда аз ҳолатҳои латукӯб, марги сарбозон, дафни саросемавор ва иддаоҳо дар бораи пулситонӣ барои рухсатӣ сухан меравад.
«Ислоҳ» пеш аз ҳама ба роҳбарияти КДАМ ва Неруҳои марзбонии он хитоб мекунад:

Фарзандони ин миллатро мардум ба шумо месупоранд, то марзбон шаванд, на қурбонии манфиати шахсии касе. Онҳо амонати падару модаранд. Ҳеҷ рутба, ҳеҷ мақом ва ҳеҷ манфиати моддӣ ба касе ҳақ намедиҳад, ки сарбозро таҳқир кунад, бизанад, шиканҷа диҳад ё ҷони ӯро ба хатар андозад.

Агар иддаоҳои овардашуда дар бораи гирифтани пул барои рухсатӣ ва дигар талабҳои молӣ дуруст бошанд, ин дигар «тартиботи дохилии қисми ҳарбӣ» нест. Ин масъалаест, ки бояд ошкор, мустақилона ва бидуни пинҳонкорӣ таҳқиқ шавад. Дар худи нома иддао мешавад, ки сарбозон барои рухсатӣ маблағ медиҳанд ва онҳое, ки пул надоранд, зери фишор қарор мегиранд.
Ба Вазорати мудофиаи Тоҷикистон, Неруҳои марзбонӣ, Гвардияи миллӣ, сохторҳои ВКД ва дигар воҳидҳои низомӣ низ мегӯем:

Даст аз зулм, таҳқир, фишор ва шиканҷаи сарбозон бардоред.

Сарбоз ғулом нест. Сарбоз моли шахсии командир нест. Сарбоз манбаи даромад нест. Ӯ фарзанди ҳамин миллат аст, ки барои адои вазифаи конститутсионии худ ба қисми ҳарбӣ омадааст.

Командире, ки бояд сарбозро ҳифз кунад, аммо баръакс ӯро таҳқир ё зери фишор мегузорад, на танҳо эътимоди сарбоз, балки эътимоди як ҷомеаро ба артиш мешиканад. Вақте модар аз фиристодани писараш ба артиш метарсад, ин дигар мушкили як хонавода нест — ин мушкили давлат аст.

Мо аз роҳбарияти сохторҳои низомӣ талаб дорем, ки ҳар ҳодисаи марги сарбоз, ҳар шикояти шиканҷа ва ҳар иддаои пулситонӣ бо иштироки мақомоти воқеан мустақил таҳқиқ шавад; наздикони қурбониён ҳақиқатро бидонанд; гунаҳкор, новобаста аз рутба ва вазифааш, ҷавоб диҳад.

Фарзандони миллатро барои манфиати шахсӣ қурбон накунед.

Онҳо барои ҳифзи Тоҷикистон ба артиш мераванд, на барои он ки касе аз муҳтоҷӣ, тарс ё бетаҷрибагии онҳо истифода кунад.

Артиш бояд мактаби мардонагӣ, интизом ва ҳифзи Ватан бошад — на макони таҳқир, пулситонӣ, шиканҷа ва марг.

Ва дар поён як суоли одӣ мемонад:

Агар давлат натавонад ҷони сарбозро дар дохили қисми ҳарбӣ ҳифз кунад, пас падару модар бо кадом дил фарзанди худро ба он қисми ҳарбӣ месупоранд?

Сообщение Сарбозкушӣ дар артиш: «аз «отпускной» то тобути шабона» появились сначала на ISLOH.net.

Як нафар аз корбарони шабакаҳои иҷтимоӣ бо ирсоли як навори тасвирӣ-видео аз усули кори кормандони идори барқ ба шиддат изҳори нигаронӣ кардааст. Вай гуфтааст: «Охир пешакӣ муайян кун, баро дар телевизион гап зан, дар интернет гап зан, ки фалон соат свет мемурад. Мардак барои магазин як сомону даҳ дирам светро мехарад, шартнома мебандад, ки идораи свет барқро барои фалон кв.соат таъмин мекунад. Ин мардро мороженниҳояш об шуд зарари ҳамин морожний, ки об шуд, колбасаҳоро, ки вайрон шуд сметанаву қаймоқу кефиру творог ва руғани маскаву дигараш вайрон шуд, кӣ медиҳад? Идораи свет медиҳад?»

Нависандаи нома аз Нуробод, ки мегӯяд барои бори аввал ба «Ислоҳ» нома менависад, иқрор ва эътироф кардааст, ки ҳар ончи дар «Ислоҳ» аз ноҳия чоп мешуд, росту дуруст аст, агарчи пештар бовар надоштааст. Ва ҳоло мегӯяд, худаш ҳам шиштаву аз мушкилоти Нуробод навиштааст: «Ман ба мӯйсафеди Солеҳ гуфтаниям, ки бас кун ин хокшапиро: -«пир шудӣ, пот ба лаби гура расид, як ҷавони ришдоро ё хизмат нокарда ба ҷамоат меояд, мебинӣ мегуйӣ номат чияй, бачаи кӣ мешавӣ, чанд солаӣ? Охи мембри ҳаму раиси ҷамоата бигӯй 3 додараш хизмат накардай, хайр якташ солаш буд шуд, 2-тои дигараш вақти ба хизмат рафтаншонай гурехта гаштанд ҳаваёра намегуй? Ту худут гунаҳкорӣ. Пеш силоҳдорора хок мешапидӣ, имрӯз дар бари амниятӣ!»

Муаллифи ҳамешагии мо аз Ромит ин бор дар бораи чанде аз мушкилоти ин дара навиштааст. Аз ҷумла навиштааст, ки ҳатто картошкаи ғайриқобили истеъмоли замини Озодаи Раҳмонро бурда ба солдатҳо дода пулашро мегиранд: «Пештар дар бораи заминҳои кишти картошкаи Озода навишта будем. Ҳатто ҳамон картошкаи Озода дар айлоқи Канаски Ромитро кирмзадагӣ, пусидагӣ ва метинзадагиашро ҷамъ карда овардаанд. Як ронандааш гуфт «ай ино одами пасти гушна нестай. Дарҳол ба частҳо бурда барои солдатҳо дода пулашро мегирифтаанд».

 Номаи дуввуми мо аз Душанбе ба қалами як нафар аз муаллифони пешинаи мо, ки  дар  барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» №364 як навиштааш чоп шудааст, тааллуқ дорад. Мешавад гуфт, ки номаи имрӯзааш акси садо ё вокуниш ба номаи қаблиаш аст. Аз ин нома ҳам як иқтибосеро дар инҷо пешкашатон менамоям:

«Рӯзе ман, Мансур Негматов ва чанд нафар аз рафиқонамон дар як ҷо нишаста будем. Суҳбат дар бораи Исмоили Пингвин рафт. Мансур Негматов дар миёни суҳбат гуфт: «Ин Исмоил занҳои никоҳиаш зиёда аз 200 нафар аст». Баъдан бо тааҷҷуб гуфт: «Ман ҳайрон мешавам, чӣ тавр мумкин аст як нафар бо зиёда аз 200 зан зиндагӣ кунад? Охир, дар Ислом то чор зан мумкин аст».

                 Душанбе

Ассалому алайкум ба ҳама халқи Тоҷикистон. Ман ба ҳамин коргарҳои идораи барқ мегӯям, ки дар давраи шӯравӣ об қоқ мешуд, шаб, пешакӣ мегуфтанд, ки об аз соати фалон то фалон намешавад, маҳкам мешавад, об намеравад омодагиатонро бинед, масалан свет намеояд. Охир шумо беогоҳӣ светро мегиред мекушед. Беогоҳӣ. Яке светро қатъ мекунед. Ҳуқуқи мо, мардум, истеъмолкунанда (потребител) чи мешавад? Мо ба шумо харидор, мо барои шумо бозор ҳастем, ки маҳсулотатонро мехарем, шумо аз маблағи мо зиндагӣ мекунед. Вале шумо моро- халқро одам намеҳисобед.

Охир пешакӣ муайян кун, баро дар телевизион гап зан, дар интернет гап зан, ки фалон соат свет мемурад. Мардак барои магазин як сомону даҳ дирам светро мехарад, шартнома мебандад, ки идораи свет барқро барои фалон кв.соат таъмин мекунад. Ин мардро мороженниҳояш об шуд зарари ҳамин морожний, ки об шуд, колбасаҳоро, ки вайрон шуд сметанаву қаймоқу кефиру творог ва руғани маскаву дигараш вайрон шуд, кӣ медиҳад? Идораи свет медиҳад?

Вақте пули истифодаи барқро пардохт намекунем, шумо автоматӣ онро мебуред, қатъ мекунед. Вале вақте «автоматӣ», беогоҳӣ светро мекушеду ин қадар зарар мерасонед, ҷавобашро, зиёнашро чаро намедиҳед?

Охир як соат, ду соат бошад, тоқат кардан мумкин. Аз саҳар то бегоҳ беогоҳӣ мекушӣ. Охир шумо як сомониву даҳ дирам як кв.соат светро мефурушед. Мардак як сомониву даҳ дирам мехарад, ту мегирӣ пулро, фоида мебинӣ. Лекин барои вай зарар шуд. Ҳамин рӯза пули зарарҳояшро кӣ мегардонаду медиҳад.

  Даҳҳо миллион сомонӣ ба мардум барқ зарар расонида истодааст. Бовар дорам аз ин ҳам зиёд.

 Илтимос, ҳозир интернет ҳаст, дастраси мардум. Ҳозир бигиред дар шабкаҳои иҷтимоӣ бигӯед, ки фалон соат свет намешавад. Беогоҳӣ свети мардумро накушед. Аз худо битирсед шумо!

                 Нуробод

Ассалому алайкум ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳу бародар Муҳаммадиқбол! Умедворам хубу хуш ҳастед. Ман аз Нуробод, аз ҷамоати Сафедчашма менависам. Аз шумо бахшиш мепурсам. Ман ба суханони шумо  бовар намекардам, фикр мекардам ин ҳама суханони шумо сохтакорӣаст, аммо аз барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» фаҳмидам, ки ҳамаш рост аст. Раҳмат ба шумо ва ба гузаштагонат, ки ин вазифаи сангинро ба душ гирифтаед, дарди дили мардумро мерасонӣ ба ҳама.

Ман ҳам мехоҳам нависам. Агар мушкил набошад шумо нашр кунед, барои онки якум бор менависам. Чи хеле, ки мардум дар бораи зулму ситами бузҳову ҳаромхурҳо навиштаанд, дақиқан рост аст.   

 Бузҳо бисёранд. Вақте онҳо зулм карданду аз кардаашон фахр мекунанд ин ша Аллоҳ ба касали сактаи дил мезананд. Ман ба мӯйсафеди Солеҳ гуфтаниям, ки бас кун ин хокшапиро: -«пир шудӣ, пот ба лаби гура расид, як ҷавони ришдоро ё хизмат нокарда ба ҷамоат меояд, мебинӣ мегуйӣ номат чияй, бачаи кӣ мешавӣ, чанд солаӣ?  Охи мембри ҳаму раиси ҷамоата бигӯй 3 додараш хизмат накардай, хайр якташ солаш буд шуд, 2-тои дигараш вақти ба хизмат рафтаншонай гурехта гаштанд ҳаваёра намегуй? Ту худут гунаҳкорӣ. Пеш силоҳдорора хок мешапидӣ, имрӯз дар бари амниятӣ!»

 Вақте раисҳоро куштанд ( раиси ҷамоат ва директори совхози Самсолиқ) шаб дар хонаи акаат Ғайратшо меҳмониашон кардед ту ҳамроҳашон будӣ бо Қодири ҷугӣ. Вай гурехта ба шаҳри Қазон омад. Баъд ба шаҳри Новосибирск рафт. Бачааш дар ҳамонҷо пинҳонаш кард, лекин аз тарс давлений зад мурд, ту буз шудӣ. Хайр, акнун бас кун бузиро.

Вақте бо бачаат қарздор шудӣ халқ туро ёрдам кард, акаат хона ба хона гашта гӯсфанд талабид, фаромӯш накун он рӯзҳоро. Мо медонем амният (Ҳайдар) чандӣ мегирифт аз ҷавонони синни ба аскарӣ- то 25 ҳазор сомонӣ дар як сезон. Ва ин пулро тавассути шумо ва раисони маҳала ва раиси ҷамоат мегирифт ва аз беморони (туберкулёз ва дигар бемориҳо) аз 40 ҳазор сомонӣ боло то 85 ҳазор сомонӣ. Инро ман  шунидам ва ба онҳо военний билет медод ба воситаи шумо, лекин намедонам ба шумо чандӣ «ҳақ» медод. Ва аз замингирҳо аз 10 ҳазор сомонӣ боло мегирифт Ҳайдари амният, ба ғайри ҳақи шумо. Боз аз 15 ҳазор сомонӣ боло ҳаққи шумо чанде, ки дилатон мехост.

Ин хабарро худи коркунони кумитаи замин ва раиси ҷамоат ба замингирон гуфтанд. Ва дар куҷое бихоҳанд- хоҳ замини мактаб, хоҳ подачаро, хоҳ болои чашмае, ки халқ об мехӯрад, фарқ надорад замин медиҳанд. Худи раиси кумитаи замин Қиём ба мардум гуфтааст «брен дар куҷое шикоят мекунен, букунен. Агар пеши Рустами Эмомалӣ брен ман аз вай боло одам дорам»

   Ту бо Сайдашрафу Эраҷ ва бо Умеди амният ва  бо Ҳайдар ба мардум зулм мекардед, бас кунед. Боз бо амнияти ҳозира ҳамин хел накунед.

Худи Сайдашрафи ҷамоат бо раиси кумитаи замин, нисфи замини ҳавлии як занеро, ки шавҳараш чандин сол набуд бо тӯҳмат, ки шавҳари ту дар давлатӣ ҳамсоя аст, кашида гирифтанд. Сайдашраф дурӯғ гуфт ба додарам тариқи ариза гирифтам. Аммо додараш аз тарси онки аскарӣ мебарандаш чанд сол шуд дар Русия, наомадааст ба ватан. Ва ин зан бо хешу табораш ба прокуратура шикоят кард, суд набахшид. Ман ба онҳо гуфтаниям, ки ягон ҷо шикоят накунед, бе фоида аст. Хубтараш ба«Ислоҳ» нависед. Ва аз халқ хоҳиш мекунам ҷинояткориҳои инҳоро нависанд, то ин ки дар таърих боқӣ монад ва худи Сайдашраф баъди хатми донишгоҳ дар мактаби Пандовчи Сари дашт директор кор кард ва даст ба духтари ноболиғ зад ва агар ба духтар ҷабр нашавад, ному насабашро мегуям. Аммо ин ҷиноят то ҳол бе ҷазо монд. Фақат аз директорӣ озодаш карданд ва боз дар дигар мактаб муаллим кор кард ва баъди чанд сол боз раиси ҷамоат таъиншуд.

 Мо халқи Сафедчашма шоҳиди ҳамин ҷиноят будем. Зеро дар пушти ин ҷинояткор падари ҳаромхураш Аброриддин буд. Вай аз он ҷо пули сағераҳоро гирифта писари ҷинояткорашро озод кард- бе ягон мушкилӣ. 

Ҳозир бошад чи ободие шавад дар Сафедчашма Сайдашраф  баромада гап мезанад ва дар сари сухану охири суханаш мегӯяд «бо ташаббуси бохирадонаи пешвои муаззам мо ҳамин ободиро кардем» ва  ҳамин тариқ ҷинояти ӯ  хомӯш монд.

Ҳаромхурии Аброрро як  бародар дар яке аз барномаҳои «Номаҳо…» навишта буд. Ва гуфт қонун барои камбағал аст. Бале,бародар, барои камбағал неву барои халқи бечора аст қонун. Пул ёбӣ озод мешавӣ, пул наёбӣ зиндон мешавӣ. Фақат барои халқ аст қонун. Барои ин хоинону ҷинояткорон қонун нест. Агар қонун барои ҳама бошад, барои лайк мондан ё коментария навиштан ба занашон қасам медиҳанд ва чаро инҳоро барои чинояташон қасам намедиҳанд.

Ва ба имоми деҳаи Улфатобод Насриддин гуфтаниям бас кун ҳаромхурҳоро тарафдорӣ ва хокшапӣ карданро. Ба Умеди амният котеҷ сохтӣ, Ҳайдарро ҳам ҳамчунин. Инаш ҳам нав омадааст бо ҳамон хел накунӣ? Ту агар мулло мешудӣ Ҳайдарро мегуфтӣ, ки занони шавҳардоро набар дар мошинат, ки зани туро ҳам мебаранд.

Мулло бас кун дукунагиро. Мо аз соли 92  дидем ду тарафагии туро. Худо раҳмат кунад Асомуддинро. Вай туро мешинохт, мехост ҷазоятро диҳад. Лекин мо сабаб шудем, ба хости Аллоҳ, чунки мо туро ба ин ҳад намешинохтем.

  Ва ба ин хоинон гуфтаниам, ки бас кунед. Агар бас накунед ҳатто ҷиноятҳои гузаштагонатонро ин навбат менависем, то ин ки дар таърих боқӣ монад. Чун,ки бе шак ин «Ислоҳ» таърихи ояндаи ин мардум аст, ҳама ончи нашр мешавад барои ояндагони ин мардум сабт мешавад.

Бародар Муҳаммадиқбол ман медонам, ки одамони шумо дар инҷо бисёранд, пурсед ҳамин хиёнати инҳоро хоҳанд гуфт.

Ягон сухани гуфтагиам дурӯғ нест.

Бародар дар ҳифзу амони Аллоҳ бошед.

             Ваҳдат-Ромит

Ассалому алайкум устод Муҳаммадиқбол. Аллоҳ шуморо ҳифзу ҳимоят кунад. Боваар кунед, ки такудву ташвишу бетақотаҳои Диловар Солеҳови раиси ҷамоати Ромит баъзе аз бузҳоро мебинам, хурсанд мешавам. Ҳозир ҳамаи инҳо дигр тамошочии доимии барномҳои «Ислоҳ»  шудаанд. Номҳояшон рафт дигар талхакафанд. Чунки дар пеши халқ шарманда мешаванд. Девонавор кофта истодаанд, ки ин хоини миллат, ин нафар , ки ба Муҳаммадиқбол менависад,к ӣ бошад? Ҳоло агар барномаҳои махсуси Ромитро нашру пахш намоед, ҳоли инҳо чӣ мешуда бошад?

Пештар дар бораи заминҳои кишти картошкаи Озода навишта будем. Даже ҳамон картошки Озода дар айлоқи Канаски Ромитро кирмзадагӣ, пусидагӣ ва метинзадагиашро ҷамъ карда овардаанд. Як ронандааш гуфт «ай ино одами пасти гушна нестай». Сразу ба частҳо бурда барои солдатҳо дода пулашро мегирифтаанд.

Холбой, ки дар борааш навишта будем соли ҷанги ҳоҷӣ Ҳалим баъди ҷанг аз даруни Ҳолмон дар мамнуъгоҳи Ромит 400 ҳазор доллар ëфта буд. 

 500 сар бузу гуспанди мардумро фурухт, вале дар озодӣ гаштааст бо пул додан ба генерал Бахтовари корманди прокуратураи генералӣ. Ин хабар ва маълумоти навро Диловар Солеҳови раиси ҷамоати Ромит гуфтааст. Гуё ин маълумотро Мирзоева Хурсанд роҳӣ карда бошад

 Гуфтааст, ки пули калон додам ин кӯрнамакро

  Ҳозир Хурсанд Мирзоева дар дачаҳои Шоамбарӣ отдих рафта аст.  Зеби очаи Навруз мешавад. Дар бораи Ҳамойиддин гап зада будед.

Ҳамойидин бо очаи Навруз –Зебӣ ошиқӣ мекарданд. Гуфта буданд, ки гирифтагӣ аст, лекин намедонам рост буд ё дуруғ, никоҳ доштанд ё не?

Ин Зебӣ як духтар дошт, талабаи мактаб буд. Ин ҳам ранги очааш буд-ранги духтарони пешво буд.  

Баъде, ки Мирзоева Хурсанд раиси ҷамоати Ромит шуд, Зебира на 3 букви роҳӣ кард.

Ба Ҳамойиддин баъди навори шумо чизе нашуда буд. Вале сахт тарсида буд. Дар мавриди он замини калон бояд Диловар Солеҳов фурушадаш. 

Диловар гуфтааст, ки ҳаи Хурсанд Мирзоева аст.

Бародар шумо дар бораи Очилдии ДЭУ гап зада будед. Инҳо аз Ромит боло зиндагӣ мекунанд, дар қишлоқи Сорво. Инҳо фақат тона-тона алафи кайфкунӣ мефурушанд. Инҳо дар Ваҳдат дом мебардоранд, ҳатто раиси шҳари Ваҳдтро одм ҳисоб намекунанд.Инҳо пул-доляро рост ба Рустам медиҳанд. Як квартираро дар чор –панҷ одми Ваҳдат мефурушанд. Домҳои Карасинка дар Ваҳдатро ҳаминҳо мебардоранд. Даже Ёқут- 2000 ду котлавани Ваҳдатро маҷбурӣ ба пули ночиз гирифта буд. Ёқут-2000 дар Ваҳдат дом мебардорад. Дар бозори Хайри Ваҳдат 30 магазин зиёд доранд. Хонаашон дар тарафи стадиони нави Ваҳдат аст. Инҳоро ягон мақомот амният, милиса, коррупсия ва дар постҳои ГАИ ҳеҷ чиз гуфта наметавонад. Ҳозир домҳои 7ум километр 4-5 этажаҳои куҳнаро ҳамино меканан ай нав 18 этажа мебардоранд.

Ино постоянно маст мегардан шафиëр Каролхои вахдат хамино анд.

Ай сорво агар зан гири ранги  келин меган та чанд бача ай ромит ай сорво зан гирфта буд зини накардан. 

Эмоми бачаи Қутбиддин аз Сорво гирифта буд, хуб на баромад. Даже розӣ буд зиндагӣ кунад. Як ҳафта пас боз бо бачаҳои Рустами давлатмурод қапида буданаш. Инҳо ранги духтарҳои пешвои шайтон ба ном шӯи никоҳӣ доранд.

  Зани Асалбек, ҷияни Мирзоева Хурсанд аз Сорво аст. Ин ҳам барои пулу боигарӣ бева гирифт. Соле Рустами гунгак раиси шаҳри Душанбе шуда буд, аз салон мошини нави Хамер подаркааш карда буданд. Даже домҳои инҳоро тафтишу комиссия нокарда қабул мекунанд. Дар тарафи 6 -отдели Ваҳдат ду дом бардошт, ки соли 2020 тамом шуд. Мардуми ин ду домро  фиреб карданд, ки агар хоҳед 24 соат свет дошта бошед пул ҷамъ кунед трансфморматори нав мегирем аз красный линияи 6-отдел. Мардум пулро ҷамъ карданд. Ин ду трансформатор  гирифт. Вале як мох нагузашта трансформаторро боз дар дигар дом бурда часпонданд. Ягон одамҳои он дом пули  светро сразу надодааст. Нархи ҳар як трансформатор 350 ҳазор сомонӣ зиëд аст. Муҳим кори инҳо шури мурӣ ва фиреб кардан аст.

              Душанбе

Ассалому алайкум, домулло Муҳаммадиқболи Садриддин!

Номаи маро нашр кардед ва хондед, хеле хурсанд шудам. Ин номаи навбатии ман пас аз номае аст, ки дар бораи Мансур Негматов фиристода будам ва шумо онро дар барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» №364 нашр ва қироат кардед.

Мехоҳам каме аз акси садои он нома ва як воқеаи дигаре, ки шахсан шоҳидаш будам, бароятон нависам.

Ҳамон рӯзе, ки номаи марбут ба Мансур Негматовро хондед, баъдтар ӯ дар Instagram эфири мустақим дошт. Яке аз тамошобинон дар ҷараёни эфир ба ӯ навишт:

«Ба ҷойи эфир кардан, бренди даюсии худатонро ислоҳ кунед».

Мансур Негматов дар ҷавоб гуфт:

«Ин ба ту чӣ дахл дорад? Ман зиндагии худро чӣ гуна мегузаронам, ту чӣ кор дорӣ? Чӣ хел кунам ё накунам, кори худам аст. Ба Ватанам зарар намерасонам».

Ман ин посухи ӯро шунида, як воқеаи дигареро ба ёд овардам ва мехоҳам онро ҳам нақл кунам.

Рӯзе ман, Мансур Негматов ва чанд нафар аз рафиқонамон дар як ҷо нишаста будем. Суҳбат дар бораи Исмоили Пингвин рафт. Мансур Негматов дар миёни суҳбат гуфт:

«Ин Исмоил занҳои никоҳиаш зиёда аз 200 нафар аст».

Баъдан бо тааҷҷуб гуфт:

«Ман ҳайрон мешавам, чӣ тавр мумкин аст як нафар бо зиёда аз 200 зан зиндагӣ кунад? Охир, дар Ислом то чор зан мумкин аст».

Ӯ аз ин масъала сахт тааҷҷуб мекард ва мегуфт, ки инҳо боз худро мусулмон ҳам мегӯянд.

Ман ин суханони Мансурро шунида, дар дилам гуфтам: ту худат дар бораи дигарон ва муносибати онҳо бо занон ҳарф мезанӣ, аммо чаро аввал ба зиндагӣ ва рафтори худат нигоҳ намекунӣ? Чаро вақте дигарон туро дар бораи рафтори худат мепурсанд, мегӯӣ: «Ба ту чӣ дахл дорад?», вале худат зиндагии дигаронро муҳокима мекунӣ?

Ин ҳамон чизест, ки мехостам пас аз нашри номаи қаблӣ ба шумо расонам.

Дар номаи дигарам боз дар бораи Мансур Негматов менависам. Ҳамчунин дар бораи як нафаре, ки ӯро «доктор» мегӯянд, маълумоте дорам. Иншоаллоҳ, онро низ дар номаи алоҳида мефиристам.

Аллоҳ нигаҳбонатон бошад.

Эзоҳ: Мухлисону бинандагони азизи «Ислоҳ» Барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» аз они шумост. Метавонед бо ҳар шаклу тариқи дилхоҳ, матн, садоӣ-голосавой, тасвир хабару маълумотҳоро бифиристед ва аз мушкилоти худ ва аз муваффақияти худ ва маҳалли зисти худ бигӯед. Мо ба камоли майл нашру пахш менамоем. Карахту сокит набошед. Навиштаҳои шумо ин холабеғамҳо, ин нокорамҳои номуносиби дар курсиҳо нишастаро дар мақомот водор мекунад, ки оби ишкамашонро биҷунбонанд.

Бо ҳам бошем, то тавонову муқтадир шавем.  

Сообщение Номаҳо аз ноҳияҳо ба «Ислоҳ.нет»№387 появились сначала на ISLOH.net.

Дар номае, ки аз Хуҷанд расидааст масъалаи номгузорӣ ба атфол ва таҳти контрол гирифтани он аз ҷониби ҳукумат шадидан интиқод шудааст. Муаллиф гуфтааст, ки ин чи ҳукумат аст ки ҳатто ба корҳои хонаводагии мардум мудохила мекунад.

 Муаллифи нома аз Екатеринбург аз як тоҷике шикоят мекунад, ки худро тоҷир ва нафари деловой муаррифӣ карда муҳоҷирони зиёдеро дар доми фиреб андохтааст. Масалан ба як бону аз бозор точкаи савдо гирифта медиҳам гуфта беш аз як миллион рубли ӯро гирифт то ба ҳол на точка дуруст кардааст ва на пулро пас мегардонад. Ҳамин тавр чандин касони дигарро фиреб кардааст. Ин нафарро, ба гуфтаи муаллиф, Қурбони амниятӣ, ки дар консулгарӣ кор мекардааст, кришават мекунад.

Муаллифи ромитии мо ин бор низ дар идомаи қиссаҳои Ромит маълумотҳои тозаеро аз мардумони ин дара навишта фиристода аст.

Аз Бохтар як нафар намозгузори раҳгузар, ки дар намози ҷумъа ширкат ва амри маъруфи имомхатибро гӯш кардааст, таассуроти худро навиштааст.

               Хуҷанд

Ассалому алайкум бародари мубориз Муҳаммдиқболи Садриддин. Рости гап аз ин пеш ҳам дар солҳои гузашта, барои шумо менавиштам ва навиштаҳоям чоп ҳам шудаанд. Чанд муддат бас карда будам. Вале боз як масъалаи дигар водорам кард, ки бароятон бинависам.

Соҳиби набера шудам. Барояш Тоҳо ном гузоштам. Аммо аз идораи ҷамоат гуфтаанд, ки намешавад. Чунки ном бояд дар китоби номҳо бошад, ин ном набудааст.

Бовар кунед, ки сахт қаҳрам омад.

Ман ба ин Раҳмонову олу авлодаш борҳо лаънату нафрат хондаам ва боз лаънату нафрати дигар мефиристам. Охир ту ба номи мардум чи кор дорӣ? Деги худоии мардумро бардоштӣ, меоиву бармешумурӣ, ки чанд кило ош барои хатна ва ё арӯсӣ андохтаӣ, чанд намуд ғизо пухтаӣ, шумори меҳмонҳоят чанд кас, ҳоло акнун омадӣ ба номҳои мардум ҳам дахолат мекунӣ?

Бародар инҳо ҳамаи корро бо мардум ва миллати тоҷик карданд. Як ҷойи ризқбароии мардумро диданд, ҳатман пахта мехаланд, кашида мегиранд. Гадогушнаҳо. Ҳоло акнун худашонро чи чизе гирифтаву тарошида  номи моро мемонанд, тӯю маъракамонро  таъин мекунанд. Дигар зиндаги мову шумо, зиндагии шахсӣ ва даруни хонаи моро инҳо таъин мекунанд. Фақат инҳо гапзану таъинкунанда. Бачаҳои мардум аскарӣ раванду инҳоро ҳимоят кунанд. Исмоили пингвин Президенти дзюдо швад, Фарзона шӯбуро шаваду барояш компенсатсия карда шавад- сардори Раёсат ва вотвот вазир, Рухшон ба лаби табақ тияд-тияду равад сафир шавад, Озода роҳбари Дастгоҳ шаваду барои бойфрендаш шароите фароҳам созад, ки дар чизе камтар аз ду сол мултимиллионер ва соҳиби рутбаи генералӣ шавад, Тахминаи Клеопатраи чилшӯя бозори фурӯши чиптаҳои ғасб кунад. Ҳасани ишкамба ояду бозори Панҷшанбе-символи Хуҷандро ғасб кунаду гирад.

Хулоса, ба як қавму қабилае гир мондаему гаравгон афтодаем, ки то дирӯз даҳмардаву мардикор буд, имрӯз таъинкунандаи ҳама чиз. Мо кай миллат мешуда бошем, мо кай ихтиёр медошта бошем.

Охир, ин шумоед, ки Сурхаку Сиёҳак, Зардаку Зоғак, Хошоку Хоркашу Хаскаш, Сангаку Достак, Тешаву Табаред, Ҷайралӣ, Малах, Гургалӣ, Маталӣ , Қунғурот, Узбакбӣ, Ҷоруб, Тавлак, Гургаку Бузмакед ва аз ин қабил номҳо,ки номҳои шумост.

Шумо ба номи мо чи кор доред? Кай бас мекунед, ин ҳама аблаҳиву аҳмақиро?

            Екатеринбург

Ассалому алейкум бародари гиромӣ Муҳаммадиқоли Садриддин. Ин бор дар бораи дарди дили муҳоҷирон ба шумо менависам, хоҳиш мекунам, ки дар барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» ҷой диҳед.

  Ман мехоҳам ба шумо ва ба тамоми муҳоҷироне, ки дар шаҳри Екатеринбурги Русия қарор доранд як хабари муҳимро расонам. Як шахс бо номи Мирзоҷонзода Сайриддин Мирзоҷон сокини Зафаробод, деҳаи Ҳамид Алиев мебошад. Ин шахс миёнарав-посредник аст. Мирзоҷонзода Сайриддин чандин нафар муҳоҷиронро шурашонро хушк кард. Ман ҳайронам, ки чаро ва чи тавр мардум ба ин қаллоб бовар мекунанд.

Вай ба мардум бо нархи арзон бо протсент пул медиҳад. Баъд аз як, ду моҳ кам кам пул мегирад. Вале аз моҳи сеюму чорум сар карда протсенташро мебардорад. Масалан 100 ҳазор диҳад барои протсенти ҳар моҳааш 7500 рубл вале се- чор моҳ гузарад сраза ҳар моҳ 15000 мегирад. Чанд нафарро хонахароб кард. Масалан як зани бечораро барои ту аз торговий сентри Пекини Таганский ряд ҷо гирифта медиҳам гуфта назди 1 миллиону 200  ҳазор рублашро мегирад вале фиребаш мекунад. Аммо бо пули ин зан ба бародараш мошин гирифта дод. Ин зан то ҳоло сарсону саргардон, намедонад чи кор кунад, куҷо муроҷиат кунад. Боз як шахси дигарро бо маблағи 1миллиону 350 ҳазор рубл фиреб кард. Дар якҷо замин ҳаст, мехарем хона сохта мефурӯшем гуфта пулро гирифт. Как будто замин харидагӣ. Вале дар асл ҳиҷчи харидагӣ не. Ин шахс худро тоҷир муаррифӣ карда пулҳои мардумро бо фиребу найранг гирифта азони худ карда гаштааст. Дар ҳоле, ки муҳоҷирон ба пул муҳтоҷанд ин пулҳои онҳо барнамегардонад. Боз мебинад, ки муҳоҷиронеро, ки ба пул эҳтиёҷ доранд як илоҷ карда худро ба онҳо  рафиқ мекунад. Баъдан вазъияти ин бачаҳоро  фаҳмида мегуяд, ки ман пул медиҳам бар ба қаздорҳоят деҳ, баъдан ба ман фоизашаро кам- кам медиҳӣ. Моҳи аввал, моҳи дуюм гап намезанад, фоизи камро мегираду мегардад. Вале вақте мебинад, ки ин муҳоҷир пул ёфта истодааст, зуд фоизро баланд мекунад. Ё ки «ҳозир пулро баргардон, ки ба ман зарур аст» гуфта ду поро ба як муза мехалад.

Муҳоҷири бечора пулро баргардонида наметавонад, Мирзоҷонзода Сайриддини ҳаромхӯр, ки мунтазири ҳамин ҳолат аст фоизашр баланд мекунад. Як рӯз гувоҳи як ҳолат будам. Ба як ҷӯраи ман Сайриддин занг занг зада гуфт, ки «пула бар гардон». Ҷураам гуфт, ки ҳозир имконият надорам, оилаам бемор дар балнитсаи Екатеринбург хоб рафтааст, каме сабр кун пулатро бар мегардонам. Баъдан Сайриддин гашт гуфт, ки «пул надорӣ оилата якшаб ба ман те расчет мешим». Баъд ҷӯраи ман саросема телефонашро хомӯш кард. Ман пурсидам чи шуд? Гуфт,ки ҳамааш хуб аст. Аҳволашро дида тоқат карда натавонистам. Маҷбур кардам,т о нагуфт намондам. Гуфт Сайриддин манба мегуд, ки пул надоштагӣ бошӣ занатро ба ман якшаб те ҳардуямон расчет. Гуфтам, ки чаро барои ин гапаш ҳеҷ чиз нагуфтӣ? Ҷӯраам гуфт, ки ба он одам гап занӣ, дар бало мемонӣ. Чунки дар пушташ одам ҳаст. Гуфт, ки дар қафояш Қурбони амниятӣ аст. Гуфтам чи тавр маълум шуд, ки Қурбон дар пушти Сайриддин аст? Кадом вақте гуё Сайриддин ба Қурбони амният 4 балони мошин харида дода бошад. Қурбони амниятӣ ба Сайриддин ваъда ва қавл кардааст, ки «касе ту ба дар инҷо гап занад ман занаша  фалон мекунам». Барои ҳамин аз қафои Қурбони амниятӣ парида гаштааст.

Соли гузашта мошини як бачаро бо найранг карда гирифта буд. Шахсан ман гувоҳ. Фоизи пулро дода натавонист, мошинашро кашида гирифт -опели ачка. Ҳозир худаш ҳай карда гаштааст.

Эй  Қурбони амниятӣ! Ин шогирди ҳайвонмиҷозатро саришта кун, ки  кадом рӯз сарат дар бало мемонад.

Эй,Сайриддини беномус! Ҳоло ҳамаи ҷиноятҳоятро нагуфтам, феълан кофта истодам ҳамаашро, меёбам. Ту чи хатокориҳо кард истодаӣ. Ман аз пайи ту. Ту боз ба киҳо бо фоиз пул дода истодаӣ, ҳамшро конкрет мекунам, интизор бош, ё ки тавбаву тазарруъ карда аз ин роҳи бад баргард.

  Боқӣ саломат ва сарбаланд бошед бародари гиромӣ Муҳаммадиқболи Садриддин.

        Бохтар (Қурғонтеппа)

Ассалому алейкум ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳу бародар Муҳаммдиқбол! Худо кунад, ки хубу хуш бошед. Гузорам ба Бохтар Қурғонтеппаи собиқ афтоду намози ҷумъаро дар мсҷиди онҷо адо кардам.
 Домуллои масҷид аз ваҳдату сулҳу субот ва аз корномаҳои Эмомалӣ Раҳмонов бо ҳарорат гап мезад. Мегуфт ватанамон ба туфайли ин мард орому тинҷу амният аст ва мо бояд ҳамеша ва дар ҳар куҷо дар ҳақи вай, падару модар ва хонаводааш дуъо кунем. Хеле лесид, хеле лесид, гуё агар Раҳмонов намебуд халқи тоҷик, давлати тоҷик несту нобуд мешуд.

Хуб, гӯр бар сари ин мавъизаи аблаҳонааш. Вале худаш, бидуни онки биандешад чиҳо мегӯяд, гуфт, ки масҷид ҷои чақчақ нест, масҷҷид ҷои тоату ибодат ва сӯҳбат аз худову расул ва ислом аст. Аммо худаш ним соат зиёд аз Раҳмонов ситоиш кард. Дар ҳоле, ки маълум накард, ки Раҳмонов ба дини ислом ва худову расул чи рабт дорад.

Бадтар аз ин ҳама ин имомхатиб ба аҳли намоз хитоб карда мегӯяд, ки дар берун ё дар роҳҳо намоз хондан манъ аст. Ман аз ин гуна имомхатиб дар ҳайрат афтодам.

Бовар кунед, бародар Муҳаммадиқбол ҳоло хондани намоз беҳад сахт шудааст, масъалаи риш ва сатр аз ин ҳам сахттар.

Имрӯзҳо дар Тоҷикистон касе агар номи шуморо гирад, мебаранд маҳкам мекунанд. Тавба, тавба…

            Ваҳдат (Ромит) 

Ассалому алайкум устоди меҳрубон Муҳаммадиқболи Садриддин. Аз ин пешвои худхондаи дӯсту ҳамнишину иблис чиро интизор бояд шуд. Фақат ҳаромӣ. Аммо шукрона кунед, ватан тинҷай, ободай гуфта халқро гул зада гаштааст. Аммо ҳамааш дурӯғ аст. Ҳеҷ чизе нест. Фақат худи Раҳмонову олу авлодаш ободу тинҷанд. Халқи худо дар муҳоҷират аст. Ва то замоне инҳо ҳастанд, ҳамин минвол идома мекунад.

  Давоми қиссаи Ромит

 Ягон даҳ рӯз пеш бо як мӯсафед дар як ошхона шишта хурок хурдам. Ин қиссаро нақл кард.

Мусафед аз Вахдат, деҳаи Шоразм будааст. Мусафед набераҳояшро сураҳои Қуръон дарс медодааст ва камкам дуъохонӣ мекардааст. Аз ин кор кадом бузи ҳамсоя бохабар мешаваду дар ҳол  ба кормандони СС.Ятимови махуф занг мезанад. Кормандони СС  як беваро роҳӣ мекунанд: -ку рав бин! Ин бева меояду мегӯяд бобо дар ҳамин испанд дуъо хон. Ин мусафед не мегӯяд. Мегӯяд, ки ман дар испанд намехонам. Бева мегӯяд, ки мукин ҳамин испандро дар пешам монам. Мусафед, розӣ мешавад.

Бева сразу  дар телефонаш запс мекунад. Шаб мӯсфедро корманди СС-и махуф рост Душанбе мебаранду даже нохунҳояшро мекананд ва 77 сола мусафедро зану кудаку оча, хуллас тамоми ҳақоратро мекунанд.4 0 ҳазор сомонӣ барои зиёрати хонаи худо ҷамъ карда будааст. Вақте ин СС-иҳо ишораи пул мекунанд, ҳамонро медиҳад. Мусафед бо гиря нақл кард. Мегӯяд, ки наход то ин дараҷа ба сураву дуъо нафрат дошта бошанд, наход то ин дараҷа тараҳҳум накунанд. Мусафед 350 сомонӣ нафақа мегирифтааст. Гуфт,як қисми он маблағро аз нӯки ҳамин нафақ ҷамъ оварда буд.

Ин мусафед мегӯяд, ки ман ягон гуноҳ накардаам, касеро накуштаам, дуздӣ накардаам, вале барои набераи худамро дарс додан 40 ҳазорамро гирифтанд.

 Аммо мусафеди огоҳу фаҳмида аст. Гуфт,ки Муҳаммадиқбол ҳамаи барномаҳояш ҳақиқат аст ва дар ҳақи шумову падару модаратон дуъо кард. Шуморо дар Ютуб тамошо мекардааст. Гуфт, ки илоҷ медошт ин воқеаро ба«Ислоҳ» мерасонд то «Ислоҳ»  ба мардум бирасонад.

Хабари дигар ин аст ки бузҳо кофтукови номанависро як дақиқа ҳам қатъ накардаанд. Ин хоин кӣ бошад,г уфта ҷустуҷӯ карда истодаанд. Уже баъзе бузҳояшонро Русия роҳӣ кардаанд-Санкт-Петербург. Бародарони ғариб эҳтиёт бошед.

  Қариб буд, ки фаромуш кунам. Он беваеро, ки ба хонаи он мӯсафед фиристоданд, раққоса аст. Беҳад фоҳишаи расво аст ва аҷибаш онки вақте хонаи мусафед рафтааст, сатру румоли калон бастааст.

 Дар бораи бозори Хайр

Дар даҳани дар истодагӣ, аз ҳар мошин аз 3 то 5 сомонӣ мегиранд. Агар як мошин 10 маротиба дарояд ҳам даҳ маротиба ин пулро мегиранд. Онҳо мегӯянд, ки мо бояд ҳаррӯз 1500 сомонӣ бидиҳем. Моро маҷбур мекунанд.

 Ин замин аз Фирдавс аст. Фирдавс бо Зайд Саид буд. Ҳозир дар Тоҷикистон нест. Диловар бояд ин заминро через генерал Бахтовар фурушад.

  6 сотихаш аз 100000 сомони боло

  Диловар Солеҳов мегӯяд «ма пул додм вазифара харидм». Диловар бачаи Шамсиддини бич аст. Диловар Солеҳов раиси ҷамоати Ромит. Даже дар ҳаминҷо амакаш 50 замин зиёд фурухта буд. Соли 2010 то ҳоло документ надоранд. Ҳама хона кард. Амакаш Мирзоқул ном дорад.

Дар паспортхонаи милиса Ваҳдат як милиса бо номи Ситора кор мекунад. 1998 соли таваллудаш. Ман худ шоҳиди ҳолам. Як кампир набераашро барои гирифтани паспорти тоҷикӣ овард. Аз ин пеш чор маротибаи дигар омада будаанд. Ситора набераи кампирро гуфт, ки агар хоҳӣ корат ҳал шавад, пеши раис даро. Кампир гуфт, ки раис чи мегуяд набераи маро: «и духтар 16 сола марам катиш мерм пеши райс». Ситора гуфт:- «э кампир ту сарқапӣ мерӣ? И райс ай Данғарай мошинаш 0001 Skoda буд. Хулласи гап кампир ҷанг шуд. Милисаҳо омаданд кампирро бо  наберааш бурданд.

Ин Ситора аз номи Рамазон Раҳимзода гап мезанад. Мегӯяд, ки «ма арусшм». Ин Ситора аз Фархор аст. Ду квартира дар Ваҳдат дорад. 

Агар корат бе навбат буд шавад барои паспорти тоҷикӣ 800 сомонӣ медиҳӣ дар ду рӯз медиҳанд. Вале агар надиҳӣ моҳҳо мегардӣ.

Ин Ситора беҳад фукчухти беодоб аст. Агар камбағал ва бепул бошӣ мегӯяд, ки  ҳиҷка нестай, ҳама абед рафтагӣ». Вале мақсадаш пул аст. Рӯи рост пул мепурсад. Паспорти тоҷикиат тайёр шудааст, мегӯяд, ки 100 сомонӣ барои бланка бидеҳ. 

Ситораро се бор коррупсия қапид, аммо ба гуфтаи худаш бо як занги телефон  мебарояд.

Бовар кунед, ки коррупсия ва ҳаромӣ дар авҷи аъло расидааст. 6000 сомонӣ бидеҳ дар давоми 15-20 рӯз бароят шаҳодатномаи ронанадагӣ-права карда медиҳанд ва бо категории B.C.Барои ивази праваи муҳлаташ гузашта 3000сомонӣ медиҳӣ, сразу дуруст карда медиҳанд.

Инъоми бачаи Абдунабӣ ҷияни Хайров, домоди Ҳамоиддин мардуми мамнуъгоҳи Ромитро намемонад, ки молашонро чаронидан баранд, пул деҳ мегӯяд. Ҳезумро ҳам ҳамчунин, пул медиҳӣ. Ҳозир дар гирду атрофи мамнуъгоҳ мардум зиндагӣ мекунанд.

  Баъди видеои Далери Эмомалӣ мардумро шаташап карда буд, ки шумо «и кора каден». Инҷоро ҷияни Рамазон Раҳимзодаи буқача гирифтагӣ аст.

 Амаки ин одам ҳоҷӣ Таваралӣ ном дорад. Дар Русия, дар райони Истраи Подмосковье посредник -бригадир буд. Мардумро беҳад азоб медод. Аз 100000 рубл 50000ашро мегирифт. Дар сезон 100 ҳазор доллар зиëд мебурд.

Ҳоҷӣ Таваралӣ дар Подмосковье райони Истра як духтари ноболиғро маст мекунаду мерасад. Он духтар набераи кадом генерал буд. Се рӯз пас ҳама каса мегурезанду мераванд. Ин ҳозир аз 1000 сар гусфанд зиёд дорад. Даҳмарда аст. Чашмонаш кур шудагӣ. Бачаи ҳоҷӣ Таваралӣ Мирзоалӣ ном дорад. Бо Наврӯз то соли 2014 дар Туркия буанд. Баъд ба Тоҷикистон рафтанд. 50 ҳазор доллар зиёд доданд.

 Бо зани Хушбахти бачаи Рустами Давлатмурод ошиқӣ мекард. Номи духтарро намедонам. Таваллуди духтар 1995 буд.

Мирзолаӣ дар соли 2012 студент буд. Аз ҳамон вақт зани Хушбахтро нағз дид. Духтарҳои мулло Ҳасан бар ивази 200 доллар тӯғрӣ карда буданд. Мирзоалиро момаи падариаш маҷбурӣ ба духтари амакиаш дод. Духтари Абдунабӣ. Як сол зиндагӣ накарда ҷудо шуданд. Мирзоалӣ аз духтари амакиаш як фарзанд дорад. Ҳозир соз нестанд.

   Мирзоалӣ дар Ромит пенсия медод. Пулро дуздид- 600 ҳазор сомонӣ. Қариб тюрма мекарданд, ки пулро доду ҷонашро халос кард. Зани амаки Абдунабиаш хешҳои Хайровҳо аст.

Телефони дастии  Nokia 6300 350 доллар буд, як адад аз чунин телефонро ба ҳамон зани Хушбахт подарка карда буд. Инро дар хонаи духтардор ва хонаи бачадор медонистанд. Дар Ромит ҳама медонист. Ин нагирифташ. Баъд ба Хушбахт аз духтарҳои Муллоҳасан туғрӣ карданд. Ин ҳам хело зино кард пеш аз тӯй. Ҳама фаҳмид. Гирифтаниаш набуд. Хонаи духтардор гуфтанд, ки ба милиса медиҳем, ночор гирифташ. Падари Хушбахт розӣ набуд. Гуфтааст, ки «у қанчиқа хонаи ма набиëр».

Падари зани Хушбахт муаллими Ҷамшед чанд сол шуд, ки дар Русия аст. Модараш медсестра-ҳамшираи шафқат, Бунафша ном дорад. Сабаби аз Русия наомадани Ҷамшед Бунафша аст. Бунафша рафторҳояш мисли Озодаи Эмомалӣ Раҳмон аст. Акояш Одил ном дорад. Дар борааш навишта будем.

Зани Хушбахт даже очаву додарашро доруи хоб медод, ки хоб раванд. Очааш дар сменаи корӣ дар балнитса, аммо инҳо бе никоҳ зиндагӣ мекарданд.

Ва, дар охир. Имруз дар магазини Раҷаби Хайриддин барномаро баъди намози шом ҳамакаса тамошо карданд. Дар бораи бозори Хайр гап зада будед.

Раҷаби Хайриддин девона шудааст, ки «ки инора ройӣ када боша мега, дуруғай, инора бовар накне».

Даже магазини худашонро канданд. То ҳозира аз банк қарз доранд ба фикрам. Маълумотҳо аз Ромит идома доранд….

Сообщение Номаҳо аз ноҳияҳо ба «Ислоҳ.нет»№386 появились сначала на ISLOH.net.

Исфара: «Ман худам медидам дар отдели Исфара чи хел корҳо мешуд. Милисаҳо руйи рост бо арусҳояшон дар пеши дигар шаҳрвандон мачакмачак мекарданд. Як началники милиса аз бачаҳакои боло буд, аз пушти рӯзи дароз зинокорӣ ба зани худаш қувваташ намерасид. Баьд баъзе аз зердастонаш бо зани вай зино мекарданд. Он началник худаш медонист ин ҳолатро. Просто «давай сумра бте аз пайи кори худут шав» мегуфт. То ин дараҷа даюс шудагианд.

 Муаллифи ромитии мо маълумотҳои ҷолиби дигареро фиристодааст, ки аз матни он ҳам як иқтибосе дар муқаддима овардем.

 Хабарнигори ҷамъиятии «Ислоҳ» ин бор масъалаи бисёрзанӣ ва мушкилоти онро дар такя ба як матлаби сомонаи СССР дар миён гузошта ва изҳор доштааст, ки бигзор дар қонунгузорӣ чандҳамсарӣ дар Тоҷикистон иҷозат дода шавад. Аз ин нома ҳам ҳамчун намакчашак тикаеро пешкашатон мекунем.

Волгоград: «Бар замми ин ин занҳову ҳатто духтарҳои ба шавҳарнорасида инҷо беҳад таҳқир мешаванд. Баъзеашон ба роҳҳои бад рафтаанд ва бечораҳо аз ҳамин ҳисоб пул ба хонаводаҳояшон мефиристанд.

Шумори дигари онҳо дар зиндонҳои Русияанд. Аксари онҳо барои «курйерӣ» яъне интиқоли маводди мухаддири гурӯҳҳои қочоқбар зиндонӣ шудаанд».

 Ваҳдат: «Паҳнии роҳ бояд 12 метр мешуд.Куҳҳоро канданд. Хуллас бояд раҳ соз мешуд. Вале аз байн 3-4 руз нагузашта азшурӯъи кор ҳамаи техникаҳора бурданд.

50% пулро дар роҳҳои оби Карма сарф карданд. Чаро, ки дар он тараф дачаҳои худи Раҳмонов воқеъ будааст.

50% пулро бошад барои ҳавзҳои моҳиҳо дар Ромит истифода бурданд. Хуб маълум аст, ки ҳавзи моҳиҳои Азизмову Сомону дигару дигараш»

                Исфара

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин! Ман барномаҳои шуморо аз соли  2019 боз тамошо мекунам.
Ва худам аз синфи 7, аз соли 2012 то ба ҳол ин гарданбалони каладамро бад мебинам. Ман  дар солҳои 16 -18 дар ВКД хизмат кардагиам. Шабона мегаштем бо ППС. Он ППС (милисаҳои қаторӣ) -ҳо милиса нестанд. Бовар кунед корҳои зишти милисҳоро бо чашми сар дидаам. Милисаҳоро дидам, ки шабона чи тавр бо тарсонидани ноболиғи 14 соларо зинову таҷовуз карданд. Инҳо занҳои шуйдорро низ бо таҳдиду тарсонидан таҷовуз мекарданд.

Як вақт, ки тоза ба кор даромада будам аз пеши хонаи каладами балонигазӣ мегузаштем. Охранаҳо аз муйи сар бисёр, боз кормандони ГАИ-БДА меистанд онҷо. Бародар, хулосаи ман ин аст ки мухолифин, масалан ҳамин ҲНИТ (махсусан сардораш) беҳад сустӣ кард. Ман ҳайронам, ки чаро сустӣ кард. Ба назарам аз пушти моли худашон, моламро кашида нагирад гуфта ҷим (сокит) мегаштанд. Вақташ расид, ки ҳамаи молу мулкашонро кашида гирифтанд ва худашонро овораи ватан карданд.

Ин каладам аз аввал хапаки таги тапак буд. Аз хапакҳо бояд тарсид. Аз аввал пайту фурсат мепойид. Ин ягон вақт сидқан оштӣ ва сулҳ накарда буд.
Тоҷикистон тинҷ аст мегӯянд, ягон тинҷ нест.   
Ман худам медидам дар отдели Исфара чи хел корҳо мешуд. Милисаҳо руйи рост бо арусҳояшон дар пеши дигар шаҳрвандон мачакмачак мекарданд. Як началники милиса аз бачаҳакои боло буд, аз пушти рӯзи дароз зинокорӣ ба зани худаш қувваташ намерасид. Баьд баъзе аз зердастонаш бо зани вай зино мекарданд. Он началник худаш медонист ин ҳолатро. Просто «давай сумра бте аз пайи кори худут шав» мегуфт. То ин дараҷа даюс шудагианд.

Бародар Муҳаммадиқбол, хеле гапҳоро медонам. Оҳиста-оҳиста менависам.

             Волгоград

Ассалому алайкум устод Муҳаммадиқболи Садриддин! Ман дигар корманди доимии «Ислоҳ» шудам ва ҳар вақте «Номаҳо аз ноҳияҳо» нашр мешавад, зуд мебинам, ки номаи маро ҳам ҷой додаед ё не? Ин бор низ аз сайти нашрия як навиштаеро интихоб намуда барои хонандагони «Ислоҳ» пешкаш мекунам. Мутмаинам, ки дар ин масъала бисёриҳо чӣ зан ва чӣ мард ҳатман таваҷӯҳ мекунанд. Чунки ин як масъалаи актуалӣ ва рӯзмарра дар зиндагии ҳамаи мову шумо аст. Масъалае, ки дар борааи гуфтаниам «чандҳамсарӣ» ё ба гуфтаи мардумӣ «бисёрзанӣ» аст. Дар сайти ССС аз 24уми июл як матлабе зери сарлавҳаи «Зани дуюм-суннат ё ҷабр ба зани якум?» бо қалами Моҳинав Қурбонзода, аз Ҷалолиддини Балхӣ ва махсус барои СССР навиштааст, ба чоп расидааст. Ин мақола ҳамин масъалаи «чандҳамсарӣ»-ро ба баррасӣ гирифтааст.

Ман дар аввал ин матлабро, агарчи як каме тулонӣ аст пурра инҷо пешниҳоди аудиторияи калони «Ислоҳ» мекунам ва сипас дар бораи он фикру андешаҳои шахсии худро баён медорам:

«1 дӯстам нақл мекунад, ки замони наварӯсиям ҳар бор, ки сари дастархон менишастам, хонаводаи шавҳарам дар мавриди зани дуюм, савобҳо ва суннати Пайғомбар будани он ҳарф мезаданд ва дар идома ба ман суол медоданд, ки оё мехоҳӣ шавҳарат зани дуюм дошта бошад? Албатта ҷавоби ман қотеъона не буд, аммо дар қиболи ин шӯхиҳои таҳдоре, ба монанди ин ки ту суннати Пайғомбарро рад мекунӣ, ту бар зидди қонунҳои ислом ҳастӣ ва ғайра мешунидам…

Дар муддати ду моҳи арусиям чунон аз ин мавзуъ хаста шудам, ки дигар дар сари дастархон бо ин хонавода ҳамроҳ нишастан барои ман 1 даҳшатро мемонд. Хастагии ман то ҳадде расид, ки ниҳоят қарор додам, ба кор бароям. Аммо «Аз борон гурехта, зери барф мондам». Ҳар ҷо менишастам, мавзуи дузанагӣ буд. Миёни кормандон, берун аз коргоҳ, дар меҳмониҳо. Шояд бовар накунед, аммо ман он маҳаллу он шаҳрро куллан тарк кардам. Воқеан мушкили ман дузанагӣ набуд. Ман танҳо бо он зеҳнҳои хароб, бо он фикрҳои носолиму носозгор канор омада натавонистам. Чунки ҳар кас, ки ин мавзуро дар миён мегузошт аз суннати Пайғомбар ёд меовард ва ҳамчунон сухан мекард, ки гӯё ҳамин ҳоло назди яке аз саҳобаҳои Пайғомбар ё аҳли суннат нишастаӣ. Онҳо ҳатто 1 суннатро риоят намекарданд, аммо тамоми шавқу майли ишон руйи ҳамин суннати дузанагию сезанагӣ равона гардида буд.

         Дузанагӣ мавзуи №1

Воқеан ҳоло мавзуи дузанагӣ ё бисёрзанӣ мавзуест, ки дар хона, роҳ, кӯча, бозор, нақлиёти мусофиркаш бо он во мехӯрем ва миcли ин дӯсти мо ҳатто агар безор ҳам бошем боз ҳам дар борааш мешунавем. Яке аз зани дуюм доштани шавҳараш шиква дораду яке аз иҷозат надодани ҳамсараш барои зани дуюм ва он яке аз ҳам аз зани дуюм буданаш ифтихор. Оё воқеан мардони дузана ё бисёрзана хушбахтанд? Ва оё воқеан онҳо зани дуюмро бо риояи суннатҳои паёмбарӣ мегиранд? Аҳволи занони аввалии онҳо чӣ гуна аст? Мо посухҳоро аз ҳаёти воқеии чанде аз одамон ҷуё шудем.

Шодмон Шодиев (ном иваз шудааст) марди 65 солае, мегӯяд дар тули умраш бо 5 зан никоҳи исломӣ карда зиндагӣ кардааст.  Ба нақли ӯ замони соҳибтиҷорат будан марди хушбахте буд, ки занон гирдаш ҷавлон мезаданд. Аммо баробари аз даст додани тиҷорату мол, занҳо ӯро тарк карданду тани танҳо монд. Ӯ ҳоло бо 1 зани аз худаш чанд сол ҷавон зиндагӣ дораду ахирӣ талаби чиз мекунад, на зиндагии ободу ором:

“ Ҳатто бар ивази қарзҳои зиёд ман барои ӯ хона кардам ва ҷиҳози лозимӣ харидам, аммо ҳанӯз ҳам барояш кофӣ нест. Дар ин сину сол қарзи зиёде ба гарданам бор асту оромиш надорам. Ҳамчун шахси рузгордида, мегӯям, ки Худо ҳеҷ кас аз оилаи аввалаш намонад!”

Зани 1 ё 2…

Гулмоҳ Қурбонова зане, ки шавҳараш зани дуюм гирифтаст, мегӯяд:

“Суннат гуфта, зани дуюм мегиранд, аммо аз ҳаққи зани аввал ба таври комил мегузаранд. Ман инро аз ҳаёти шахсии худам мегӯям. Шавҳарам ба Душанбе барои кор рафт, дар он ҷо зани дуюм гирифт. Робитааш аз ману фарзандон тамоман канда шуд. Вақте ки ман пул надоштам, то ба фарзанди беморам дору бихарам ӯ бо зани ҷавони пурнозу адояш дар тарабхонаи барҳавое хуроки пеши пешро нӯши ҷон мекард:  мешавад инро суннат гуфт?  Магар суннати Пайғамбар ҳамин аст, ки якеро дар авҷ бирасонӣ якеро дар фарш?”

 Ҳатто ҳолатҳое ҳам ҳаст, ки мардон ба зан мегӯянд, агар ба зан гирифтани ман иҷозат диҳӣ, ба биҳишт меравӣ. Баъзеи ҳамин таҳдидгарон ҳадди ақал китоби Қуръонро ба даст нагирифтаанду қасам мехӯранд, ки бисёрзанӣ суннат асту ҳуқуқи мардон бамаротиб аз занон боло. Ислом аз кай боз дини азоб шудаасту манбаи таҳдид ба зан?

Оё воқеан бисёрзанӣ суннат аст?

Чанде пеш дар сомонаҳои интернетӣ маводеро мутолиа кардам, ки дар он 1  руҳонии тоҷик гуфтааст:

“Бисёрзанӣ дар ислом суннат нест, вале одамоне, ҳастанд, ки ояи 3-юми сураи “Нисо”-и Қуръонро нодуруст мефаҳманд. Бисёрзанӣ дар ислом суннат не, мубоҳ (раво) аст. Ислом иҷозат медиҳад, ки мард зиёда аз 1 зан гирад, вале ин ҳаргиз суннат нест. Ҳар коре, ки Паёмбар кардаанд, суннат ҳисобида намешавад. Паёмбар хоб кардаанд, хурок хурдаанд… ин суннат нест.”

Барои тақвияти бештари андешаҳо роҷеъ ба ин мавзуъ бо имомхатиби масҷиди Мавлавӣ Муҳаммадҷони ноҳия Мулло Умар ҳамсуҳбат шудем.

“Никоҳ кардан аз суннати ҳамаи Пайғомбарон аст, вале дақиқ гуфта нашудааст, ки бо 2 ё 3 зан никоҳ кардан суннат аст. Ислом ба бисёрзанӣ иҷозат додааст, вале он ҳам бо чанд шарт. Шарти асосии гирфтани зани дуюм аз нигоҳи ислом ин адолат аст, “ва агар наметавонед адолат кардан пас ба як зан никоҳ кунед!”

Дар  фиқҳи ҳанафӣ, дар китобҳои никоҳу талоқ сароҳатан баён шудааст, ки бо муҷарради никоҳ, дар зиммаи мард 3-чиз воҷиб мешавад:

Нафақа-хурду хуроки зан

Кисват-сару либос, ҳама авзорҳои пушиданӣ

Сукно-ҷои зисти алоҳидае, ки махсус ба ҳамин зан таалуқ дошта бошад.

 Таъкид шудааст, ки агар мард бой бошад,  бар зиммааш нафақаи бойӣ, агар камбағал бошад, нафақаи камбағалӣ, агар миёнаҳол бошад, нафақаи миёнаҳолӣ воҷиб мешавад. Ҳама занҳо дар тақсимот баробаранд. Фарқ нест, ки қадима бошад ё зани нав, бева бошад ё душиза, бемор бошад ё тандуруст, яъне адолат шарт аст.

Яъне суннати пайғамбар гуфта, хурду бузург, сарватманду камбағал, шалу калу дал зани 2 ва 3 мегиранду оилаҳои бутунро вайрон мекунанд. Ин дар ҳолест, ки оила ячейкаи аввалини ҷамъиятҳост! Гузашта аз ин, тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон бисёрникоҳӣ манъ аст, аммо мардон бо никоҳи исломӣ зани дуюму сеюм мегиранд. Ҳеҷ зане намехоҳад нони хонааш 2  тақсим шавад ва шавҳараш зани дуюм бигирад. Аммо ин ҷиҳати масъаларо низ бояд ба назар гирифт, ки ҳастанд духтароне, ки худашон мехоҳанд зани дуюм шаванд…»Дар инҷо ин матлаб хотима ёфт.

Ҳоло назари ман дар ин бора. Садҳо, шояд ҳазорҳо зану духтарони тоҷикро дар ин мулки ғарибӣ мебинам, ки чи қадар корҳои вазнини мардона ва ниҳоят пасту ба шаъни як зан номуносибро иҷро мекунанд. Бахудо, бовар кунед, ки дили инсон решреш мешавад. Ман бо даҳҳо нафар аз ин гуна занҳо, ки мусор тоза мекунанд, кӯча мерӯбанд, дар зимистони қаҳратун барф пок мекунанд, тарбуз мечинанд, хулоса ба корҳое, ки бояд мард машғул бошад, кор мекунанд вохӯрда ҳамроҳашон суҳбатҳо доштам. Онҳо ё аз шавҳар ҷудо шудаанд, ё шавҳар накардаанд, хулоса, ночор шудаанд, ки инҷо дар ғурбат худрову фарзандону падару модарашонро таъмин кунанд. Аксарияти онҳо розианд, ки зани дуввум ва ҳатто севум бошанду аз ин ҳама азияту машаққат наҷот ёбанд.

Бар замми ин ин занҳову ҳатто духтарҳои ба шавҳарнорасида инҷо беҳад таҳқир мешаванд. Баъзеашон ба роҳҳои бад рафтаанд ва бечораҳо аз ҳамин ҳисоб пул ба хонаводаҳояшон мефиристанд.

Шумори дигари онҳо дар зиндонҳои Русияанд. Аксари онҳо барои «курйерӣ» яъне интиқоли маводди мухаддири гурӯҳҳои қочоқбар зиндонӣ шудаанд.

Ин ҳама азобу уқубатро дида мехоҳам бигӯям, ки бигзор дар қонунгузории мо барои чандҳамсарӣ иҷозат диҳанд. Ин масъала чанд маротиба дар парлумони Қирғизистон бардошта шуда буд.

Бигзор ҳукумати мо ва парлумони мо ин масъаларо ба таври иҷддӣ биомӯзанд. Ҳеҷ боке нест, ки марди шароит ва имконият дошта ду зан бигирад. Инро набояд фаромуш кунем, ки бар асари ҷанги бародаркушии 1992-1997 мардҳои зиёд кушта шуданд ва агар қонунан ин кор иҷозат дошта бошад, ҳақу ҳуқуқи занҳои дуввум ё севум ҳифз карда мешавад, масъулияти мард муайян карда мешавад. Муҳим аз ҷангу ҷангҷол ва фурӯпошии оилаҳо ҷилавгирӣ ба амал меояд. Бе ин ҳам мардҳои дузанаву сезана дар мо кам нестанд. Бигзор қонунӣ шавад, чунки дини мо инро иҷозат додааст.

 Дар охир, устод Муҳаммадиқболи Садриддин,аз шумо хоҳиш менамоям, ки дар бораи ҳамин масъала назари шариатро иброз доред. Бори дигар мегӯям, ки ин масъала дар ҷомеаи мо бисёр ҳам ҷиддӣ аст ва дар хеле хонаводаҳо боиси ихтилофу низоъ ва аз ҳампошӣ шудааст.

       Ваҳдат (Ромит)

Ассалом алейкум устоди меҳрубон Муҳаммадиқбол! Аллоҳ шуморо нигаҳбон бошад. Маълумотҳову хабарҳои дигарро боз аз Ромити пуровоза бароятон мефиристам. Он навиштаҳоро, ки чоп кардед, водор мекунад, ки дигар сокит набошам. Чун медонам дигар ҳар матлабе дар «Ислоҳ»  чоп шуд он ҳатман навор мешавад.

 Соли 2024 барои таъмиру аз навсозии роҳи Ваҳдат- Ромит 37 миллион доллар ҷудо шуда буд. Бояд корро сар мекарданд. Техникаҳоро оварда дар  қарибии Чашма монда буданд. Вале раҳ куҷо шуд? Ҳамон тавре, ки буд истодааст. 

Бояд ин роҳ 4 паласа, ду рафт, ду баргашт мешуд. Гуфта буданд, ки дар як километр  1 миллион доллар сарф мешавад:

20 см қум;

 20 см шағал:

 20 см асфальт.

Паҳнии роҳ бояд 12 метр мешуд. Куҳҳоро канданд. Хуллас бояд раҳ соз мешуд. Вале аз байн 3-4 руз нагузашта аз шурӯъи кор ҳамаи техникаҳора бурданд.

50% пулро дар роҳҳои оби Карма сарф карданд. Чаро, ки дар он тараф дачаҳои худи Раҳмонов воқеъ будааст.

50% пулро бошад барои ҳавзҳои моҳиҳо дар Ромит истифода бурданд. Хуб маълум аст ки ҳавзи моҳиҳои Азизмову Сомону дигару дигараш.

Аз дарвозаи Ромит то ҷамоати Ромит 37 километр роҳ ҳасту аз Ромит дар кони тилои Покрут 70 километр. Бояд ба тарафи Варзоб ва Айнӣ роҳи мошин мешуд, лекин нашуд. Гуфтанд, ки худи Раҳмонов ин нақшаро рад кардааст.

        Резаахбори дигар

  Заправкаи Ҳаким 777 конкурс доир мекунад. Аз Ҷурабеки соҳиби Зайрон ба 5 миллион сомонӣ зиёдтар харид буд. Ҷурабеки Зайрон аз Данғара аст. Ҳар бегаҳ живая музика, хурданӣ, спиртной, даже намепурсандат, ки чанд солаӣ? Ҳар намуд таблетка ҳам озодона мефушанд.

Духтари Ҷурабеки Зайрон аруси Наврузи Зебӣ буд. Наврузи Зебӣ он вақт дар Амонатбанки Ромит кор мекард. Наврузи зебӣ ин духтарро гирифтанӣ буд. Ҷурабеки зайронӣ Наврузи Зебиро гуфтааст, ки ту не хона, не мошин дорӣ, пошол на три букви: «як бори дига да духтарм наздик меша куни турма ҷотай»

 Баъд кормандони СС-и махуф Наврузи Зебиро кофту ков карданд. Чунки пули мардума фиреб карда аз банк дуздида буд. Ду-се сол мешавад, ки  дар  Русия гаштааст. Вай ба ëрдами генерал Бахтовари хешашон баромада буд. Набошад ба қап мехӯрд.

 Дар идомаи қиссаҳои Ромит аз Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин додари Лоиқ мегӯям.

Акрами бачаи ҳоҷӣ ду сол шуд кораш фақат бо ноболиғҳо зино, ҳатто бо талабаҳои мактаб.

Акрам дар деҳаи Калтуч духтур аст, массаж мекунад дар дом отдихи Калтуч. Бо чанде аз талабаҳои мактаб кори қавми Лутро анҷом медиҳад. Аз қишлоқҳо аз тарафи мактаб кор мебаранд. Ин ба духтарҳо аввал пул медиҳад ҳамроҳш отдих мекунад  «мега лубой корта ҳал мекунум». 

Дар вақти отдих кардан дар телефонаш запс мекунад, баъд тамом таҳдид мекунад, ки амали қавми Лутро бо ман иҷро намо ва инро ҳам дар телефонаш запс мекунад. Вақте хонаи духтардор фаҳмад, мегӯяд худи духтар маро зор кард ва запсро нишон медиҳад.

  Ин Акрам кадоме аз кормандони СС-и махуфро массаж мекардааст, ҳамон кришаваташ мекунад. Даже ҳамин роҳи запс карданро ҳамон нишонаш дода будааст. Гуфтааст, ки ҳамин корро кун ҳеҷ кас ҳиҷ корат карда наметавонад.

 Барои ин корманди СС-и махуф ҳар гоҳе дамгирӣ биёяд дар дом отдих  агар дам гири  биëя дом одих Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин гулмоҳӣ, кабг гушти сирка мебарад. Як додараш блогер буд.  

Дар Ромит як ҷаноза шуда буд. Эшони Нуриддинҷон омад дар ҷаноза. Ин навор карда дар каналаш монд. Худи ҳамон бегоҳ бурданаш, як соат пас омад. Додараш Фазлиддин, муаллим. Ин ҳам ранги акааш як ҳаром аст. Дар мактаби Ромит бо  муаллима Шабнам зино карда мегардад. Аз пушти ҳаминҳо барои эшони Нуриддинҷон хело проблема шуда буд. Ҳадафи Фазлиддин бузӣ буд. Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин, додари Лоиқ аз Ромит аст. Лоиқ язнаи Наврӯзи бузи бачаи Хайрулбашар аст.

  Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин дар телефонаш аз он духтарҳо беш аз бист навор дорад. Ҳар вақте бихоҳад онҳоро шантаж мекунад.

Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин даже бо як бача аз Ромит корҳои қавми Лутро мекард.

Номи он бача Шодмон ,ҳамсояашон аст дар Ромит.

Шодмон ҳафт сол тюрма шуд, аммо ин дар озодӣ гаштаст. Шодмонро соли гузашта ҳамин тюрма  кард. Чи тавр? 

Шодмонро дар Одноклассники бо кадом корманди СС-и махуф шинос кард. Шодмон ҳамроҳаш гап зада буд ба телефон. Шодмон запс карда уро угрожат мекунад, ки 30 ҳазор сомонӣ парто удалить мекунум, агар пул напартоӣ дар интеренет мемонам

Вақти гапзанӣ ҳардуяш бе либос буданд. Пулро дар картаи набераи Амиршои бачаи директори мактаб корманди СС-и махуф партофт. Се соат пас одамҳои   махуф омада Шодмонро бурданд. 

Даже 200 ҳазор сомонӣ бурданд халос карда натавонистанаш.

Ин корро Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин ташкил кард. Инҳо ҳар бегоҳ ба баҳонаи рафтан ба табобати оби гарми Зайрон корҳои қавми Лутро мекарданд ва аз ин ҳол ҳама бохабаранд.

  Акрами бачаи ҳоҷӣ Зарин аз бало халос шуд вале Шодмонро 7 сол тюрма карданд.

Ин ҳодисаро Шоҳасан, вақте хатиби масҷид буд, дар як намози ҷумъа ҳикоят карда буд.

Сообщение Номаҳо аз ноҳияҳо ба «Ислоҳ.нет»№385 появились сначала на ISLOH.net.

Дар номаи Душанбе сухан дар бораи марги мармузи Алишер Мирзонабот, раиси собиқи ВМКБ меравад. Муаллиф мутмаин аст ки садамаи нақлиётии Алишер Мирзонабот тибқи нақша ва бо ҳадафи аз байн бурдани ӯ сурат гирифтааст. Муаллифи мо аз Конибодом ба «Ислоҳ» изҳори ташаккур кардааст, ки номаҳои қаблии ӯро нашр кардем ва ба маҳзи нашри номаҳои вай як нафар ГАИшники порахӯрро аз кор дур кардаанд.

 Хабарнигори ҷамъиятии «Ислоҳ»  аз шаҳри Волгогради Русия ин бор зимни мурури сомонаҳои нашрияҳои чопи Душанбе як матлаберо роҷеъ ба вазъияти вахими ба истилоҳ «домсозӣ» дар Душанбе интихоб ва барои мо ирсол кардааст

             Конибодом

Ассалому алейкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин! Умедворам, сиҳату саломат ҳастед. Илтимос ин номаи маро нашр кунед.
Пеш аз ҳама ба шумо ташаккури зиёд мегӯям ва бисёр хурсанд шудам, ки номаи маро дар нашри 357-и «Номаҳо аз ноҳияҳо» нашр кардед ва ҳозир дидам видеояшро дар Ютуб. Бо шарофати ин барномаи шумо ва нашри номаи ман Фирӯзи Сиёҳ аз кор дафъ, яъне озод карда шуд. Вай як кӯдакро бо мошин пахш кардааст ва аз кор гирифтанд. Ҳоло мунтазир мешавем, ки боз ба кор барнагардад чунки дар Тоҷикистон вазифаро ба пул гирифтан осон аст.
Бародар Муҳаммадиқбол як савол дорам. Магар корманди ГАИ ҳақ дорад, ки ронандаро ту –ту гӯяд? Бисёрии ГАИҳо ва милисаҳои имрӯза ронандаҳоро ту гуфта муроҷиат мекунад. Баъзан мо умуман лафзшонро намефаҳмем. Пеш ГАиҳо ҳам бо эҳтиром ва шумо гуфта муроҷиат мекарданд.
Дар Конибодом 4 ГАИ буд:- 2 нафараш нест шуд- якеаш Фирӯзи Сиёҳ, дуюмаш Акрами Кал
Ҳозир 2 ГАИ ҳаст. Ин ГАИҳо бо инсоф ҳастанд, пора намегиранд, протокол менависанд, албатта баъзан пул мегиранд, агарки худамон маҷбур кунем. Боз як ГАИшники нав пайдо шудааст, мошинаш Лексуси сафед, рақами қайди давлатиаш 0006, сиёҳшиша, ин ҳам порахури ҳаром аст.
Ҳозир боз региони 10 падо шудааст, региони 10 ин нав аст. Ин региони Душанбе 10, боз 01. Региони Вилояти Суғд 20 ва 02 мебошад. Боз региони 30 баромад, аз вилояти Хатлон. Ин регионҳо нав мебошанд. Ба фикрам дар соли 2025 баромаданд.

 Ман боз гуфтаниам, ки Ҷеки Ҷан-Рамазон Раҳимзода ва СС. Ятимов ГАИҳои Конибодомро назорат кунанд, то порагирӣ кам шавад.
Ташаккур, ки номаи маро нашр мекунед. Худованд ба шумо қувват ва дар корҳоятон барор диҳад.

           Душанбе

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин!

Системае, ки аз давраҳои СССР, ки Лаврентый Берия дар КГБ сохта буд, то ҳол дар баъзе давлатҳои пасошуравӣ боқӣ мондааст. Хусусан дар Тоҷикистон. Алишер Мирзонабот, раис собиқи ВМКБ ҳам қурбонии ҳамин система шуд. Албатта, то Алишер ҳазорҳоро чунин карданд, ки ин навигарие нест.

 Алишер Мирзонабот моҳҳои охир дарк кард, ки чи қадар хатоиҳо ва номардиҳоро таҳти дастури СС Ятимов иҷро кард.

Алишер Мирзонабот бо чанд нафар аз собиқ кормандони замони КГБ вохуриҳо гузаронида буд ва мехост фаҳмад, ки дар ҳақиқат маълумотҳои КДАМ метавонанд сохта бошанд чун дар МВД? Чунки дар мактаби КДАМ тарбия мекунанд, ки дар КДАМ маълумотҳо дақиқ ва бебаҳсанд.

 Мирзонабот оиди он ҳолатҳо, ки метавонист дар дохили нафароне, ки шоҳроҳро бастанду талабҳои бо роҳбарияти давлат вохуриро карданд, кормандон, резидентҳо ё инки агентҳои хобидаи КДАМ буд, ки специално мардумро аз қафои худ ба бетартибиҳо бурданд? Умуман Алишер Мирзонабот ҳафтаҳои охир саволҳои зиёдро ҷавобҷӯӣ мекард.

Бояд Алишерро як хафта пештар якнима мекарданд, аммо аз сарчашмаҳои КДАМ хабар расид, ки Алишер Мирзонабот як хислат дошт, ки ҳамаи гапу корашро бо ҳамсараш мегуфт:- дар хона, сари дастархону танҳоӣ. Барои ҳамин интизори якҷо будани онҳо шуданд. Алишер Мирзонабот хеле зиёд маълумотҳои вазнин барои шикасти ин режимро дошт ва медонист. Барои ҳамин команда сразу дода шуд, ки тезтар аз байн бурда шавад..

Ронандаи ӯро масмум карданд. Саме, ки баъди муддати муайян фалаҷ ва ҷисмро корношоям мекунад.

Дар аввал ин фикрро доштанд, ки болои худи ҷавонҳои бадхшӣ кунанд. Аммо ин нақша боварбахш набуд, аз баҳраш гузаштанд.

Ҳоло маълум нест, ки курсии муовини раиси Маҷлиси миллӣ ба дӯши раиси ВМКБ вогузор мешавад ё хайр. Инҷо бояд бадахшӣ бошад.

Хуллас, бо вуҷуди ин ҳама хизматҳо ба режим ва хиёнатҳо ба мардуми худ (ин вилоят худмухтор аст ва аз ҳар лиҳоз аз Суғд ва Хатлон фарқ дорад)  мавриди шак ва гумон қарор гирифт.

Нақшаҳое дигар барои Помир дар сар доранд, нақшаҳое хатарбор. Гуё мехоҳанд, ки бори дигар дар Помир як хунрезӣ барпо кунанд. Аммо ин навбат Алишер Мирзонабот розӣ нашдудааст.

Овардани Шарифхон Сафарзода, ки помирӣ нест дар ҷойи Алишер  Мирзонабот ба хеле аз шаку шубҳаҳо, ки Алишер Мирзонабот тасодуф кард ё ин як кори сохта ва нақшаи қаблан тарҳрезишуда буд, равшанӣ андохт.

Як нафари бисёр ҳам шинос бо ронандаи Мирзонабот гуфтааст, ки вай профессионал буд ва дар он ҷо, ки гуё мошинаш авария кардааст, имкони пеш омадани чунин ҳолат кам аст. Ронанда дар онҷо на ба он суръате меронад, ки дигар натавонад аз уҳдаи идораи рули мошин набарояд.

Фосилаи ҳошияи роҳ ва ҷарӣ, ки мошин сарозер шудааст, низ кам нест ва то ҷар шудан саддарсад имкони бо тормоз нигоҳ доштани мошин вуҷуд дошт. Аммо чаро ин тавр нашуд. Чунки ронанда, ки заҳр хӯрда буд, то садама дигар аз ҳуш рафта ва пояш, ки дар газ буд, дар ҳамон ҳолат мошинро то ҷарӣ ронд. Зеро аз ҳуш рафта ва дар дами марг ва ё ҳатто то сарозер шудан мурда буд.

Чи хеле ҳам набуд ҳодисаи садамаи Алишер Мирзонабот як автоаварияи оддӣ набуд ва он таҳти таъсири омили беруна сурат гирифтааст.

           Волгоград

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқболи Садриддин! Масъала ва мушкилоти домсозҳо ва сокинони пойтахтро «Ислоҳ» низ чанд маротиба дар миён гузошт. Ин бор ман аз «СССР» як матлаби хуберо дар ин бора интихоб намудам. Муаллифони ин навишта Ҷамила Ҳусейнова ва Омирона Достиева мебошанд ва ин матлаб таҳти унвони «Ширкатҳо ва домсозҳои фиребгар киҳоанд» рӯзи 24.07.2026 дар сайти ин нашрия мунташир шудааст.

Ин матлаб васеъ аст ва ман мухтасари онро пешкаш карда ва сипас фикру ақидаи худро баён медорам.

Инро бояд бигӯям, ки худи кормандони ин нашрия, чуноне аз ин матлаб бармеояд аз дасти яке аз чунин ширкатҳо фиреб хӯрдаанд. Дар матлаб дар ин бор чунин гуфт мешавад: «Бояд гуфт, ки ширкати машҳури «Тибби Суҳайб», ки чанде аз кормандони редаксияи газетаи СССР муттаассифона аз он хона харида, фиреб хӯрдаанд, ба рӯйхати сурхи Сарраёсати меъморӣ ва сохтмони шаҳри Душанбе шомил аст ва Худо медонад, ки мушкилашро бо мардум кай ҳал мекунад».

Ин нашрия аз қавли мақомоти меъмории Душанбе феҳристи ширкатҳои домсозро, ки шаҳрвандонро фиреб карданд, овардааст, ки аз ин қарор аст:

Рӯйхати сурх (сиёҳ)-и ширкатҳо ва домсозони мушкилдор дар шаҳри Душанбе

Негматова 3.У. № Қарор: 683-2013

Самизода Ҳ. № Қарор: 371-2014

Ҳабибов Ф.М. № Қарор: 160-2017

Садулоев М.А.№ Қарор: 617-2018

ҶДММ «Аюб-2010» № Қарор: 107-2020

ҶДММ «АСМ Сохтмон» № Қарор: 131-2020

ҶДММ «Тибби Суҳайб» № Қарор: 134-2020

ҶДММ «Муҳандис-2014» № Қарор: 214-2020

ҶДММ «Захира-2004» № Қарор: 220-2020

ҶДММ «Шерозӣ Плаза» № Қарор: 620-2020

ҶДММ «Зарҳам» № Қарор: 669-2020

ҶДММ «Нахустманзил» № Қарор: 691-2020

ҶДММ «АБР-Текстил» № Қарор: 692-2020

ҶДММ «Раҳмон-2016» № Қарор: 693-2020

ҶДММ «Бинокор 2016» № Қарор: 59-2021

ҶДММ «Ҷамол ва Басир» № Қарор: 79-2021

ҶДММ «Соҳиб Дуст» № Қарор: 310-2021

ҶДММ «Тоҷ Экспорт ЛТД» № Қарор: 480-2021

ҶДММ «Оби Ҳаёт» № Қарор: 645-2021

ҶДММ «Маҷро» (ҶДММ «Сад Нур») № Қарор: 153-2022

ҶДММ «Пойтахти Диёрам» № Қарор: 169-2022

ҶДММ «Абдураҳмонстрой-2014» № Қарор: 170-2022

ҶСП «Холдинги Осиё гурӯҳ Тоҷикистон» № Қарор: 171-2022

ҶДММ «Бохтар Созанда» № Қарор: 415-2022

ҶДММ «Шаҳри зебои мо» № Қарор: 423-2023

ҶДММ «Қудрат 2010» № Қарор: 432-2023

ҶСК «Ориёнбонк» № Қарор: 654-2023

ҶДММ «Азизи сохтмон» № Қарор: 69-2024

ҶДММ «Васли Моғиён» № Қарор: 265-2024

ҶДММ «Бурҷи Пойтахт» № Қарор: 402-2024

ҶДММ «Сохтмон-2017» № Қарор: 524-2024

ҶДММ «Акбар-сохтмон» № Қарор: 593-2024

ҶДММ «Саноати Кухкорӣ» № Қарор: 594-2024

ҶДММ «Баракат 2013» № Қарор: 718-2024

ҶДММ «Душанбе Хуррамшаҳр» № Қарор: 804-2024

ҶДММ «Ромис Гурӯҳ» № Қарор: 8-2025

ҶДММ «Муосирсоз» № Қарор: 9-2025

ҶДММ «Дурахшон иншоот» № Қарор: 10-2025

ҶДММ «Мероссохтмон» № Қарор: 127-2025

ҶДММ «Капитал АА-2014» № Қарор: 129-2025

ҶДММ «Ҷилои Душанбе» № Қарор: 131-2025

ҶДММ «Басит» № Қарор: 132-2025

ҶДММ «Ободкори диёр» № Қарор: 182-2025

ҶДММ «Болошаҳр З» № Қарор: 183-2025

ҶДММ «Строй Центр» № Қарор: 228-2025

ҶДММ «Насли Дурахшон» № Қарор: 262-2025

ҶСП ТАҚХ «Ҳумо» № Қарор: 263-2025

ҶДММ «Иқбол 2006» № Қарор: 302-2025

ҶДММ «Рангинкамон» № Қарор: 303-2025

ҶДММ «Бахт 2005» № Қарор: 304-2025

ҶДММ «Тоҷик муосир сохтмон» № Қарор: 351-2025

ҶДММ «Агро Россия Тоҷикистон» № Қарор: 352-2025

ҶДММ «Фируз Маҳмад Иншоот» № Қарор: 353-2025

ҶДММ «Байтулло сохтмон» № Қарор: 426-2025

ҶДММ «Калипсо» № Қарор: 427-2025

ҶДММ «Тоҷ Манор» № Қарор: 428-2025

ҶДММ «Қудрат 2010» № Қарор: 429-2025

ҶДММ «Қудрат 2010» № Қарор: 430-2025

ҶДММ «Қудрат 2010» № Қарор: 431-2025

ҶДММ «Сохтмони Бародарон» № Қарор: 679-2025

Дар ин матлаб тазаккур дода мешавад, ки чанде аз ширкатҳои домсоз ҷарима кард шудаанд: «Бино ба маълумоти Кумитаи мазкур, дар нимсолаи аввали соли 2026 дар Тоҷикистон 3 770 ҳолати риоя нашудани қонун дар сохтмони 1 178 иншоот, ки ба 455 ширкати бинокор мансубанд, ба қайд гирифта шудааст. Аз рӯи натиҷаҳои санҷиш 90 нафар роҳбарони ширкатҳои бинокор ба ҷавобгарии маъмурӣ ҷалб шуда, ба маблағи умумии 300 254 сомонӣ ҷарима шудаанд.

 Воқеан ҳам 300 ҳазор сомоние, ки 90 нафар роҳбари ҳатулкор пардохтаанд, сари ҳар «халтуршик» 3 ҳазору 336 сомониву 15 дирам рост меояд. Аҷаб ҷабре сари «домсозони камбағал», ки дар 1 «ужин» шояд чанд ҳазор доллар харҷ кунанд!!! Оҳ, роҳбарони ширкатҳо аз ин ҷазои сангини Низом Мирзозода, раиси Кумитаи меъморӣ ва сохтмони назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, тарсидаандеее, ки дигар касеро фиребу макр нахоҳанд кард!

Ғайр аз ин, 80 ширкати сохтмонӣ бидуни дарёфи хулосаи мусбати ташхиси давлатӣ сохтмонро оғоз кардаанд, ки нақзи талаботи амалкунанда маҳсуб меёбад».

Ин нашрия менависад: « Рӯзе нест, ки нолаву гилояи мардум аз ситами «домсозон» ё худ ширкатҳои сохтмонии кишвар бар фалак напечад. Ва ҳарчанд масъулин мушт бар сина мекӯбанд, ки ҷилави ину он ширакти сохтмониро кашидаанд, вале суфуфи фиребхӯрдаҳо боз ҳам зиёд мешавад. Мушкил дар чист? «Домсозон» беинсофтарак шудаанд, ё медонанд, ки ба даст ҳам уфтанд, аз нӯги хамир фатир дода, халос мехӯранд?

 Дар сомонаи Memor.pro – Сарраёсати меъморӣ ва сохтмони шаҳри Душанбе, ки манбаи ягонаи расмии иттилоот дар бораи ҳамаи иншоотҳои сохтмони биноҳои баландошёнаи истиқоматии дорои иҷозати расмӣ дар ҳудуди шаҳри Душанбе аст, рӯйхати 352 ширкат ва соҳибкороне, ки бо сохтмони биноҳои баландошёнаи истиқоматӣ машғуланд, нашр шудааст.

 Аз ин шумора 241 ширкат ягон мушкил надоранд, 51 ширкат айни замон дар роҳи ҳалли мушкили худ ва ба итмом расондани сохтмон буда, 60 ширкат ва соҳибкорони дигар дар рӯйхати сурх (яъне сиёҳ)-и Сарраёсати меъморӣ ва сохтмони шаҳри Душанбе қарор доранд. Ба шаҳрвандон тавсия дода мешавад, ки бо ин 60 ширкат ва соҳибкороне, ки даст ба қаллобӣ зада, хонахаронро фиреб карда, бархе дар фирору ҷустуҷӯ қарор доранд, ҳеҷ муомилае анҷом надиҳанд ва интизори ҳукму қарор ва хулосаи мақомоти қудратӣ шаванд. Ҳар вақте, ки ширкат проблемаи худ ва харидоронашро ҳаллу фасл намуда, аз рӯйхати сурх ба рӯйхати сабз гузашт, пас танҳо он замон мумкин аст бо ин гуна афрод шартнома кард.  

«То омода шудани ҳуҷҷатҳои иҷозатдиҳанда, бастани шартномаи ҳиссагузорӣ тавсия дода намешавад!

Низом Мирзозода, раиси Кумитаи меъморӣ ва сохтмони назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон бар он ақида аст, ки шаҳрвандон барои ҳимоя аз ҳуқуқҳои худ бояд ба додгоҳ муроҷиат намоянд. – Кумитаи меъмориву сохтмон ба ташхис, назорати сифат, додани иҷозатнома барои сохтмон ва риояи меъёрҳои сохтмонӣ масъул аст. Аммо дар муомилоти шахсӣ кумита иштирок намекунад ва шартҳои қарордод ба салоҳияти ниҳоди мо мансуб нестанд. Масъалаи арзиши манзил, муҳлати сохтмон ва иҷрои уҳдадориҳо ба шартнома миёни тарафҳо, ки дар нотариус ба расмият дароварда мешавад, танзим мешаванд».

Раиси Кумитаи меъморӣ дуруст мегӯяд, ки вай масъули қарордоди миёни харидор ва домсоз нест, агарчи  дар масъалаи худи домҳо ҳам камбуд зиёд аст. Аммо дигар ниҳодҳо ва бахусус худи шаҳрдорӣ бояд ин масъаларо таҳти назорат бигирад то домсозҳо аз сари худ нараванд ва бо муштариҳо муомилаи инсонӣ дошта бошанд.

Дар як навиштаи дигар хондам, ки дар кучаи Айнӣ як ширкати домсоз ,ки қарори сохтмони баландошёнаро аз шаҳрдорӣ гирифтааст хонаи сокинонро бо трактор дар болои сарашон чапа кардааст.

Ин чи гуна мудирият ва роҳбарӣ аст? Рустами Эмомалӣ бояд ба ин кори ин домсоз, ки қарорро бо имзои вай гирифтааст ҷавоб диҳад.

Маълум аст ки барои ҳар як қрор Рустами Эмомлӣ садҳо ҳазор доллар аз домсоз мегирад ба унвони пора. Асли мушкилоти домсозҳо дар Душанбе ҳамин порахӯриву ришвагирии Рустами Эмомлӣ аст.

Агарчи кормандони СССР ҳам аз асли кор бохабаранд вале бо сабабу иллатҳое, ки мову шумо медонем гуфта наметавонанд.

Сообщение Номаҳо аз ноҳияҳо ба «Ислоҳ.нет»№384 появились сначала на ISLOH.net.

Муаллифони номаҳо аз Ваҳдат ва Нуробод қабл аз ин ҳам борҳо барои мо навишта буданд.

Муаллифи ромитии мо (Ваҳдат) мегӯяд, ки кофтукови «номанавис» ба «Ислоҳ» брои мақомоти ин шаҳр ба масъалаи бисёр ҳам ҷиддӣ, муҳим ва асосӣ бадал шудааст. Як нафар аз кормандони милиса гуфтааст, ки сардори милисаи Ваҳдат ба зердастонаш гуфтааст, ки ҳарчи зудтр биёбед, дар байни мардум овоза андозед, ки барои ёфтани нафари ба «Ислоҳ»  менавистагӣ ҷоизаи пулӣ дода мешавад.

Нависандаи нома аз Нуробод мегӯяд, ки Сиёвуши амниятӣ амалан раиси ноҳияи Нуробод аст. Ҳатто ба масъалаи кумак барои онҳо, ки хонаҳояшон барои ҳавзи Роғун зери об меравад, шарик мешавад ва аз онҳо, ки замин ва участка мегиранд доля мегирад.

Аз Кулоб, аз Офтоблиқо низ муаллифи ҳамешагии мо навиштааст. Вай дар бораи мушкилоти деҳа ва шаҳрашон мегӯяд. Номи чанде аз бузҳоро ҳам ошкор кардааст.

        Ваҳдат (Ромит ) 

Ассалому алайкум бародар Муҳаммадиқбол!  Ифшои вазъияти ҳавзҳои моҳии Азизмои газетхонак ба воситаи барномаи «Номаҳо аз ноҳияҳо» мақомотро дар шаҳри Ваҳдат девона кардааст. Як хеши дурамон, ки дар ШВКД-Ваҳдат кор мекунад, гуфт ҳар рӯз дар ҷаласаи пагоҳирӯзии шуъбаи милиса саволи аввали сардори милиса ҳамин аст ки ягон нафар подозрителнийро ёфтед ё не?

Чунки бинобар маълумотҳо Азизмои газетхонак аз чунин ранг гирифтани кор, яъне нашру пахши маълумот дар бораи ҳавзҳои моҳиҳояш ва махсусан касал шудани онҳо ва беҳад хафа шудааст ва супориш додааст, ки нависандаро зуд пайдо кунанд. Барои ҳамин ҳозир дар отдели милисаи Ваҳдат масъалаи рақами як ёфтани муаллифи номаҳо ба «Ислоҳ»  аст. Ман, муаллифи ин номаҳо ҳам дар Русияам ва ҳам дар худи Ромит. Ба мақомоти Тоҷикистон гуфтаниам, ки боз наравед ягон камбағалро номанавис муаррифӣ кунеду ҷинояткораш гӯед.

Шумо аз баҳри кофтукови «нависанда» бароед. Ёфта наметавонед. Вай дар онҷо нест. Ягон беимони худобехабарат ин корро накунад. Касеро ҳам бурдед, боз видео яъне маълумотҳои Ромит дар «Ислоҳ» мебарояд. Ку, бубинем, ягон кор аз дастатон меояд ё не.

1 Рустами гункак 

2 Озодаи қил 

3 Бачаи Сабзӣ-Шорух шодигул 

4 СС-и махуф 

5 Рамазон Раҳимзодаи буқача

6 Ҳабибулло Воҳидзода. Ин корро накунед. Нафари бегуноҳеро бурда зиндон накунед. Ин ҳамаро ман навишта истодаам. Хабарнигори махсус (собкорр)-и «Ислоҳ»  дар Ваҳдат.

Одили Ромити кист? 

 Одили ромитӣ тағои зани Хушбахти бачаи Рустами Давлатмурод аст. Одил бе хона буд, бо зани Наврузи хайрулбашар қапиданаш. Одил аз ҳамон қишлоқи Пойнов хона ва замин харид, ними пулашро дод нимаш қарз буд. 

Пулро дода натавонист. Зани Одили ромитӣ як бадроҳа буд. Бояд чи хеле кунад хонаро, ҳавлиро бе пул гирад. Бачаашро худаш кушт, мактаб хон буд, аммо бори Ҳабиб карданд. Аввал бачаашро кушт ва баъд дар дор кашид. Ӯро ба суд доданду хонаро бе пул гирифтанд. Зани Одили ромитиро кормандони буқача метозанд. Ҳама ин вазъиятро медонад.  

Лекин намедонам, ки Одили ромитӣ медонад, ки бачаашро занаш кушт. Он бечораи Ҳабиб не пул гирифт даже мондагии хонааш, ҳавлиашро фурухт. 

Одили ромитӣ мардумро бо протсент қарз медод, бачаҳои ҷавонро. Боз ҳамон пулро ҳамроҳашон беваву қартабозӣ мерафт. Беномусиву беимонӣ аз ин намегузарад.

Лекин намедонам кори Одили ромитиро кӣ ҳал кард? Мумкин парени занаш ҳал кард, ё ягон одами дигар.     

Хуллас, ҳамин кор шуд.

 Аммо дар бораи ҳавзҳои гулмоҳиҳои Азизмои газетхонак ҳаминро бояд бигӯям, ки ҳаррӯз коргарҳоро пурсида истодаанд, ки кӣ маълумотҳоро роҳӣ кард?

 Муҳтарам Азизмоҳи газетхонак хафа шудааст, дастур додааст, ки биёбед.

Ва маълумоти дигар. Дар кони тилои Пакруд ҳар бегаҳ барои хитоиҳо арус мебаранд, ҳатто духтарони аз 18 сола поин ва толибаҳои мактабхонро. Боз  аз кадом интерант ҳам духтарҳоро мебаранд.

              Нуробод 

Ассалому алайкум домулло Муҳаммадиқбол! Боз аз ноҳия Нуробод менависам. Дар ҷамоатҳои Нуробод ҳама дар даводави замин тақсимкунӣ. Раисони ҷамоатҳо ва қишлоқҳои зери об мондаи Роғун одамоне, ки таға доранду пул доранд одамҳои камбағалро аз руйхати ҷамоат аз руйхати замин тақсимкунӣ хат мезананд. Одамоне, ки ба раисони ҷамотҳо пул медиҳанд номашонро менависанд. Ин кори амният аст. Мебинад руйхати ҷамоатро, ки кадом одам камбағал ё ҳеҷ шинос надорад аз руйхат хат мезананд. Вақте шикоят мекунӣ гапро тоб дода бо туҳмату буҳтон шантаж карда мегӯяд, ки «ту хоинӣ, ки гап мезанӣ ё шмоҳоро махсус Муҳаммадиқбол ёд додааст, ки гап занед».

Дар ин кори ҷамоат Сиёвуш ва дигар ҳамкораш Беҳрузи тегирмичи, ки машғуланд, одамеро хизмат нарафта бошад, заминаш намедиҳанд.

Агар хоҳӣ пулро ба Беҳрузи тегирмичигӣ медиҳӣ вай ба Сиёвуши амният медиҳад, баъд номатро дар китоби  замин тақсимкунӣ менависанд. Раиси ноҳияи мо муҳтарам Солеҳзода Фатҳуддин аз қафои шикори кабк ва картошкачинӣ мебошад. Раисони ҷамоатҳо ва Сиёвуши амният аз мардуми Нуробод пул гирифта бояд ба наздики замин тақсим кунанд. Дар ду ҷой замин ҷудо карда шудааст: Файзобод ва райони нав. Агар Файзобод хоҳӣ пули бисёртар медиҳӣ, агар райони нав 5 ҳазор сомонӣ. Агар надиҳӣ пул номат нест. Ҳозир ҳамакораи Нуробод Сиёвуш шудааст. Тавба. Амният ба тақсимоти замин чи кор дорад?

 Раиси ҷангал агар аз ҷангал ҳезум карданӣ бошӣ бояд аз Сиёвуш иҷозат гирӣ, агар маъракаи туй дошта бошӣ аз Сиёвуш иҷозат бояд гирӣ. Раиси танзим шудааст ин Сиёвуш. Сиёвуш худашро дар райони куҳна раиси ноҳия кардааст. Ҳама чиро аз Сиёвуш иҷозат бояд гирӣ. Хатиб бояд бо иҷозати Сиёвуш амри маъруф кунад. Агар ҷамоат рави Сиёвуш ҳамонҷо бошад, кабинет дорад, бояд баланд гап назанӣ. Агар риш дошта бошиву чашмаш афтад вой бар ҳолат. Аз риш ва аз тоқӣ нафрат дорад.

  Сиёвуш тарафи як одам гуфтааст Ҳайдарро Муҳаммадиқбол ва «Ислоҳ»  аз вазифа гирифтанд. (Ҳайдар амниятии пешина  буд). Боз гуфтааст, ки Ҳайдарро ман гирифтам:- бисёри бад масҷидҳоро кушод, нафоридма, дарав ба боло гуфтам, масалаша диданд». Ҳозир Ҳайдар замбурпарварӣ дорад.

Раиси ноҳия Нуробод Солеҳзода Фатҳуддин дар маҷлисаш гуфтааст, ки «чи гапай ин қадар Нуробод дар «Ислоҳ»? Мара ай боло занг задан гуфтан Нуробод звездай Номаҳо аз ноҳияҳо шудаст. Медонам ҳамаш дуруғ лекин пешгирӣ кунед. Тарафи 6-ой отдел ва амнияти райони нав гуфтааст, ки «масалашро бинед, бисёр бад гузаронд. Аз даруни амният ҳаст ё 6 отдел кобед».

Эй, Солеҳзода Фатҳуддин мо дар наздики худат ҳастем. Солеҳзода ҳар номае навиштам дуруғ нест. Порагирӣ давом дорад. Духтурҳо пули назначенийро 30 сомонӣ карданд. Як печате, ки дар коғази барои кудакҳои синфи якум мезананд- 30 сомонӣ. Боз кадомаш дуруғ?

  Шафоатова Зарина ҳамон корашро карда истодааст, Қосимов Иброҳим ҳамон хел пора гирифта гашта истодааст. Як кудаке, ки дасташро ҳалол мекунад (дар қонуни хатна бе пул аст) аммо Қосимов Иброҳим 700 сомонӣ мегирад? Магар ҳамин гапҳо дуруғ аст? Мо ҳамаро гуфтем. Ту бошӣ мегуӣ дуруғ аст. Гапат дар Сиёвуши амният намегузарад. Ту фақат гапатро ба тарафи бечораи модарат мезанӣ, тарафи модарат дод мезанӣ. Ин хел накун Солеҳзода. Модаратро ҳурмат кун, насиҳатҳои бачаи амакатро гуш кун- Суҳбатро, Хушнудро ҳам гуш кун. Хушнуди хешатон мегуяд, ки ин хоинҳо бе коранд, аз дасташон ҳиҷ чиз намеояд. Аммо дониста бош, ки  навиштаҳо ҳамааш дар таърих мемонад. Мардуми Нуробод ҳамааш тамошо мекунанд, аммо аз тарси амният ва 6-ой отдел хомушанд.

 Домулло як рӯз як писар дар пеши бозори райони куҳна тилфонашро тарафи Сиёвуши амният мегардонад. Он бача бо як хешаш дар видеовизов гап зада истода будааст. Сиёвуши амният фарёдаш мекунаду мегуяд ту маро сурат мегирӣ ва ба«Ислоҳ» мепартоӣ? Писар мегуяд, ки ман бо як хешамон гап зада истодаам. Тавба ин Сиёвуш дар хобаш «Ислоҳ»-ро мебинад, кадоме сурати маро ба «Ислоҳ»  напартояд гуфта метарсад.

Э,раиси ноҳия –Солеҳзода- як бор ба мардуми Яхак таваҷҷуҳ кун. Бечораҳо пулашонро оби Сурхоб зад. Мардуми Яхак аз муҳоҷирон ва халқ пул пурсида гаштаанд. Мемурӣ саҳми худатро расонӣ, аз ҳисоби бюҷети ноҳия маблағ ҷудо намоӣ?

  Охир то кай муҳоҷирон пул партоянд? Ту Солеҳзода Фатҳуддин ба Рустами Эмомалӣ нома навис, гуй кумак кунад, мардуми Яхакро. Аз мардуми камбағал пул талбида истодааст, барои онки пул (купурук)-и Яхакро рост кунад. Ҳукумати Нуробод мурдааст, ки аз мардуми камбағал металабед.

 Дар Нуробод фақат рейди тилфонкобӣ ва рейди риш рафта истодааст, тамом.  Зулми амният, зулми 6 –ой отдел, порагирӣ давом дорад. Лекин аз ҳамаи ин пора гириву ришвахорӣ раиси ноҳия Солеҳзода Фатҳуддин дарак дорад, аммо пешгирӣ намекунад, ман ҳайрон мемонам. Майлаш аз амният метарсӣ Солеҳзода Фатҳуддин аз 6 –ой отдел метарсӣ Солеҳзода Фатҳуддин аз духтурҳо, аз раисони ҷамоат ва аз раиси шуғли аҳолӣ аз кумитаи замин, аз андоз метарсӣ, гапат намегузарад. Дар ҷоят Саидраҳмони бачаи тағоиятро мон ё Хушнуди хешатонро мон, ки вазифаро иҷро кунад ё вазифаро бисупор.

Ба номи Аллоҳ қасам ягон кина ягон бахилӣ надорам. Мехоҳам ранги раиси пешин Зиёрати Саъдулло бошӣ. Порагирро медид «ҷошда» аз вазифа мегирифт ва он порагир дигар дар вазифа кор карда наметавонист. Ту бошӣ порагирҳоро аз вазифа мегириву дигар вазифаи болотар мемонӣ. Ту аҷоиб раиси ноҳияӣ. Ин чи ҳол аст дар Нуробод. Аз рӯзе, ту раиси ноҳия шудӣ, порагирӣ ба авҷи аъло расид.

Барои онҳо муҳоҷирони корӣ не пули муҳоҷирони корӣ даркор аст. Вақте аз Русия меоянд дррав Сиёвуши амнияӣ фарёдашон мекунад:

 «Канӣ тилфонат, ку «Ислоҳ»  тамошо кардаӣ ё Гуруҳи 24 тамошо кардаӣ: 6-ой отдел ҳам ҳамин хел. Аз раисони маҳала мепурсанд, ки аз Русия омадаӣ номерҳояшро роҳӣ кун. Баъд занг мезананд: «ту расияда будӣ, риш доштӣ, «Ислоҳ»  тамошо мекардӣ» ва агар гап гардонӣ хоини милат вале агар акаҷон гуиву муомила кунӣ 3000 сомонӣ медиҳӣ ҷавоб. Ин кори 6 отдели Нуробод. Баъди он Сиёвуш фарёд мекунад ва айнан ҳамин хел пул меканад. Кисаат холӣ мешавад, боз Русия меоӣ.

Солеҳзода Фатҳуддин, раиси ноҳия Нуробод ҳарруз ба ҳамин роҳҳо мегузарӣ, мемурӣ асфалт кунӣ. То ба кай пули муҳочирон металабӣ? Бечораҳои ин ғарибон дар Русия ҳол надоранд, бозТоҷикистон меоянд, амният фишор меорад, 6-ой отдел фишор меорад. Пулашон ба инҳо беҳад даркору лекин дар азоб бечораҳо. Ман худам моҳи май омадам аз Русия, 6 -отдел фарёд кард ту «Ислоҳ» тамошо мекунӣ? Гуфтам намешиносам. Хулласи гап якчи додему халос шудем.

Боз бузичаҳои Сиёвуш мефурушанд, ки аз Русия одами нав омадааст. Ва Сиёвуш даъват карда телефонро проверка мекунад.

Солеҳзода Фатҳуддин талбандагиро бас кун, аз бюҷети ноҳия роҳи райони куҳнаро обод кун. Мардуми Яхакро як бор хабар намегирӣ, мардуми райони куҳнаро писанд намекунӣ. Бевазанҳоро замин ваъда кардаӣ, аммо то ҳоло ягон хабар нест. Як бевазан гуфт як сол мешавад Солеҳзода Фатҳуддин ваъдаамон кард, ки заминатон медиҳам лекин ягон касро замин надоданд. Дида мебароем гуфта тамом фиреб карда гаштааст. Ба гуфти шофиёраш баъди раиси ноҳия боз вазир мешидай ин Солеҳзода. Гуё  Рустам ваъдааш кардааст. Солеҳзода бевазанҳоро фреб кардӣ. Писароне, ки хизмат равон кардӣ, гуфтӣ замин медиҳам фиребшон кардӣ, ин қадар дуруғ мегуӣ. Боз худатро намозхон мегирӣ. Ҳайфи падару модаре, ки туро тарбия карданд. Ту модари худатро аҳамият намедиҳӣ, модарони дигар касро аз куҷо ҳурмат мекунӣ? Мардуми Нурободро ин қадар фиреб накун Солеҳзодаи картошка.

Картошка дар Душанбе 4 сомонӣ, дар Нуробод 6 сомонӣ. Солеҳзода ин чи кори кардгиат аст? Картошкаҳоро ба Рустам роҳӣ кардӣ?

  Домулло, илтимос нашр кунед!

Ин ҳама дарди дили мардуми Нуробод аст.

              Кулоб

Ассалому алайкум ба тамоми халқи тоҷик, салом именно ба акаи Муҳаммадиқбол. Аллоҳ ҷазои хайраш бидиҳад. Ман аз деҳаи Офтоблиқо шаҳри Кулоб. Ман аз ҳаминҷо, аз ҳамин деҳа истода мушкилоти деҳар гуфта истодаам. Як қисмаш бартараф мешавад, қисми дигараш ҳамн тавр дар ҷояш истодагӣ. Аз он ҷумла ман сар мекунам аз Набиев Ҷамшед. Мо чандин маротиба дар бораи ин шахс навишта будем. Ин шахс, ҳар гоҳ, ки номаш мебарояд ба гуфтаи худаш меравад пулро медиҳад боз аз об хушк мебарояд. Боз меояд худашро таъриф мекунад. Боз меояд дар пеши бачаҳо, дар круг мешинад, мегӯяд, ки кадоме аз ҳамин қишлоқ маро навишта истодааст, ман фалону беҳмадонаш мекунам.

 Мо моҳона аз суми свет  зиёдтар суми об месупорем. Оби мо, ки кадом хайрхоҳе ёрдам кард-закоти молашро дар ин деҳа сарф карда обро кашида оварда дар дари ҳар хона муҳайё кард. Аммо ин Ҷамшеди водоканал суиистифода карда онро ба баланси водоканал гузаронд.

Мо дар тобистон беҳад азоби беобиро мекашем. Ҳамаи халқро об намерасад. Як соат, ду  дар як сутка, баъзан як рӯз, ду рӯз об намешавад. Халқи деҳа пул ҷамъ карда дополнителний шланг кашида истодааст. Беш аз 8-10 000 сомонӣ халқи деҳа пул ҷамъ карда чуқурии барои ин шлангро канда истодааст. Ҷамшед танҳо шланг харид. Бояд ҳамаи расход:- чуқурӣ шлангу дигарашро водоканал кунад. Суистифода мекунад аммо сумро дар ҷеб мекунад. Чуқуриро халқ канд.

  Аз ҳар мушкилоте, ки аз ин деҳа мо гап мезанем Ҷамшед мебарад пулро месупорад, ҷонашро халос мекунад. Барои онки пул ҳаст, система хоб мекунад.

Дар бораи шогирди Ҷамшед Мулло Олим гап зада будем, ки суми зиёдатӣ мечинад. Мулло Олим «агар сад бошад, сӣ сум бте туғриш мекунам, 50 сум бте туғриш мекунам, ай 50, 30 сум 20 чект мекунад мондагиашродар кисааш мезанад. Ҳозир дар хонаи худм омадак биё ягон сум метем туғрӣ мекунем меравад, э и хелае, э бе биё ягон сум мекунем мегаву камаш мекунем мегаву неки  ҳозир ай ақибум одамай»

Олим кам-кам метарсад. Лекин ҳатман корашро карда истодааст. Ҳоло ҳам кору борашро карда истодааст. Олимро ҳозир ҳам картаашро проверка карда истодаанд. Коррупсия картаашро проверка карда истодааст

Коррупсионерҳои Тоҷикистон ба ҳамаатон мерасонам, ки Олим бисёр вақт дар картааш мегузаронд, ҳозр бошад наличи гирифта истодааст. Наличи доказат нест. Халқро бисёр истифода бурда истодааст. Як вақтҳо Муллоолимро давлний зада буд, мазааш набуд. Дар ҷояш дигар шахс мебаромад. Чи хеле, ки дар вақти дигар шахс баромадан дар ҷои Мулло олим оби мо камтарак мешуд. Дар Мулло Олим 100-150 мешуд, дар ин шахс  50-60 сомонӣ мешавад. Барои онки Муллоолим пешакӣ меояд, учетчикҳои оби мо дар берун аст онҳоро ҳуй карда худаш ҳама контролро мекунад, баъд хонаро фарёд мекунад. Вай тоб медиҳад, чи коре мекунад, Худо медонаду худаш медонад.

Дар бораи Шарифи раиси маҳалла. Шариф ҳам беҳад қасами зиёд хурда истодааст. Дар пеши худам қасам хӯрда истодааст, ки ман фалонбеҳмадон мекунам, одамҳое,к и мана менависанд дар «Ислоҳ».

Шариф бародар худат дар пеши бачаҳо қасам хурдӣ, ман ҳамаатонро ака гуфта гап мезанам, лекин падаронатон ҳамсину соли мананд. Ба ҳамин хотир бародар қасам нахур, дашном накун, лучши ислоҳ кун худатро. Чи кору боре ҳаст худатонро ислоҳ кунед.

Дар бораи духтари Ҳақназар Ғоиб— директори мактаб, чандин маротиба навишта будем, ки пули моҳона, пули ремонти мактаб, пули рӯзнома, пули журнал, пули китоб, пули ҳамаи чи пули парда, пули обуна, ки вазорати маорифи Тоҷикистон гуфт, ки ягон пули иловагӣ дар мактаб супоридан мумкин нест, қатъиян манъ, бе ғайр аз пули дарси иловагӣ. Аммо муаллима Ғоибова то ҳозира пули моҳона аз он ҷумла сари ҳар талабае 50 -60 сомонӣ пули ремонти мактаб ҷамъ кард. Ҳамин сол сари ҳар як талаба, дар мактаб 800 талаба зиёд аст.

Дар бораи бузҳои деҳа гап мезанам. Буз дар деҳа беҳад бисёр шудааст. Аз одам дида буз бисёр аст. Ҳамаи таксиҳои мо бузанд. Ман инҷо се-чор фоизи бузҳоро руихат кардам. Ҳамаатонро нагуфтам. Барои онки ислоҳ шавед. Ман аз тани шумо шарм мкунам

Дар инҷо хонумҳо буз, бисёр занҳо, духтарҳо, келинҳо студенткаҳо буз шудаанд. Аз мардҳо дида занҳо бузи болаёқатанд

Бародарҳо, одамҳоеро, ки номашонро мегирам аз онҳо эҳтиёт шавед. Онҳо бузҳои ботаҷрибаанд:

Саидҷамол бачаи Авғон, Алиев Фирӯз, Алиев Хуршед, Алиев Хисрав-се бародар. Шоҳназари таксӣ. Аммо падаараш чени мо инсони хуб аст.

Раҷабалӣ,  Алибобо, Парвиз Умаров, Намоз Бедилов, Ҳабибулло, Мирзо бачаи Абдурасул, Наҷибулло, Озар набераи Ҳақназар Ғоиб, Бедилов Нур, Абубакр писари Рамазони магазинчӣ, Зебуниссо бо духтаронаш  Гулрухсор ва Беназир, Баҳодури Сайла Неъмати Казаков бо писараш Шоҳ, Ҷалилов Қудрат, Зиёвуддин, Наврузи милиса, беҳад бузи маккор, Фируз бачаи Бегаҳмади раҳматӣ. Навруз бачаи Бегаҳмад, Тофиқ, Файзиддин бачаи Мирзомурод, Ризо, Шараф, ҳоҷӣ Баротиразвал, падараш инсони хуб аст, Суҳайлӣ, Зинг, набераи Қурбон ва Ёралӣ, Ҳусниддин, бачаи мулло Зайндидин, Саидҷони таксӣ, Туйчӣ таксӣ, Музаффари Бозоралӣ, Анвари Ятим, Гопали Ятим, ду бародар, БедиловАслӣ, НабиевХуршед, Набиев Ҷамшед, Набиев Рустам-се бародар Самандари бонкир, Суҳроби бачаи Юсуф.

Ин як руихати хурди бузҳои деҳаи мо аст. Ман назоратродавом медиҳам. Ман ҳаррӯз дар ҳаминҷоям. Ҳар рӯз бйни халқи худам мегардам, агар ислоҳ нашаванд духтарҳои студент келинҳои шавҳардор, ки беҳад бисёранд, занҳои наберадор, мусафедҳоро номашонро нагирифтам. Аммо дар оянда ислоҳ нашавед номҳоятонро ба «Ислоҳ» мефиристам.

Дар деҳаи мо 5-6 точкае ҳаст, ки халқ ҷамъ мешавад, халқи бекор ва дар бораи шумо ва «Ислоҳ» гап мезананд. Беҳад аз шумо бародар Муҳаммадиқбол миннатдоранд. Дар ҳақи ҳамон шахси ба шумо ҳамин номаро нависонда беҳад раҳмат гуфтанд, ки ҳақиқатҳоро мерасонад. Худам дар байни ҳамонҳоям гуш карда, гуш карда баъд ана ба шумо мегӯям, ки раҳмат ҳам шуморо ҳам мани қаламбадастро гуфтанд.

Дар пеши магазини Рамазон меистанд,ҳамааш мегӯянд, ки ҳақиқат. Вале бузҳо ҳалаҳала мекунанд, ки агар одамҳо сар кунанду бандаи холисе қуш шавад баъд дар қапқон биғалтад. Ба ҳамон хотир бародарҳо дар ин хел кругҳо эҳтиёт кунед. Дар байни ин кругҳо, ки дар пеши магазини Шодӣ меистанд, дар Хирман меистанду қартаву қиморбозӣ мекунанд, дар ҳамон боло, дар пеши магазини муаллими Давлат меистанд, дар пеши магазини Орзу меистанд, дар лави канал пеши Садик меистанд, дар лаби канал пеши хонаи шоир Ҳақназар Ғоиб меистанд, дар пеши хонаи мулло Шамсидин меисатнд, дар пеши хонаи як бузи дигар Неъмати Казаков меистанд. Хуллас дар ҳамон кругҳо аввал ҳама раҳмат мегӯянд, ки « ина резултат шудестай» вале дар бйни онҳо бузҳо ҳастанд.

Аксарияти ин бузҳо беҳуҷҷати ронандагӣ мошин меронанду мегардонанд. Чунки удостворенияи нештатникӣ доранд. Бештари таксистҳо ҳуҷҷат надоранд.

Туйчи надорад, Шоҳназар надорад, боқимондааш ҳам надорад. Барои онки инҳо ба милисаҳо бузӣ мекунанд, милисаҳо инҳоро ҳимоят мекунанд.

Ва, як маълумоти дигарро аз қавли як муаллим мерасонам. Ин муаллим гуфт, ки махинатсияҳои мактабро медонам. Дар ҳоли ҳозир мактаб бояд ошхона дошта бошад ва аз синфи 1 то 4 -ро хурок диҳад аз ҳисоби давлат. Аммо намедиҳанд. Пуле, ки ҷудо мешавад барои хурок директори мактаб Ҳақназарова Шамсия духтари Шоири халқии Тоҷикистон Ҳақназар Ғоиб покиза он маблағро медуздад. Ҳатман аз натиҷаи нома ба «Ислоҳ» менависам ва боз огоҳ мекунам чи гап шуд. Ин ҳама маълумоте додам куҷош дурӯғ аст? Ҳамааш воқеъияти ҳол аст. Мардуми Офтоблиқо шумо ҳам чизе мебинен нависен ин деҳаи ман нест , аз шумо ҳам ҳаст!

Сообщение Номаҳо аз ноҳияҳо ба«Ислоҳ.нет»№383 появились сначала на ISLOH.net.